به گزارش خبرنگار اقتصاد معاصر؛ رشد حدود ۱۰ هزار تومانی نرخ دلار طی روزهای اخیر و عبور آن از مرز ۲۰۰ هزار تومان، بیش از آنکه حاصل تغییرات ناگهانی در متغیرهای بنیادین اقتصاد باشد، تحت تاثیر تشدید ریسکهای سیاسی، افزایش انتظارات تورمی و شکلگیری موج جدیدی از تقاضای سفتهبازانه در بازار ارز قرار گرفته است.
این افزایش قیمت در شرایطی رخ داده که همزمان با تشدید تهدیدهای آمریکا درباره اعمال محدودیتهای اقتصادی و ارزی، مجموعهای از سیگنالهای منفی داخلی و رسانهای نیز به تقویت نگرانی فعالان بازار درباره آینده اقتصاد و ارزش پول ملی منجر شده است. جنگ اقتصادی و شکلگیری انتظارات ارزی
نخستین عامل، افزایش سیگنالهای سیاسی درباره ورود آمریکا به مرحله جدیدی از فشار اقتصادی علیه ایران است. تهدید مقامهای آمریکایی درباره اعمال تحریمهای شدیدتر، محدودیتهای تجاری و مالی و تلاش برای محدود کردن منابع ارزی کشور، به طور طبیعی این تصور را در بازار ایجاد میکند که دسترسی ایران به درآمدهای ارزی دشوارتر خواهد شد. این مساله تنها یک متغیر واقعی در سمت عرضه ارز نیست؛ بلکه از کانال انتظارات تورمی نیز عمل میکند. فعال اقتصادی و خانوار، پیش از آنکه کاهش واقعی عرضه ارز را مشاهده کند، ممکن است با انتظار افزایش قیمت، تقاضای خود را جلو بیندازد. در چنین شرایطی، تقاضای احتیاطی و سفتهبازانه میتواند اثری به مراتب بزرگتر از تغییرات واقعی جریان ارز بر نرخ بازار داشته باشد. از این منظر، به نظر میرسد یکی از اهداف مرحله جدید فشار آمریکا، علاوه بر محدود کردن درآمدهای ارزی، ایجاد اختلال در سازوکار انتظارات و افزایش آسیبپذیری بازار ارز ایران باشد. سیگنال ضعف در برابر فشار خارجی
در همین چارچوب، سخنان اخیر عبدالناصر همتی، رئیس کل بانک مرکزی درباره توقف صادرات نفت، کاهش درآمدهای دولت، ناترازی بودجه و محدودیت دسترسی به ذخایر ارزی، در فضای بازار تنها به عنوان ارائه یک گزارش اقتصادی دریافت نشد؛ بلکه بخشی از فعالان بازار آن را به عنوان علامتی از کاهش توان سیاستگذار پولی برای دفاع از ارزش پول ملی تفسیر کردند.
همتی در روزهای اخیر، توقف صادرات نفت و محدودیت دسترسی به ذخایر ارزی را تایید کرده، هرچند همزمان تاکید کرده که دولت و بانک مرکزی برای مدیریت شرایط موجود تدابیر لازم را اتخاذ کردهاند. …
