گروه سیاسی: سیدمحمد خاتمی در دیدار با جمعی از اصحاب رسانه، شرایط کنونی کشور را یکی از «خطیرترین و تعیینکنندهترین» مقاطع پس از انقلاب دانست و با اشاره به جنگ و پیامدهای آن گفت، تهاجم خارجی و جنگ همهجانبه، نتوانسته ایران را از پا درآورد اما در مرحله پس از جنگ، نحوه حکمرانی و توانایی در ترمیم شکافهای داخلی اهمیت اساسی دارد. او تأکید کرد، جمهوری اسلامی با وجود همه نقصها و نارساییها «ماندنی است» مگر اینکه حکمرانی نتواند با کمک مردم، مشکلات و عواملی را که موجب فاصله گرفتن بخش بزرگی از جامعه شده، اصلاح کند. خاتمی تفاهمنامه ژنو را نشانهای از فرصت پساجنگ دانست و تأکید کرد که «صلح شرافتمندانه» میتواند، راه را برای کاهش تنش، بهبود شرایط زندگی مردم و حرکت ایران به سوی آیندهای بهتر باز کند.
رئیس دولت اصلاحات، موفقیت ایران در برابر تهاجم اخیر را حاصل دو عامل اصلی دانست: نخست، مقاومت نظامی و فداکاری نیروهای مسلح و فرماندهان که مانع تحقق اهداف دشمن شدند و دوم حضور مردم در دفاع از میهن؛ حتی کسانی که نسبت به شرایط سیاسی و اقتصادی ناراضی بودند. به گفته او این حضور در روزهای نخست جنگ به شکل محسوسی دیده شد اما «در اثر اشتباهات راهبردی و تبلیغات یکطرفه» از میزان این وحدت و انسجام کاسته شد.
او در ادامه، دوره پس از جنگ را فرصتی استثنایی برای کشور توصیف کرد و تفاهمنامه ژنو را جلوهای از این فرصت دانست. خاتمی از شورایعالی امنیت ملی، فرماندهان، مسئولان و رئیسجمهور به دلیل رسیدن به این تصمیم همچنین از تأیید رهبری تقدیر کرد و بهویژه شجاعت رئیسجمهور در امضای تفاهمنامه را مورد توجه قرار داد. او این سند را از چند جهت دارای اهمیت دانست؛ ازجمله اینکه در شرایطی امضا شده که به گفته او ایران از موضعی عزتمندانه خارج شده و دشمن به اهداف خود نرسیده همچنین تفاهمنامه به امضای دو رئیسجمهور رسیده است.
خاتمی در ادامه با بیان اینکه اگر همین تفاهمنامه جداً مبنا قرار گیرد و رعایت شود، ایران از یکی از پیچهای خطرناک بهسوی دنیایی بهتر عبور میکند، بر ضرورت پایبندی همه طرفها به تفاهمنامه تأکید کرد و گفت، نقض توافق نباید با نقض متقابل پاسخ داده شود و هر اقدامی که موجب افزایش تنش شود، میتواند پیامدهای نامطلوبی داشته باشد. از نگاه او در هر توافقی هم امتیاز داده میشود و هم امتیاز گرفته میشود و پس از مشخص شدن منافع و امتیازات هر طرف باید مسیر را با «دیپلماسی سنجیده و مذاکره» ادامه داد.
محور مهم دیگر سخنان خاتمی، مفهوم «صلح شرافتمندانه» بود. او صلح را بهمعنای تسلیم نمیداند بلکه آن را انتخابی عقلانی برای پایان دادن به جنگ و جلوگیری از ادامه فرسایش کشور توصیف میکند. به گفته او، ایران اکنون در موقعیتی قرار دارد که «بقاء و موجودیت خود را به دشمن تحمیل» کرده و میتواند با پرهیز از تنش، منافع عمومی، عزت کشور و آینده ایران را تأمین کند. او هشدار داد که نمیتوان با جنگ زندگی کرد و ادامه جنگ، امکان اداره جامعه و تأمین نیازهای مردم را با مشکل مواجه میکند.
خاتمی در پایان بر ضرورت اصلاح شرایط داخلی نیز تأکید کرد و مشکلات اقتصادی، معیشتی، بیکاری، گرانی و افزایش فاصله میان مردم و حکومت را از مسائل مهم پیشرو دانست. او معتقد است عبور از مرحله فعلی، آغاز کار دشوارتر برای اصلاحات ساختاری و رویکردی است و این مسیر باید با حضور و مشارکت مردم دنبال شود.
او همچنین به محدودیتهای اینترنت پرداخت و با اشاره به وابستگی بخش مهمی از فعالیتهای اقتصادی، علمی و اجتماعی به اینترنت، ادامه محدودیتها را «مضر و حتی ناممکن» دانست و از رئیسجمهور خواست با همان شجاعت و صراحتی که در موارد دیگر نشان داده برای رفع این محدودیتها اقدام کند.
