اعتماد
غلامرضا ظریفیان در یادداشتی در روزنامه اعتماد نوشت: ۱. قوتها؛ سرمایههایی برای
بازسازی «اقتدار مشروع»
الف) سرمایه اجتماعی شخص رییسجمهور: پزشکیان از نظر منش فردی، زبان، پیشینه و فاصلهاش از الگوی سیاستمدار حرفهای متعارف، ظرفیت مهمی برای ارتباط با بخشهایی از جامعه دارد. مهمترین نقطه قوت او شاید این باشد که:
میتواند کمتر نماینده «قدرت رسمی» و بیشتر نماینده «صداقت در قدرت» دیده شود. در شرایطی که یکی از بحرانهای تاریخی دولت در ایران، شکاف میان گفتار رسمی و تجربه واقعی مردم بوده، این ویژگی میتواند یک سرمایه راهبردی باشد. اما این سرمایه هنوز باید به اعتماد نهادی تبدیل شود؛ زیرا اعتماد به یک شخص، با اعتماد به دولت و نظام حکمرانی یکسان نیست.
ب) گفتمان وفاق؛ پاسخ به یکی از بیماریهای تاریخی دولت ایران: ایران در دورههای مختلف با شکاف میان:
الف. دولت و جامعه،
ب. نیروهای سیاسی با یکدیگر،
ج. مرکز و پیرامون،
د. نخبگان و ساخت قدرت مواجه بوده است.
گفتمان «وفاق ملی» اگر صرفا تقسیم مناصب میان جناحها نباشد، میتواند به حل یک مساله تاریخی کمک کند: تبدیل سیاست از میدان حذف به میدان گفتوگو و توافق بر سر منافع ملی. در واقع، پزشکیان این فرصت را دارد که تعریف اقتدار را تغییر بدهد: اقتدار برابر با یکدستی و حذف مخالف نیست؛ اقتدار پایداری برابر با توان ایجاد همکاری و اجماع است.
ج) واقعگرایی و پرهیز از وعدههای بزرگ: یکی از ویژگیهای مثبت پزشکیان، دستکم در سطح گفتار، اعتراف بیشتر به محدودیتها و مشکلات است. این در سیاست ایران میتواند مهم باشد؛ زیرا یکی از عوامل فرسایش مشروعیت، شکاف میان وعدههای بزرگ و نتایج محدود است. دولتی که صادقانه بگوید «چه چیزی در اختیار من است و چه چیزی نیست» میتواند نخستین گام را برای بازسازی پاسخگویی بردارد.
د) تجربه دولت در مدیریت بحرانهای سخت: دولت پزشکیان در دو سال نخست خود با مجموعهای از بحرانها، از جمله جنگ و فشار شدید اقتصادی و معیشتی، مواجه بوده است؛ بنابراین مساله اصلی دیگر صرفا «اداره عادی کشور» نیست، بلکه حکمرانی در وضعیت بحران دائمی است. منابع رسمی دولت نیز سال دوم این دولت را دورهای آکنده از بحرانهای جنگی و اقتصادی توصیف کردهاند. …
