هشدار نیویورک‌تایمز درباره «قیمومیت» آمریکا بر ونزوئلا

به گزارش ایسنا، رسانه آمریکایی در مقاله‌ای تصریح می‌کند اظهارات اخیر «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور آمریکا درباره ونزوئلا، آغازگر مرحله‌ای خطرناک و بی‌سابقه در سیاست خارجی ایالات متحده است.

روزنامه آمریکایی «نیویورک‌تایمز» در این مقاله می‌نویسد که اظهارات ترامپ مبنی بر اینکه آمریکا قصد دارد برای مدتی نامشخص «ونزوئلا را اداره کند»، به دولت این کشور دستور بدهد و دوباره به منابع نفتی آن دسترسی پیدا کند، نشان‌دهنده تشدید چشمگیر مداخله اقتصادی و سیاسی واشنگتن در کشوری با جمعیتی حدود ۳۰ میلیون نفر است.

به گزارش نیویورک‌تایمز، ترامپ این سخنان را در باشگاه خصوصی خود در «مارالاگو» و تنها ساعاتی پس از آن مطرح کرد که نیروهای آمریکایی «نیکولاس مادورو»، رئیس‌جمهور ونزوئلا و همسرش را از محل اقامتشان بازداشت کردند. ترامپ در همان اظهارات گفت «دلسی رودریگز»، که به‌عنوان معاون رئیس‌جمهور مادورو معرفی شده، تنها تا زمانی در قدرت خواهد ماند که «آنچه ما می‌خواهیم» را انجام دهد. با این حال، مقاله می‌نویسد رودریگز به‌طور علنی این چارچوب را رد کرد، آمریکا را به حمله به کشورش با بهانه‌های واهی متهم ساخت و تأکید کرد مادورو همچنان رئیس کشور است. او این اقدام آمریکا را «بربریت» توصیف کرد.

طرح مبهم واشنگتن برای اداره ونزوئلا

بر اساس این مقاله، ترامپ و مشاوران ارشد امنیتی‌اش عمداً از توصیف برنامه خود به‌عنوان «اشغال» – مشابه آنچه آمریکا پس از شکست ژاپن یا سرنگونی صدام حسین در عراق انجام داد – پرهیز کردند. در عوض، آن‌ها طرحی مبهم شبیه به «قیمومیت» ترسیم کردند؛ طرحی که بر اساس آن آمریکا چشم‌انداز اداره ونزوئلا را تعیین می‌کند و از دولت موقت انتظار دارد در دوره‌ای انتقالی آن را اجرا کند، آن هم زیر سایه تهدید به مداخله نظامی بیشتر. نیویورک‌تایمز تأکید می‌کند همین ابهام، بر میزان تردیدها درباره نیت‌های بلندمدت واشنگتن افزوده است.

رسانه آمریکایی می‌افزاید حتی پس از موضع‌گیری صریح رودریگز، «مارکو روبیو» وزیر خارجه و مشاور موقت امنیت ملی آمریکا از قضاوت نهایی خودداری کرد. او گفته است تصمیم‌های آمریکا بر اساس اقدامات و رفتار مقام‌های ونزوئلایی در روزها و هفته‌های آینده اتخاذ خواهد شد و واشنگتن معتقد است آن‌ها فرصتی تاریخی برای خدمت به کشورشان دارند؛ فرصتی که امید می‌رود آن را بپذیرند.

تهدید به مداخله نظامی و نقش‌آفرینی مستقیم مقام‌های آمریکایی

به نوشته نیویورک‌تایمز، ترامپ همچنین روشن کرده که اگرچه در حال حاضر نیروی نظامی آمریکا در خاک ونزوئلا مستقر نیست، اما «موج دوم» اقدام نظامی همچنان محتمل است. او صراحتاً گفته آمریکا «از استقرار نیروی زمینی هراسی ندارد». وقتی از او پرسیده شد چه کسانی ونزوئلا را اداره خواهند کرد، به «مارکو روبیو»، «پیت هگست» وزیر دفاع و «ژنرال دن کین» رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح اشاره کرد و گفت این افراد مستقیماً روند اداره کشور را پیش خواهند برد.

