غزه و کرانه باختری؛ قتلگاه خبرنگاران فلسطینی

داده‌های مستندسازی جمع‌آوری‌شده، که دوره از ۷ اکتبر ۲۰۲۳ (۱۵ مهر ۱۴۰۲) تا پایان سال ۲۰۲۵ را پوشش می‌دهد، الگویی نظام‌مند و رو به تشدید از هدف‌گیری مرگبار خبرنگاران فلسطینی را نشان می‌دهد. 

این الگو در سال ۲۰۲۵ به اوج خود رسید و از نقض‌های پراکنده به سیاستی مداوم برای ساکت کردن رسانه‌ها از طریق کشتار، مجروح کردن و ناتوانی دائمی تبدیل شد.

داده‌ها نشان می‌دهد که تعداد خبرنگاران مجروح تا پایان نوامبر ۲۰۲۵ (آذر ۱۴۰۴) به ۷۶ نفر رسید، که شاخصی خطرناک از سیاست تشدید هدف‌گیری است. 

کارشناسان می‌گویند که خبرنگاران دیگر صرفا اهداف احتمالی نیستند، بلکه اهداف تاییدشده و مکرر هستند.

رژیم صهیونیستی در سال ۲۰۲۵ از سیاست محدود کردن کار خبرنگاری به سیاست خنثی‌سازی رسانه‌ها از طریق نیروی مرگبار تغییر جهت داد. این سیاست با هدف ساکت کردن شاهدان، جلوگیری از مستندسازی جنایت‌ها و سرکوب روایت فلسطینی میدانی انجام می‌شود.

کارشناسان همچنین می‌گویند که می‌توان ۲۰۲۵ را سال هدف‌گیری‌های جمعی خبرنگاران و رسانه‌ها مکرر توصیف کرد، به‌ویژه در چادرها، بیمارستان‌ها و تجمع‌های رسانه‌ای. ۲۰۲۵ همچنین سال ضربه‌های مرگبار و ناتوانی‌زا بود که سر، گردن، سینه و شکم را هدف قرار می‌داد و به قطع عضو، کوری و ناتوانی‌های دائمی منجر می‌شد. علاوه بر این، منابع خطر درهم تنیده بودند، یعنی ارتش اشغالگر، شهرک‌نشینان، پهپاد‌ها و گلوله‌باران توپخانه‌ای.

در جزئیات جدول زمانی، داده‌ها نشان داد که در دوره ژانویه تا مارس ۲۰۲۵ (دی/بهمن تا اسفند/فروردین)، بمباران خانه‌های خبرنگاران در نوار غزه ادامه داشت. 

در کرانه باختری، به‌ویژه در جنین، الخلیل و رم‌الله، از مهمات واقعی برای وارد هدف قرار دادن خبرنگاران استفاده شد. همچنین آغاز روشنی برای هدف‌گیری مراکز رسانه‌ای و خبرنگاران در محله‌های مسکونی وجود داشت، جایی که هدف‌گیری دیگر تنها بر اساس لحظه پوشش خبری نبود، بلکه براساس هویت خبرنگار نیز بود.

هدف‌گیری خبرنگاران در آوریل و می ۲۰۲۵ (فروردین تا خرداد) وارد مرحله کشتار‌های رسانه‌ای عمدی شد. رویداد‌های ۷ و ۸ آوریل (۱۸ و ۱۹ فروردین)، زمانی که چادر خبرنگاران در بیمارستان ناصر هدف قرار گرفت، نقطه عطفی بود. ۹ خبرنگار همزمان مجروح شدند، تجهیزات خبرنگاری آنها نابود شد و چندین خبرنگار بعدا بر اثر جراحت‌ها به شهادت رسید. این حادثه مستند و تکراری در مکانی شناخته‌شده رخ داده و شامل استفاده از سلاح‌های سنگین بود، که به‌عنوان جنایت جنگی پیچیده و هدف‌گیری جمعی رسانه‌ها محسوب می‌شود.

کشتار‌های جمعی خبرنگاران در ژوئن ۲۰۲۵ (خرداد/تیر) هم در حالی که رویداد‌ها در مدارس، بیمارستان‌ها و میادین عمومی را پوشش می‌دادند، ثبت شد.

