
به گزارش خبرگزاری ایمنا، دهم ربیعالاول در تقویم مناسبتهای اسلامی، یادآور یکی از مهمترین پیوندهای تاریخ اسلام است؛ پیوند حضرت محمد(ص) و حضرت خدیجه(س). ازدواجی که تنها یک اتفاق در زندگی شخصی پیامبر نبود و بعدها با آغاز رسالت، نقش حضرت خدیجه(س) در حمایت از پیامبر و آیین نوپا، معنایی تاریخی و ماندگار پیدا کرد.
در میان آثار ادبی که تلاش کردهاند بخشی از زندگی این بانوی بزرگ را روایت کنند، رمان «یوما» نوشته مریم راهی جایگاه قابل توجهی دارد. این کتاب را انتشارات کتاب نیستان منتشر کرده و موضوع اصلی آن، فرازهایی از زندگی حضرت خدیجه(س) است، اما «یوما» قرار نیست یک زندگینامه خشک و خطی باشد. نویسنده با انتخاب قالب رمان، تلاش کرده مخاطب را به فضای زندگی حضرت خدیجه(س) نزدیک کند؛ به خانه، روابط، گفتوگوها، دغدغهها و لحظههایی که شاید در روایتهای تنها تاریخی کمتر دیده شوند.
یکی از ویژگیهای «یوما»، تلاش برای تصویر کردن حضرت خدیجه(س) در مقام یک شخصیت زنده و انسانی است. خدیجه اینجا تنها همسر پیامبر نیست؛ او زنی است که انتخاب میکند، میاندیشد، احساس میکند، دل میبندد و در نهایت، تمام وجودش را در مسیر ایمانی که به آن باور دارد، به میدان میآورد.
منابع معرفی کتاب نیز تأکید کردهاند که داستان از ساعتهای منتهی به ولادت حضرت فاطمه زهرا(س) آغاز میشود و نویسنده همزمان با روایت فضای خانه پیامبر، ذهنیت حضرت خدیجه و نگاه مردم مکه را وارد داستان میکند. همین شیوه موجب میشود مخاطب علاوهبر شخصیت خدیجه، تصویری از فضای اجتماعی مکه در آن دوران نیز به دست آورد.
در واقع، «یوما» تنها قصه یک زن نیست؛ قصه رویارویی یک زن با جامعهای است که ارزشهای خاص خود را دارد و در آن ثروت، جایگاه اجتماعی و نسبت خانوادگی از مهمترین معیارهای اعتبار محسوب میشود. در چنین فضایی، انتخاب حضرت خدیجه(س) برای زندگی با محمد(ص)، انتخابی فراتر از مناسبات معمول اجتماعی به تصویر کشیده میشود.
چرا «یوما»؟ نام کتاب نیز خود بخشی از جذابیت آن است. بنا بر معرفی اثر، «یوما» عبارتی عربی است که کنیز حضرت خدیجه (س) او را با آن خطاب میکند. نویسنده روایت را به یک زاویهدید ثابت محدود نکرده و در بخشهایی، روایت میان شخصیتها و نگاههای مختلف جابهجا میشود. این تغییر زاویه دید، اگرچه …






![[لیلا اردبیلی] میراث فرهنگی؛ فراتر از دیوار و سنگ](/news/u/2026-08-23/ettelaat-j0awm.jpg)