این مقاله می‌نویسد ترامپ این مواضع را با تکرار ادعاهایی همراه کرده مبنی بر اینکه ونزوئلا دارایی‌های نفتی آمریکا را «سرقت» کرده است و مداخله کنونی را تلاشی برای بازپس‌گیری منابعی دانسته که به‌گفته او به شرکت‌های آمریکایی تعلق داشته‌اند. نیویورک‌تایمز استدلال می‌کند که ترامپ با این رویکرد، فصل تازه‌ای از «ملت‌سازی» آمریکایی را گشوده؛ فصلی که به‌طور آشکار بر منافع اقتصادی استوار است و با فشار نظامی پشتیبانی می‌شود.

به باور این روزنامه، لحن و اقدامات ترامپ یادآور دوره‌ای قدیمی از «دیپلماسی ناوهای جنگی» آمریکاست؛ زمانی که ایالات متحده از قدرت نظامی برای تصاحب سرزمین و منابع استفاده می‌کرد. نیویورک‌تایمز یادآوری می‌کند که ترامپ پیش‌تر درباره تبدیل کانادا، گرینلند و پاناما به بخشی از آمریکا سخن گفته و تصویری از «ویلیام مک‌کینلی» رئیس‌جمهوری که نماد گسترش‌طلبی ارضی آمریکا بود، در کاخ سفید نصب کرده است؛ نشانه‌هایی که به‌زعم نیویورک‌تایمز نگاه امپراتوری‌گونه او به ونزوئلا را تقویت می‌کند.

ابهام‌های حقوقی و خطر گرفتار شدن در یک مداخله فرسایشی

این مقاله همچنین تأکید می‌کند اگرچه دولت آمریکا برای بازداشت مادورو به کیفرخواست‌هایی مرتبط با اتهامات قاچاق مواد مخدر استناد کرده، اما این اسناد هیچ مبنای حقوقی برای در دست گرفتن کنترل یک کشور مستقل فراهم نمی‌کنند. کیفرخواست‌ها صرفاً به اتهامات شخص مادورو و همسرش می‌پردازند و نه مشروعیت‌بخشی به حاکمیت آمریکا بر ونزوئلا؛ امری که به اذعان رسانه آمریکایی از نظر حقوقی و سیاسی بسیار مهم است.

بر اساس این گزارش، ترامپ چندان نگران این تناقض‌ها نیست. او مدعی شده ونزوئلا سال‌ها پیش دارایی‌های آمریکا را به زور مصادره کرده و دولت‌های پیشین واشنگتن اقدامی نکرده‌اند. به گفته او، اکنون آمریکا این دارایی‌ها را بازپس می‌گیرد و ابتدا آمریکایی‌ها غرامت دریافت خواهند کرد و سپس ونزوئلایی‌ها، به تعبیر او، «ثروتمند» خواهند شد.

نیویورک‌تایمز می‌نویسد این مسیر پرسش‌های فراوانی را بی‌پاسخ می‌گذارد: آیا آمریکا برای حفاظت از بخش نفت به نیروی اشغالگر نیاز خواهد داشت؟ آیا دادگاه‌ها و نهادهای تنظیم‌گر را اداره خواهد کرد؟ و اگر مردم ونزوئلا در انتخاباتی آزاد، دولتی با دیدگاهی متفاوت برگزینند، واکنش واشنگتن چه خواهد بود؟ مقاله هشدار می‌دهد چنین ابهام‌هایی می‌تواند آمریکا را درگیر جنگ‌های فرسایشی طولانی‌مدتی کند که پایگاه سیاسی ترامپ همواره از آن‌ها انتقاد کرده است.

در جمع‌بندی، نیویورک‌تایمز می‌نویسد هرچند ترامپ با اشاره به عملیات‌های نظامی محدود پیشین، مقایسه وضعیت کنونی با باتلاق‌های گذشته را رد کرده، اما اداره یک کشور خارجی ماهیتی کاملاً متفاوت دارد. این روزنامه با استناد به دیدگاه کارشناسان تأکید می‌کند هرگونه گذار دموکراتیک در ونزوئلا نیازمند اجماع گسترده داخلی، به‌ویژه در میان نیروهای مسلح است و بدون چنین اجماعی، خطر خشونت و بی‌ثباتی بلندمدت همچنان بالا خواهد بود؛ وضعیتی که می‌تواند آمریکا را برای سال‌ها درگیر مداخله‌ای پرهزینه و بی‌انتها کند.

منبع : ایسنا