به گزارش فارس؛ بانک جهانی در تازه‌ترین گزارش خود از چشم‌انداز بازار طلا تا سال ۲۰۲۸، پیش‌بینی کرده است که قیمت این فلز گران‌بها پس از افزایش قابل‌توجه در سال ۲۰۲۶، طی دو سال آینده به‌تدریج کاهش پیدا کند. این پیش‌بینی برای افرادی که قصد خرید طلا دارند اهمیت زیادی دارد، اما آیا به این معناست که اکنون زمان مناسبی برای خرید طلا نیست؟
بر اساس گزارش «چشم‌انداز بازارهای کالاهای اولیه» بانک جهانی که در ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶ منتشر شده، میانگین قیمت هر اونس طلا در سال ۲۰۲۶ به ۴۶۰۰ دلار می‌رسد. این رقم در مقایسه با میانگین ۳۴۴۲ دلاری سال ۲۰۲۵، افزایش ۳۳.۶ درصدی را نشان می‌دهد. با این حال، بانک جهانی انتظار دارد میانگین قیمت هر اونس طلا در سال ۲۰۲۷ به ۴۲۵۰ دلار و در سال ۲۰۲۸ به ۴۰۰۰ دلار کاهش یابد.
این پیش‌بینی در مقایسه با برآورد قبلی بانک جهانی در آوریل ۲۰۲۶ نیز محتاطانه‌تر است. این نهاد پیش‌تر میانگین قیمت طلا را برای سال ۲۰۲۶ حدود ۴۷۰۰ دلار و برای سال ۲۰۲۷ حدود ۴۳۰۰ دلار پیش‌بینی کرده بود.
چرا قیمت طلا کاهش پیدا کرد؟
بانک جهانی گزارش داده است که قیمت طلا در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۶ حدود ۵ درصد کاهش یافته و ضعف بازار در ماه اکتبر نیز ادامه داشته است. یکی از دلایل اصلی این اتفاق، افزایش بازده اوراق قرضه و احتمال افزایش نرخ بهره در اقتصادهای بزرگ بوده است.
وقتی نرخ بهره افزایش پیدا می‌کند، سرمایه‌گذاری در سپرده‌های بانکی و اوراق قرضه جذاب‌تر می‌شود؛ زیرا این دارایی‌ها برخلاف طلا به سرمایه‌گذار سود پرداخت می‌کنند. به همین دلیل، بخشی از سرمایه‌ها ممکن است از بازار طلا خارج شود.
تقویت ارزش دلار آمریکا نیز عامل دیگری برای کاهش قیمت طلا بوده است. از آنجا که قیمت جهانی طلا با دلار تعیین می‌شود، افزایش ارزش دلار خرید این فلز را برای دارندگان سایر ارزها گران‌تر می‌کند و می‌تواند تقاضا را کاهش دهد. همچنین برخی سرمایه‌گذاران که پیش‌تر با انتظار افزایش قیمت وارد بازار شده بودند، از موقعیت‌های معاملاتی خود خارج شدند و فشار فروش افزایش یافت.
این عوامل در شرایطی بر بازار اثر گذاشتند که همچنان تنش‌های سیاسی و بین‌المللی و تقاضا برای طلا به‌عنوان دارایی امن وجود داشت.
چه عواملی می‌توانند قیمت طلا را دوباره بالا ببرند؟
با وجود پیش‌بینی کاهش قیمت در سال‌های آینده، بانک جهانی معتقد است احتمال افزایش دوباره قیمت طلا همچنان وجود دارد. تشدید تنش‌های ژئوپلیتیکی و تجاری، افزایش بی‌ثباتی در بازارهای مالی و نگرانی از وضعیت اقتصاد جهانی می‌توانند سرمایه‌گذاران را به سمت خرید طلا سوق دهند.
خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی نیز از عوامل مهم حمایت‌کننده قیمت است. بانک‌های مرکزی برای کاهش وابستگی ذخایر خود به ارزهای خارجی، به‌ویژه دلار، بخشی از دارایی‌هایشان را به طلا اختصاص می‌دهند.
بر اساس گزارش بانک جهانی، تقاضای سرمایه‌گذاری و خرید بانک‌های مرکزی در مجموع حدود نیمی از تقاضای جهانی طلا را در نیمه نخست سال ۲۰۲۶ تشکیل داده است.
این نهاد انتظار دارد این دو عامل در سال‌های ۲۰۲۷ و ۲۰۲۸ نیز از قیمت طلا حمایت کنند، هرچند احتمال می‌دهد شدت تقاضا نسبت به سطوح بالای اخیر کمتر شود. همچنین خرید طلا توسط بانک‌های مرکزی در ماه‌های اخیر، پس از کاهش در ابتدای سال، دوباره افزایش یافته است.
چرا احتمال کاهش بیشتر قیمت وجود دارد؟
در مقابل، کاهش تقاضا برای خرید زیورآلات یکی از عواملی است که می‌تواند مانع رشد بیشتر قیمت طلا شود. افزایش قیمت‌ها از سال ۲۰۲۳ به بعد باعث شده خرید طلا برای بسیاری از خانوارها دشوارتر شود و تقاضا در این بخش به‌شدت کاهش پیدا کند. بانک جهانی نیز انتظار دارد تا زمانی که قیمت‌ها بالا باقی بمانند، تقاضا برای زیورآلات ضعیف باشد.
از طرف دیگر، افزایش محدود تولید معادن و رشد بازیافت طلا می‌تواند بر میزان عرضه در بازار اثر بگذارد. قیمت‌های بالا افراد بیشتری را به فروش طلاهای قدیمی و شکسته برای بازیافت تشویق می‌کند و افزایش عرضه ممکن است فشار بیشتری بر قیمت‌ها وارد کند.
بانک جهانی در مجموع ریسک‌های پیش‌بینی خود را متعادل ارزیابی کرده است. به این معنا که تشدید تنش‌های سیاسی، افزایش خرید بانک‌های مرکزی و بی‌ثباتی بازارها می‌توانند قیمت را بالاتر ببرند؛ اما افزایش نرخ بهره و تقویت دلار، کاهش تنش‌ها و فروش طلا برای کسب سود پس از رشد قیمت‌ها ممکن است باعث افت بیشتر آن شوند.
پیش‌بینی بانک جهانی نشان می‌دهد که بازار طلا پس از رشد قابل‌توجه در سال ۲۰۲۶ ممکن است در دو سال آینده با کاهش تدریجی قیمت مواجه شود. بنابراین افرادی که با هدف کسب سود کوتاه‌مدت قصد خرید دارند، باید احتمال اصلاح قیمت را جدی بگیرند و از خرید هیجانی در قیمت‌های بالا خودداری کنند.
برای سرمایه‌گذاران بلندمدت نیز خرید مرحله‌ای، به‌جای اختصاص یک‌باره تمام سرمایه به طلا، می‌تواند راهی برای کاهش ریسک باشد. البته باید توجه داشت که پیش‌بینی بانک جهانی مربوط به میانگین قیمت جهانی طلاست و قیمت طلا در ایران علاوه بر نرخ جهانی، به نرخ دلار و هزینه‌های بازار داخلی نیز بستگی دارد.
در نتیجه، گزارش بانک جهانی نه توصیه قطعی به خرید طلاست و نه به معنای ضرورت فروش آن؛ بلکه نشان می‌دهد خریداران باید با توجه به هدف سرمایه‌گذاری، مدت نگهداری و میزان ریسک‌پذیری خود تصمیم بگیرند.
