قدیمی‌ترین جایزه ادبی بریتانیا زیر سایه تحریم و اعتصاب اهدا ‌شد

به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از ام‌اس‌ان، مراسم اهدای جایزه ادبی تاریخی بریتانیا، با وجود اعتراض به اقدامات صنفی دانشگاه ادینبورگ، اهدا شد.

جایزه جیمز تیت بلک 2026 برای اولین بار در تاریخ بیش از ۱۰۰ ساله خود، در معرض تهدید قرار گرفت، زیرا دانشگاهیان همچنان به تحریم مراسم دانشگاهی ادامه می‌دهند. در نهایت زیر سایه تحریم جایزه داستان امسال به «روی خط گرینویچ» نوشته‌ شیدی لوئیس اهدا شد و «اولین و آخرین پادشاه هائیتی: ظهور و سقوط هنری کریستوف» نوشته مارلین ال. دوت جایزه‌ زندگینامه را دریافت کرد.

وقتی دانشگاه ادینبورگ اعلام کرد مراسم اهدای این جایزه طبق معمول برگزار خواهد شد، خشم کارکنان بیشتر شد و سوفیا وودمن، از روسای تحریم در دانشگاه ادینبورگ، گفت بسیار ناامیدکننده است که مدیریت ارشد دانشگاه اصرار دارد طبق معمول کارهای خود را انجام دهد. او افزود: بسیاری از کارکنان دانشگاه عملاً به دلیل کسر حقوق از شغل خود محروم شده‌اند. این اعتصاب که از اول ماه می آغاز شد، به دلیل اختلاف طولانی مدت بر سر ۱۴۰ میلیون پوند کاهش بودجه و تخمین از دست دادن ۱۸۰۰ شغل در دانشگاه چهره کرده و کارکنان در واکنش به کاهش حقوق، که اتحادیه آن را نه ضروری و نه منصفانه خوانده، از کار کناره‌گیری کرده‌اند.

وودمن افزود: ظاهراً مدیریت ارشد به تأثیر غیرمستقیم امتناع از پرداخت حقوق کارکنان در تحقیقات، تبادل دانش، تدریس و تمام کارهایی که کارکنان دانشگاهی فراتر از نمره انجام می‌دهند، از جمله داوری برای جایزه جیمز تیت بلک، اهمیتی نمی‌دهد. نگرانی‌هایی نیز وجود دارد که برای کاهش حقوق کارکنان، دانشجویانی که انتظار دارند در طول تابستان بر پایان‌نامه‌هایشان نظارت شود، از این کمک بازبمانند.

جایزه جیمز تیت بلک در دو بخش بهترین اثر داستانی و بیوگرافی اهدا می‌شود و در هر بخش به عنوان برنده خود، 10 هزار پوند اهدا می‌کند. این تنها جایزه بزرگ کتاب است که توسط دانشجویان و دانشگاهیان داوری می‌شود. امسال دکتر هانا کیت بوست داور اصلی این رقابت بود، اما به دلیل این که دانشگاه به دلیل مشارکت در تحریم، پرداخت حقوق او را متوقف کرده، از روند داوری کناره‌گیری کرد.

خانم وودوارد افزود: دانشگاه متشکل از کارکنان و دانشجویان آن است؛ این ایده که استانداردها و رویه‌های مناسب را می‌توان به دلیل مصلحت نادیده گرفت، مغایر با نحوه عملکرد امور در یک دانشگاه است و ما از مدیریت می‌خواهیم به میز مذاکره بازگردد و در اسرع وقت به دنبال حل اختلاف ما باشد تا کارکنان بتوانند به کار خود بازگردند.

سخنگوی دانشگاه ادینبورگ در پاسخ به اعتراض‌ها گفت: در حالی که ما به حق کارکنان خود برای شرکت در اعتراض‌های صنفی احترام می‌گذاریم، مسئولیت داریم که اختلال را به حداقل برسانیم و از پیشبرد جوایز طبق برنامه حمایت کنیم. امسال عناوین برنده از میان بیش از ۵۰۰ اثر انتخاب شدند و 5 عنوان در فهرست نهایی هر بخش جای گرفتند. در نهایت برندگان هر بخش با توجه به ریسک‌های خلاقانه و جابه‌جایی مرزهای فرم، سبک و موضوع انتخاب شدند.

