رئیسجمهور آمریکا در حالی آغاز دور تازهای از جنگ اقتصادی علیه ایران را کلید زدهاست که حتی نخبگان و رسانههای آمریکایی نیز به تحقق اهداف مدنظر آن امیدی ندارند. همشهری آنلاین – گروه سیاسی: جنگ اقتصادی ترامپ علیه ایران، برخلاف تبلیغات پرطمطراق کاخ سفید، پیش از آنکه آغاز یک راهبرد تازه باشد، نشانهای از فرسودگی ابزارهای فشار واشنگتن و گرفتار شدن آمریکا در یک بنبست راهبردی است؛ بنبستی که حتی شماری از معماران و مدافعان سابق سیاست تحریم نیز به آن اذعان دارند.
از ریچارد نفیو و رابرت مالی گرفته تا جیک سالیوان، فرید زکریا و دیگر تحلیلگران و چهرههای سیاسی آمریکایی، یک «گزاره مشترک» را مدنظر دارند؛ اینکه اگر دهها سال تحریم نتوانسته رفتار تهران را تغییر دهد، تشدید همان سیاست لزوماً نتیجه متفاوتی به همراه نخواهد داشت.
ازسوی دیگر رسانههای مطرح آمریکا نیز درباره محدود بودن گزینههای واشنگتن، هزینههای سنگین فشار بیشتر و دشواری همراه کردن شرکای تجاری ایران هشدار دادهاند.
واکنش نخبگان سیاسی آمریکا
اعلام «آغاز جنگ اقتصادی علیه ایران» در میان تحلیلگران و نخبگان سیاسی آمریکایی نیز واکنشهای جالب توجهی بههمراه داشته است.
ریچارد نفیو، از معماران اصلی تحریمهای آمریکا علیه ایران در دولت اوباما: اینکه فکر کنیم چون دستور دادهایم «سیاست فشار اقتصادی بیشتر» اعمال شود، پس حتما این سیاست نتیجه میدهد، خطاست. برجستهترین ناکامی ترامپ، ناتوانی مداوم در فهم یا گوش دادن به ایرانیها، تطبیق راهبرد با اهداف و برنامهریزی برای سناریوهای مختلف بودهاست.
رابرت مالی، نماینده ویژه پیشین آمریکا در امور ایران: کمتر چیزی به اندازه این تصور فریبنده و مغالطهآمیز است که اگر «فشار اقتصادی» شکست خورده، «فشار اقتصادی بیشتر» موفق خواهد شد. دو چیز قطعی است: رهبری ایران تسلیم نخواهد شد و این مردم ایران هستند که رنج خواهند کشید.
جک راید، سناتور دموکرات آمریکا: ایران در عرصه انرژی جهان تأثیرگذار است و در برابر فشار شدید سکوت نخواهد کرد. افزایش فشار بر تهران میتواند واکنشهای منطقهای بهدنبال داشته باشد.
فرید زکریا، مجری و نظریهپرداز مشهور آمریکایی: جنگ اقتصادی علیه ایران محکوم به شکست است؛ ترامپ نفوذ چندانی بر شرکای تهران ندارد.
خوان زاراته، معاون سابق مشاور امنیت ملی آمریکا در امور مبارزه با تروریسم : بانکها و شرکتهای بینالمللی به دلیل تجربه ۵۰ ساله ایران در دور زدن محدودیتها و خطرات جدی بازار، به این راحتی وارد بازیهای جدید واشنگتن نمیشوند.
جیک سالیوان، مشاور امنیت ملی پیشین کاخ سفید: ترامپ واقعاً ایالاتمتحده را در یک بنبست راهبردی قرار داده که راه خروج روشنی از آن وجود ندارد.
