به گزارش شهرآرانیوز؛ به دنبال تمام اتفاقات تلخی که کشور ایران در هفته اول شهریور ۱۳۲۰ از سر گذراند، سرتیپ شاپکین، فرماندهی ارتش سرخ در مشهد، روز دوشنبه دهم شهریور فرمان جمعآوری تمام اسلحههای موجود در مشهد را داد. او همچنین در فرمانی به ساخلوی مشهد، خواست که تمام افسران و کارمندان ادارات لشکری ظرف چهار روز خود را به رئیس دژبانی در خیابان پهلوی معرفی کنند.
این فرماندهی در فرمانی دیگر که فردای آن روز صادر کرد، «کلیه طبقات افراد هنگهای پیاده لشکر۹ شرق (سرباز، استوار و گروهبان)» را تهدید کرد که اگر برای ثبت اسامی خود در سربازخانهها حاضر نشوند، طبق قوانین اوقات جنگ مورد بازخواست قرار خواهند گرفت. درنتیجه، صدها نفر از افسران و درجهداران تیپهای مختلف لشکر شرق (مشهد، بیرجند، بجنورد) در نبود فرماندهانشان به ناچار خود را تسلیم کردند. مواجهه با «نان سیاه»
ابوالحسن تفرشیان، از افسران بازداشتی لشکر۹ شرق، در کتاب «قیام افسران خراسان» نوشته است: «مقابل در ستاد که رسیدیم، عدهای سرباز مسلسلبهدست دور ما را گرفته، به یکی از اتاقهای ستاد هدایت کردند... ما را ۴۸ساعت همانجا نگه داشتند و بعد از آن به هتل باختر که آن ایام بزرگترین هتل مشهد بود، منتقل کردند... هتل باختر پر شد، بعد هم هتل دیگری به نام هتل ملی... رویهمرفته ۱۹۶نفر از افسرهای لشکر خراسان در آنجا زندانی شدند... حدود بیست روزی در هتل باختر بودیم.»
بعد از آن دو اتوبوس و تعدادی کامیون در مقابل مهمانخانه باختر توقف کردند. سپس همه افسران به ردیف ایستادند. افسران ارشد قبل از همه در اتوبوس و بقیه افسران در کامیونها جای داده شدند. از افسران اسیر فقط دو نفر همراه این عده فرستاده نشدند؛ یکی فرمانده هنگ سوار مشهد و دیگری سرگرد اشرفی فرمانده یکی از گردانهای هنگ۲۱ پیاده.
هنگام حرکت این افراد، زنان، مادران و پدرانشان با چشمهای گریان آنها را بدرقه کردند و نمیدانستند که چه بر سر عزیزانشان خواهد آمد. کامیونها نزدیک شب به قوچان رسیدند و افسران اسیر لشکر ۹ شرق در فرمانداری جای داده شدند. آنها صبح فردا پس از خوردن نان و پنیر و چای از قوچان بهطرف باجگیران حرکت داده شدند. میشود گفت ناهاری هم در میان نبود، چون افسران ایرانی تا آن روز «نان سیاه» را که نوعی نان جو روسی بود، حتی ندیده بودند، چه برسد به …