در بخش داستانی شیدی لوئیس برای «روی خط گرینویچ» (از انتشارات پیرنه)، ترجمه شده توسط کاترین هالز به عنوان برنده انتخاب شد. این رمان داستان یک مأمور مسکن متولد مصر را روایت می‌کند که زندگی مهاجران و پناهندگان را در شرق لندن دنبال می‌کند.

هیئت داوران گفت: این رمان مطالعه‌ای دقیق از آوارگی، بوروکراسی و تعلق است که با طنزی تلخ، داستان‌سرایی دلسوزانه و ارائه تصویری واضح از زندگی شهری معاصر نشان دهنده نویسنده‌ای است که به عنوان صدایی جدید و متمایز در داستان‌های معاصر کار می‌کند.

شیدی لوئیس رمان‌نویس و روزنامه‌نگار مصری است که نوشته‌هایش بر تقاطع‌های فرهنگی و سیاسی در داخل و خارج از جهان عرب متمرکز است. او در لندن زندگی می‌کند و سال‌ها در استخدام خدمات بهداشت ملی و اداره مسکن محلی بود. وی تا به امروز 3 رمان و یک دفتر خاطرات سفر منتشر کرده است.

کاترین هالز مترجم عربی به انگلیسی از کاردیف، ولز است. ترجمه تحسین‌شده او از خاطرات زندان احمد ناجی با عنوان «شواهد فاسد» نامزد نهایی جایزه ملی منتقدان کتاب برای زندگینامه بود و ترجمه او از «گردنبند کبوتر» اثر رجا عالم، به همراه آدام طالب، جایزه شیخ حمد ۲۰۱۷ را دریافت کرد.

بهترین زندگینامه

جایزه زندگینامه به «اولین و آخرین پادشاه هائیتی: ظهور و سقوط هنری کریستوف» نوشته مارلین ال. دوت (از انتشارات دانشگاه ییل) اهدا شد که داستان خارق‌العاده مردی را روایت می‌کند که قبلاً برده بود و بعد تنها پادشاه تاریخ هائیتی شد.

ال. دوت با بررسی نقش هنری کریستوف در تأمین استقلال هائیتی و چشم‌انداز او برای ساختن یک ملت سیاه‌پوست قدرتمند پس از دوران استعمار، میراث پیچیده کریستوف را دوباره بررسی می‌کند و در عین حال هائیتی و انقلاب آن را در مرکز تاریخ جهانی قرار می‌دهد. مارلین ال. دوت نویسنده و محقق برنده جایزه و استاد مطالعات فرانسه و سیاه‌پوستان در دانشگاه ییل است. او همچنین چندین کتاب تأثیرگذار درباره تاریخ هائیتی نوشته و برای نیویورک تایمز، اسنس، هارپرز بازار و لس‌آنجلس ریویو آو بوکز مطلب می‌نویسد.

این جایزه از سال ۱۹۱۹ توسط دانشگاه ادینبورگ اهدا می‌شود و تنها جوایز بزرگ کتاب بریتانیا هستند که توسط محققان و دانشجویان ادبیات داوری می‌شوند و جایزه‌ای 10هزار پوندی به هر برنده اهدا می‌شود. برندگان جایزه جیمز تیت بلک امسال، قدرت چشمگیر ادبیات را در روشن کردن زندگی‌ها، تاریخ‌ها و جوامعی که اغلب نادیده گرفته می‌شوند، نشان دادند.

این جایزه در سال ۱۹۱۹ توسط جانت کوتس، بیوه ناشر جیمز تیت بلک، تأسیس شده و از برندگان قبلی می توان به چهره‌هایی چون دی.اچ.لارنس، ایان مک ایوان، موریل اسپارک و اِوِلین واو در بخش داستان و مارتین امیس، کوئنتین بل، هرمیون لی و لیتون استراچی در بخش زندگینامه اشاره کرد.