جهان در آستانه یک نقطه عطف اقلیمی هشداردهنده قرار دارد. بر اساس جدیدترین اعلامیههای هیئت بیندولتی تغییر اقلیم (IPCC) در اجلاس COP۳۰ در بلم برزیل، عبور از آستانه ۱.۵ درجه سانتیگراد افزایش دمای جهانی نسبت به دوران پیشاصنعتی، دیگر یک سناریوی دور از ذهن نیست؛ بلکه «تقریباً اجتنابناپذیر» شده است. با این حال، در میان این هشدار تکاندهنده، نشانههایی از امید نیز به چشم میخورد. سرمایهگذاری جهانی در انرژیهای پاک در سال ۲۰۲۵ به رکوردی بیسابقه دست یافته و فناوریهای نوین مانند انرژی زمینگرمایی، خورشیدی، بادی و جذب کربن، فرصتهای تازهای را پیش روی کشورهای در حال توسعه قرار دادهاند. در این گزارش جامع، به بررسی آخرین وضعیت گرمایش زمین، روند سرمایهگذاری در انرژیهای تجدیدپذیر و تحولات صنعت خودروهای برقی و هوشمند میپردازیم. ۱.۵ درجه؛ رویایی که به کابوس تبدیل شد
آستانه ۱.۵ درجه سانتیگراد که در توافقنامه پاریس سال ۲۰۱۵ بهعنوان هدفی بلندپروازانه برای مهار گرمایش زمین تعیین شد，اکنون به خطری قریبالوقوع تبدیل شده است. جیم اسکیا، رییس IPCC، در سخنرانی افتتاحیه COP۳۰ در نوامبر ۲۰۲۵ اعلام کرد که بر اساس شواهد موجود در جدیدترین گزارشهای این هیئت، «عبور از ۱.۵ درجه گرمایش جهانی در کوتاهمدت تقریباً اجتنابناپذیر است و این امر بهوضوح ناشی از اقدامات اقلیمی ناکافی در چند سال اخیر و افزایش مستمر انتشار گازهای گلخانهای است».
پیش از این نیز آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، هشدار داده بود که «هدف ۱.۵ درجه دیگر دستیافتنی نیست». بر اساس گزارش شکاف انتشار ۲۰۲۵ برنامه محیطزیست سازمان ملل (UNEP)، حتی اگر کشورها به طور کامل تعهدات ملی خود (NDCs) را اجرا کنند، دمای جهانی همچنان میتواند تا ۲.۳ تا ۲.۵ درجه سانتیگراد در این قرن افزایش یابد.
گفتنی است سال ۲۰۲۴ گرمترین سال ثبتشده در تاریخ بود و دمای آن به ۱.۵۵ درجه سانتیگراد بالاتر از سطح پیشاصنعتی رسید، هرچند روند بلندمدت آن بین ۱.۳۴ تا ۱.۴۲ درجه سانتیگراد برآورد شده است.
با این حال، اسکیا تأکید کرد که «بازگرداندن گرمایش جهانی به ۱.۵ درجه تا پایان این قرن همچنان ممکن است، اما این امر مستلزم کاهش فوری، عمیق و مستدام انتشار دیاکسیدکربن و همچنین حذف مقادیر قابلتوجهی از این گاز از جو است». سرمایهگذاری …