آلن ایر، سخنگوی پیشین فارسیزبان وزارت امور خارجه آمریکا: تحریمهای جدید علیه ایران نشان دهنده درماندگی آمریکاست. رهبری ایران تسلیم نخواهد شد، بلکه احتمال قویتر، مقابله بهمثل ایران برای جلوگیری از محاصره دریایی است. (پست فارسی آلن ایر در شبکه اجتماعی ایکس در واکنش به جنگ اقتصادی علیه ایران) : ترسم نرسی به کعبه ای اعرابی / این ره که تو می روی به ترکستان است
لورا روزن، روزنامهنگار آمریکایی: جنگ اقتصادی ترامپ را باید نه یک ابتکار راهبردی، بلکه تلاشی برای مدیریت یک بنبست دانست. فشار اقتصادی ابزار کمهزینهتری نسبت به جنگ مستقیم به نظر میرسد، اما این ابزار نیز بدون هزینه نیست.
ادوارد فیشمن، مدیر مرکز ژئواقتصاد اندیشکده شورای روابط خارجی آمریکا: ترامپ اغلب چنین تهدیدهایی مطرح میکند اما در عمل اقدام چندانی پشت آن نیست. ایران از سال ۲۰۱۸ زیر تحریمهای آمریکا قرار دارد؛ بنابراین تنها راه باقیمانده برای ترامپ، تشدید تحریمها علیه شرکای ایران از جمله چین، امارات و ترکیه است.
تریتا پارسی، معاون اجرایی اندیکشده کوئینسی: ترامپ در عرصه نظامی شکست خورد، اما تصور میکند میتواند در عرصه اقتصادی پیروز شود.
برت اریکسون، مشاور ارشد مؤسسه مشاوران ریسک آبسیدین: اقدامهایی نظیر تحریم صرافیها یا تلاش برای بستن گذرگاههای زمینی و دریایی صرفاً تکرار یک بازی موش و گربه است. این تدابیر رفتار ایران را تغییر نمیدهد، زیرا تهران در طول چند دهه یاد گرفته است که چگونه شبکههای جایگزین را ظرف چند هفته جایگزین کند.
رسانههای آمریکا و جهان چه گفتند؟
واشنگتن پست: ترامپ گزینههای چندانی برای تشدید تحریم علیه ایران ندارد. واقعاً کار زیادی نمیتوان کرد، مگر اینکه واقعاً بخواهید همه دنیا را تهدید کنید.
نیویورکتایمز: بازگشت ترامپ به تحریم، نشاندهنده عدم تمایل او برای بازگشت به جنگ با ایران است. تشدید واقعی فشار اقتصادی علیه ایران مستلزم هدف قرار دادن چین، است؛ اما ترامپ همزمان در تلاش برای حفظ روابط با پکن است.
رویترز: واشنگتن پس از ماهها نبرد بینتیجه و افزایش شدید قیمت سوخت در آستانه انتخابات میاندورهای، به این نتیجه رسیده که ادامه تقابل مستقیم نظامی هزینههای سیاسی و اقتصادی سنگینی دارد.
بلومبرگ: تهدید ترامپ، به راهاندازی «جنگ اقتصادی» علیه ایران و شرکای تجاری آن، کاری از پیش نخواهد برد. سابقه تاریخی نشان میدهد که ترامپ اشتباه میکند.
والاستریت ژورنال: آمریکا از امارات خواسته فشارهای اقتصادی علیه ایران را تشدید کند، اما قطع ارتباط با ایران، میتواند به نقش دبی بهعنوان یک قطب جهانی آزاد آسیب برساند.
ای. بی. سی نیوز: مشخص نیست که آیا فشار اقتصادی میتواند موضع تهران را در میز مذاکرات آتی تغییر دهد یا خیر.
نیوزویک: تهدیدهای آخرالزمانی دونالد ترامپ در برابر ایران بیاثر ماند. هشدار ترامپ مبنی بر اعمال «ویرانگرترین عملیات اقتصادی تاریخ» علیه ایران، تازهترین تهدید پرطمطراق کاخسفید است که با هدف واداشتن جمهوریاسلامی به تسلیم طراحی شدهاست.
پیوند کوتاه کپی شد!
