جلوگیری از هدر رفت ۱۰ میلیارد مترمکعب گاز با خروج بخاری‌های فرسوده/ اصلاح الگوی مصرف در دستور کار قرار گیرد

باشگاه‌ خبرنگاران جوان؛ محبوبه کباری- با کاهش دما در بسیاری از مناطق کشور، مصرف گاز طبیعی به‌طور محسوسی افزایش یافته و شبکه گازرسانی  کشور در حال تلاش برای تأمین و توزیع گاز به بخش های صنعتی و تجاری هستند.

 افزایش مصرف به‌ویژه در بخش خانگی و تجاری، سبب تشدید ناترازی میان تولید و مصرف گاز شده و ضرورت مدیریت مصرف را بیش از پیش نمایان کرده است.

اصلاح تعرفه‌ها راهکار اصلی برای کاهش ناترازی انرژی 

در همین رابطه،  سعید توکلی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران با اشاره به شرایط حساس شبکه گازرسانی کشور اظهار کرده است: «در روزهای سرد سال، بخش خانگی بیشترین سهم را از مصرف گاز به خود اختصاص می‌دهد و هر یک درجه کاهش دمای وسایل گرمایشی می‌تواند نقش مؤثری در پایداری شبکه گاز داشته باشد.»

وی با تأکید بر اینکه تأمین پایدار گاز برای همه بخش‌ها نیازمند همراهی مردم است، افزود: اگر مصرف بی‌رویه ادامه پیدا کند، ناچار به اعمال محدودیت برای برخی بخش‌ها از جمله صنایع خواهیم بود؛ موضوعی که می‌تواند آثار اقتصادی گسترده‌ای به دنبال داشته باشد.

توکلی با اشاره به‌ تلاش‌های بی‌وقفه زنجیره تأمین از سکوهای تولید تا خطوط فشار قوی، پالایشگاه‌ها، ایستگاه‌های تقویت فشار و شبکه توزیع، به مردم اطمینان داد که شبکه گاز کشور با تمام ظرفیت در حال مدیریت این پیک مصرف است و هیچ نقطه‌ای از کشور در اوج سرما دچار افت فشار یا قطع گاز نخواهد شد. 

مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران همچنین به اقدامات ساختاری و قانونی برای بهینه‌سازی مصرف از اصلاح تعرفه‌ها، هوشمندسازی موتورخانه‌های ادارات و مدارس تا همکاری با شرکت‌های دانش‌بنیان برای کاهش مصرف گاز در نانوایی‌ها و بخش‌های پرمصرف اشاره کرد. 

 وی تأکید کرد که کاهش هدررفت گاز و اصلاح فرهنگ مصرف به اندازه افزایش تولید اهمیت دارد، زیرا ۷۰ درصد گاز مصرفی در بخش خانگی برای گرمایش ساختمان‌ها استفاده می‌شود و هدررفت انرژی در این حوزه بسیار بالاست. 

در همین راستا هم بسیاری از کارشناسان اعلام می کنند که‌ افزایش پلکانی تعرفه‌های گاز به ویژه برای مشترکان پر مصرف یکی از مهم‌ترین اقدامات و گام‌ها در جهت کاهش میزان مصرف گاز و همچنین کاهش ناترازی انرژی در این بخش است.

اجرای طرح الگوی مصرف گاز در کشور

در همین راستا منصوری کارشناس انرژی در گفت وگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران اظهار داشت: در حال حاضر یکی از مهم‌ترین اقدامات در جهت بهبود وضعیت مصرف گاز در کشور اجرای طرح الگوی مصرف گاز است چراکه این امر خود نقش بسیار موثری در کاهش میزان مصرف و همچنین برقراری عدالت در این حوزه را ایفا میکند‌

وی افزود: بسیاری از مشترکان پر مصرف گاز در شرایطی که میزان مصرف گاز بالا است اقدام به گرم کردن استخر و یا اقداماتی که زمینه ساز افزایش مصرف گاز می شود می‌کنند که همین امر خود باعث می‌شود یک بی عدالتی در این حوزه ها ایجاد شود. بنابراین بهترین راهکار در این بخش اجرای جدید الگوی مصرف گاز در کشور است.

