شاعر «شبانه‌ها» و معمار نثر معیار

اگر احمد شاملو را فقط با شعرهایش به یاد بیاوریم، بخشی مهم از کارنامه او را نادیده گرفته ایم. شاملو فقط شاعر نبود؛ او در مقاطعی از زندگی حرفه ای خود، سردبیر، ویراستار و مدیری فرهنگی بود که بر شکل گیری زبان مطبوعاتی اثر گذاشت. او از همکاری با مجله خوشه تا سردبیری کتاب جمعه نشان داد که نسبتش با زبان، فقط نسبت شاعر با کلمه نیست؛ نسبت یک کارشناس سختگیر با متن هم هست. این وجه از زندگی او، هرچند کمتر از شعرهایش در حافظه عمومی مانده، برای تاریخ مطبوعات و نشر ایران اهمیت جدی دارد. شاملو در دهه هایی فعالیت کرد که نثر فارسی زیر فشار چند جریان همزمان قرار داشت: از یک سو نثر متکلف و پرآرایه هنوز در بخشی از نوشته ها رواج داشت و از سوی دیگر، ترجمه های شتاب زده و بی دقت، ساختار جمله را در بسیاری از متن ها آشفته می کرد. در چنین فضایی، شاملو به عنوان ویراستار و سردبیر، بیش از آنکه به جلوه بیرونی نثر …