صفحه سیاست-
توافق دفاعی مکه میان عربستان، ترکیه و پاکستان در شرایطی شکل گرفته که معادلات امنیتی غرب آسیا با تحولات متعددی روبهرو است. در این میان، وضعیت یمن اهمیت ویژهای دارد؛ کشوری که اگرچه طی سالهای اخیر از شدت جنگ تمامعیار فاصله گرفته، اما هنوز به صلحی پایدار دست نیافته است.
بازگشت حملات و افزایش تنشها بار دیگر این نگرانی را ایجاد کرده که وضعیت موسوم به «نه جنگ، نه صلح» در یمن در حال پایان یافتن باشد. برای عربستان، این تحول اهمیت مضاعفی دارد؛ چرا که تجربه جنگ سالهای گذشته نشان داده تهدیدهای برخاسته از یمن میتواند مستقیماً امنیت سرزمینی، زیرساختهای اقتصادی و حتی مسیرهای تجاری و انرژی این کشور را تحت تأثیر قرار دهد. آیا توافق مکه با احتمال بازگشت جنگ یمن ارتباط دارد؟
پاسخ را باید در مفهوم بازدارندگی جستوجو کرد.
بر اساس مفاد اعلامشده، حمله مسلحانه به یکی از سه کشور، حمله به همه آنها تلقی خواهد شد. فارغ از اینکه این تعهد در صورت وقوع بحران تا چه اندازه در میدان عمل اجرایی شود، نفس درج چنین بندی یک پیام روشن دارد: عربستان نمیخواهد در صورت ورود دوباره به یک بحران نظامی، مانند گذشته با تهدیدی مواجه شود که بخش عمده بار امنیتی آن بر دوش ریاض قرار گیرد.
این مسئله از آن جهت مهم است که تجربه جنگ یمن نشان داده برتری تسلیحاتی متعارف بهتنهایی برای حذف تهدید انصارالله کافی نیست. این جنبش با استفاده از توان موشکی و پهپادی خود توانسته است هزینههایی نامتقارن به رقبایش تحمیل کند.
بنابراین، مسئله اصلی برای ریاض تنها شکست یک نیروی نظامی در میدان نبرد نیست؛ بلکه جلوگیری از تبدیل شدن خاک و زیرساختهای عربستان به عمق راهبردی یک جنگ فرسایشی است. اهمیت توافق مکه فراتر از یک پیمان دفاعی
نصر طه مصطفی، روزنامهنگار و وزیر اطلاعرسانی پیشین یمن، در تحلیلی که در الجزیره منتشر کرده، توافق مکه را در ارتباط با شرایط جدید یمن مورد بررسی قرار داده است. از نگاه او، زمان و مکان امضای توافق نیز معنادار است و انتخاب مکه و روز جمعه، به این پیمان بار نمادین و سیاسی ویژهای داده است.
با این حال، اهمیت اصلی توافق را باید فراتر از نمادها جستوجو کرد.
سه کشور امضاکننده هرکدام …