همچنین کارشناسان بر ضرورت فرهنگ‌سازی عمومی برای مصرف بهینه انرژی تأکید دارند و معتقدند در صورتی‌که این روند اصلاح نشود، در سال‌های آینده فشار بیشتری بر ذخایر و شبکه گاز وارد خواهد شد.  

مدیرعامل شرکت ملی گاز همچنین با اشاره به نقش کلیدی فرهنگ‌سازی در مدیریت مصرف گفت: *«صرفه‌جویی به معنای کاهش رفاه نیست، بلکه به معنای مصرف درست و مسئولانه انرژی است. همکاری مردم می‌تواند کشور را از شرایط بحرانی عبور دهد.»

خارج کردن بخاری های راندمان پایین   راهکار اصلی برای خروج از ناترازی انرژی 

همچنین یکی دیگر از راهکارها برای کاهش ناترازی انرژی خارج کردن بخاری های راندمان پایین است 

در همین راستا علی شیخی کارشناس اقتصاد انرژی در گفت‌وگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران اظهار داشت: همزمان با آغاز فصل سرما، ناترازی انرژی بار دیگر به یکی از چالش‌های جدی کشور تبدیل شده که‌ یکی از اصلی‌ترین دلایل آن استفاده از بخاری‌های فرسوده با بازدهی پایین است.طبق آمارها بخش قابل توجهی از این ناترازی، نتیجه استفاده گسترده از بخاری‌های فرسوده و وسایل گرمایشی با راندمان پایین در منازل است.  

وی افزود: بر اساس آمارهای رسمی شرکت بهینه‌سازی مصرف سوخت، بیش از ۳۰ درصد از بخاری‌های گازسوز خانگی در ایران عمری بالای ۱۰ سال دارند و حدود نیمی از آن‌ها راندمان حرارتی کمتر از ۶۰ درصد دارند.

او با اشاره به اینکه مقدار قابل توجهی از انرژی مصرفی این دستگاه‌ها بدون بازده مفید، از طریق دودکش یا بدنه به بیرون منتقل می‌شود و در عمل تلف می‌شود افزود: طبق بررسی‌های کارشناسی هدررفت سالانه انرژی ناشی از عملکرد بخاری‌های غیراستاندارد به بیش از ۱۰ میلیارد مترمکعب گاز طبیعی می‌رسد، رقمی که در صورت صرفه‌جویی می‌تواند نیاز چندین استان سردسیر را در طول فصل زمستان تأمین کند.  

او بیان کرد:استفاده از بخاری‌های قدیمی موجب افزایش مصرف، فشار بر شبکه انتقال و در نهایت کمبود سوخت در بخش‌های صنعتی و خانگی می‌شود. 

وی ادامه داد: اجرای طرح‌های جایگزینی بخاری‌های پرمصرف با مدل‌های استاندارد و ارائه تسهیلات مالی به خانوارها می‌تواند نقش مؤثری در کاهش ناترازی انرژی ایفا کند.  

شیخی افزود:در شرایطی که بخاری‌های نسل جدید با راندمان حرارتی بیش از ۸۵ درصد و فناوری‌های ایمنی هوشمند در بازار موجودند، بسیاری از خانواده‌ها هنوز به دلایل اقتصادی و بی‌اطلاعی از مزایا، از وسایل قدیمی استفاده می‌کنند.

او بیان کرد: بدون اصلاح الگوی مصرف و جایگزینی تجهیزات، ناترازی انرژی در زمستان‌های آینده شدت بیشتری خواهد یافت و مدیریت مصرف به یکی از محورهای اصلی سیاست‌های انرژی کشور تبدیل می‌شود.  

در مجموع، افزایش مصرف گاز و گسترش ناترازی‌های انرژی، ضرورت توجه جدی به الگوی مصرف را دوچندان کرده است. مسئولان تأکید دارند که با اقداماتی ساده مانند تنظیم دمای مناسب، عایق‌بندی ساختمان‌ها و پرهیز از مصرف غیرضروری، می‌توان سهم مهمی در پایداری شبکه انرژی کشور ایفا کرد.