در جولای (تیر/مرداد) و آگوست (مرداد/شهریور) ۲۰۲۵، الگویی از ناتوانی‌های دائمی ظاهر شد. یک خبرنگار بینایی خود را از دست داد، پای یک خبرنگار دیگر قطع شد و یک خبرنگار هم دچار فلج دائمی شد. علاوه بر این، جراحت‌های مکرر سر و گردن وجود داشت که نشان‌دهنده الگویی از جراحت‌های منجر به ناتوانی دائمی به جای جراحت‌های تصادفی بود.

در سپتامبر (شهریور/مهر)، اکتبر (مهر/آبان) و نوامبر (آبان/آذر) ۲۰۲۵، چرخه خشونت گسترش یافته و بمباران نوار غزه ادامه داشت. همچنین حمله‌های شهرک‌نشینان در کرانه باختری، به‌ویژه در بیتا و الخلیل تشدید شد. این حمله‌ها شامل ضرب‌وشتم، حمله با خودرو، آتش زدن خودرو‌ها و نابودی تجهیزات خبرنگاری بود. جراحت‌ها همچنین در حین پوشش برداشت زیتون رخ داد، که رویدادی کاملا غیرنظامی بوده و نشان‌دهنده اتحاد عملی بین خشونت نظامی و شهرک‌نشینان است.

از نظر جغرافیایی، داده‌ها نشان می‌دهد که نوار غزه در سال ۲۰۲۵ خطرناک‌ترین مکان جهان برای خبرنگاران بود، به‌ویژه در شهر غزه، خان‌یونس، دیرالبلح، النصیرات، جبالیا و رفح، جایی که حمله‌ها بر چادر‌های خبرنگاران، بیمارستان‌ها، مدارس محل اسکان آوارگان و خانه‌ها متمرکز بود. در کرانه باختری، حمله‌ها در قدس اشغالی، جنین، نابلس، بیتا، طولکرم، الخلیل و رم‌الله متمرکز بود.

الگوی هدف‌گیری شامل ضرب‌وشتم مستقیم، مهمات واقعی، گاز اشک‌آور و نارنجک‌های صوتی، و حمله‌های شهرک‌نشینان تحت حفاظت ارتش اشغالگر با استفاده از وسایل مختلف ازجمله پهپاد‌های شناسایی و انفجاری، بمباران هوایی سنگین، گلوله‌های توپخانه‌ای، گلوله‌های جنگی، و همچنین ضرب‌وشتم با باتوم و قنداق تفنگ، و زیر گرفتن با خودرو‌های نظامی بود.

جراحت‌ها در سر متمرکز بود که باعث خون‌ریزی، از دست دادن بینایی و شکستگی‌ها، علاوه بر جراحت‌های گردن، سینه، شکم، لگن و ستون فقرات می‌شد. این موضوع به موارد فلج و همچنین قطع عضو و ناتوانی‌ها منجر شد.

بیشتر این جراحت‌ها در حین پوشش میدانی رویداد‌ها رخ داد، در مکان‌هایی که برای حضور خبرنگاران شناخته‌شده بودند و این درحالی بود که خبرنگاران جلیقه‌های حفاظتی و نشان‌های رسانه‌ای داشتند. 

کارشناسان می‌گویند که هدف‌گیری خبرنگاران حمله مستقیم به حقیقت و آزادی نظر و بیان است و ادامه معافیت از مجازات، جنایت‌های بیشتری را علیه حرفه‌ای‌های رسانه‌ای تشویق می‌کند.

رئیس کمیته آزادی‌ها در اتحادیه خبرنگاران فلسطیم، اظهار کرد که رویداد‌های سال ۲۰۲۵ جنایت‌های جنگی و جنایت‌های علیه بشریت را تشکیل می‌دهد و نمایانگر هدف‌گیری نظام‌مند یک گروه حفاظت‌شده، یعنی خبرنگاران هستند. این در چارچوب سیاست رسمی رژیم صهیونیستی برای ساکت کردن رسانه‌ها با زور است.