یکشنبه ۱ شهریور ۱۴۰۵، روزی تاریخی برای نظام حقوقی خانواده در ایران رقم خورد. «طرح اصلاح نحوه اجرای محکومیتهای مالی» که با مبحث حساس مهریه گره خورده بود، پس از ماهها بررسی و کش و قوسهای فراوان، در صحن علنی مجلس شورای اسلامی به تصویب نهایی رسید.
ابوالفضل ابوترابی، نماینده نجفآباد در مجلس، با اعلام این خبر، جزئیات مهمی را فاش کرد که میتواند سرنوشت میلیونها زوج ایرانی را تحت تأثیر قرار دهد. بر اساس این مصوبه، مجازات حبس برای مهریههای بالای ۱۴ سکه برای همیشه حذف میشود. در مقابل، برای مهریههای زیر ۱۴ سکه، سازوکار جدیدی تحت عنوان «پابند الکترونیک» جایگزین زندان شده است. این مصوبه برای طی مراحل قانونی و تأیید نهایی به شورای نگهبان ارسال شده است.
این خبر در شرایطی منتشر میشود که پیشتر، در آذر ماه ۱۴۰۴، مجلس با کاهش سقف مجازات کیفری مهریه از ۱۱۰ سکه به ۱۴ سکه موافقت کرده بود. اما مصوبه امروز، گامی فراتر و نهاییتر در مسیر حبسزدایی از محکومان مالی مهریه محسوب میشود و میتوان آن را یک «انقلاب» در قوانین مهریه نامید. در این گزارش، ضمن بررسی کامل جزئیات این مصوبه تاریخی، ابعاد مختلف آن را از نگاه حقوقدانان، نمایندگان مجلس و فعالان اجتماعی بررسی میکنیم و جدول جامعی از جزئیات، تأثیرات و آینده قانون مهریه ارائه میدهیم. جزئیات کامل مصوبه تاریخی مجلس؛ خط قرمز ۱۴ سکه ۱. حذف کامل حبس برای مهریههای بالای ۱۴ سکه
مهمترین و تأثیرگذارترین بخش این مصوبه، حذف کامل مجازات حبس برای مهریههایی است که بیش از ۱۴ سکه تمام بهار آزادی تعیین شدهاند.
بر اساس قانون پیشین، سقف مجازات کیفری (حبس) برای عدم پرداخت مهریه، ۱۱۰ سکه بود. به این معنا که اگر مهریهای بیش از ۱۱۰ سکه تعیین میشد، تنها تا سقف ۱۱۰ سکه، ضمانت اجرای کیفری (حبس) داشت و مازاد بر آن، صرفاً از طریق مدنی قابل پیگیری بود. اما مصوبه جدید، این سقف را بهطور چشمگیری کاهش داده و آن را به ۱۴ سکه رسانده است.
ابوترابی در تشریح این مصوبه تأکید کرده است: «طبق این قانون، برای مهریههای بالای ۱۴ سکه، حبس پیشبینی نشده است». این یعنی اگر مهریه یک زوج ۵۰۰ سکه باشد، مرد به دلیل عدم پرداخت مازاد بر ۱۴ سکه، هرگز زندانی نخواهد شد. تنها ۱۴ سکه اول، مشمول ضمانت اجرای کیفری است و مابقی، صرفاً از طریق دادگاههای …
