جهش نرخ ارز تنها قیمت خودروهای وارداتی را تحتتاثیر قرار نمیدهد؛ بلکه از مسیر افزایش قیمت مواداولیه، قطعات، تجهیزات تولید و هزینههای زنجیرهتامین، بر قیمت تمامشده خودروهای داخلی نیز اثر میگذارد. درچنین شرایطی، فاصله میان درآمد خانوار و هزینه مالکیت خودرو روزبهروز بیشتر میشود و حتی دارندگان خودروهای قدیمی نیز برای حفظ وسیلهنقلیه خود با فشار اقتصادی فزایندهای مواجه هستند.
پویا عباسیان، کارشناس اقتصاد بینالملل در گفتوگو با «دنیایخودرو» با اشاره به اثرگذاری مستقیم و غیرمستقیم نرخ ارز بر صنعت و بازار خودرو معتقد است ادامه جهش ارزی میتواند علاوهبر افزایش قیمت خودرو، قدرت خرید مصرفکنندگان را بیش از گذشته کاهش دهد و بازار را بهسمت رکود عمیقتر سوق دهد.
بهگفته او، مساله امروز بازار خودرو تنها گرانی خودرو نیست؛ بلکه افزایش همزمان هزینه خرید، تعمیر، قطعات و نگهداری است که درنهایت خودرو را برای بخش بزرگی از جامعه به کالایی پرهزینه و کمدسترس تبدیل میکند.
جهش نرخ ارز چه اثری بر صنعتخودرو و قیمت تمامشده تولید دارد؟
اثر نرخ ارز بر صنعتخودرو را نمیتوان فقط در قیمت قطعات وارداتی خلاصه کرد. حتی زمانی که یک قطعه در داخل تولید میشود، ممکن است مواداولیه، ماشینآلات، تجهیزات یا بخشی از نهادههای مورد استفاده در تولید آن وابسته به واردات باشد. بنابراین افزایش نرخ ارز بهصورت زنجیرهای هزینه تولید را بالا میبرد. از سوی دیگر، افزایش نرخ ارز انتظارات تورمی را نیز تقویت میکند و تولیدکننده، قطعهساز و حتی فروشنده خودرو برای ادامه فعالیت خود ناچار است هزینههای آینده را در تصمیمهای امروز لحاظ کند. بههمین دلیل، اثر جهش ارزی در بازار خودرو معمولا سریعتر از برخی بخشهای دیگر اقتصاد نمایان میشود.
آیا افزایش نرخ ارز الزاما باید به همان نسبت باعث افزایش قیمت خودرو شود؟
رابطه میان نرخ ارز و قیمت خودرو یک رابطه یکبهیک نیست؛ اما نرخ ارز یکی از مهمترین متغیرهای تعیینکننده قیمت تمامشده و انتظارات بازار است. شدت اثرگذاری به میزان داخلیسازی، وابستگی زنجیرهتامین به واردات، سیاستهای قیمتگذاری و وضعیت عرضه و تقاضا بستگی دارد. درواقع ممکن است نرخ ارز ۲۰ درصد افزایش پیدا کند اما قیمت خودرو دقیقا به همین اندازه رشد نداشته …
