اقتصادایرانی:
رئیس کل بانک مرکزی اعلام کرده است که در شرایط فعلی برنامهای برای تغییر نرخ سود بانکی وجود ندارد؛ تصمیمی که با توجه به ناترازی بخشی از شبکه بانکی اتخاذ شده و به گفته عبدالناصر همتی، افزایش نرخ سود در چنین شرایطی نه تنها الزاماً به مهار تورم منجر نمیشود، بلکه میتواند فشار بیشتری بر بانکها وارد کند.
این تصمیم در حالی مطرح شده که نرخ سود یکی از مهمترین ابزارهای سیاست پولی در اقتصاد به شمار میرود و بانکهای مرکزی از طریق تغییر هزینه پول تلاش میکنند بر میزان تسهیلاتدهی، پسانداز، سرمایهگذاری، تقاضای کل و در نهایت تورم اثر بگذارند.
با این حال، بانک مرکزی در شرایط فعلی اولویت را بر اصلاح ساختار شبکه بانکی، کنترل رشد نقدینگی و مدیریت ترازنامه بانکها قرار داده است. چرا نرخ سود فعلاً تغییر نمیکند؟
بخشی از شبکه بانکی با ناترازی مواجه است و افزایش نرخ سود میتواند هزینه جذب سپرده را برای این بانکها بیشتر کند.
بانکی که برای جذب منابع ناچار به پرداخت سود بالاتر باشد، در صورت نداشتن درآمد متناسب از محل تسهیلات و سرمایهگذاری با فشار بیشتری بر ترازنامه خود مواجه میشود.
در چنین شرایطی، افزایش نرخ سود ممکن است علاوه بر بالا بردن هزینه تجهیز منابع بانکها، هزینه تأمین مالی بنگاهها و خانوارها را نیز افزایش دهد.
گزارشهای مرکز پژوهشهای مجلس نیز بر ناترازی شبکه بانکی، ضعف سازوکار انتقال نرخ سود در اقتصاد و دستوری بودن نرخهای سود سپرده و تسهیلات تأکید کرده و کنترل ترازنامه بانکها را یکی از ابزارهای مهم مهار رشد نقدینگی دانسته است.
وحید ماجد، معاون سیاستگذاری پولی بانک مرکزی نیز پیشتر تأکید کرده بود که نگاه تکبعدی به نرخ سود نمیتواند پاسخگوی نیازهای اقتصاد باشد و هر تصمیم اقتصادی در کنار منافع خود، هزینههایی نیز به همراه دارد. اثر تصمیم بانک مرکزی بر بانکها چیست؟
به اعتقاد کارشناسان، ثابت ماندن نرخ سود در کوتاهمدت میتواند از ایجاد شوک جدید در هزینه تأمین منابع بانکها جلوگیری کند.
این موضوع بهویژه برای بانکهای ناتراز اهمیت دارد، زیرا افزایش سود سپرده بدون افزایش متناسب درآمد بانک میتواند فاصله میان هزینه و درآمد را بیشتر کند.
در مقابل، ثابت ماندن نرخ سود به تنهایی مشکل …
