بازار
با حمله ایالات متحده و اسرائیل به ایران در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶، یکی از مهم‌ترین پیامدهای درگیری در برخی اقتصادهای در حال توسعه، اختلال در تأمین گاز مورد استفاده برای بخش خانگی و پخت‌وپز بود. طی سه هفته، شاخص آرگوس خاور دور برای پروپان ۵۳ درصد افزایش یافت و شاخص محموله‌های بزرگ سی‌اف‌آر آمستردام، روتردام و آنتورپ با رشد ۶۴ درصدی به هر تن ۹۲۲.۷۵ دلار رسید.
باید توجه داشت که تنگه هرمز معمولاً محل عبور حدود ۳۰ درصد از صادرات دریایی گاز مایع جهان، یعنی سالانه نزدیک به ۴۴.۲ میلیون تن است.
گاز مایع یا ال‌پی‌جی (LPG) نامی رایج برای ترکیبی از دو گاز هیدروکربنی، پروپان و بوتان است که برای نگهداری در کپسول یا مخزن به مایع تبدیل شده‌اند. در آسیا نیز مبنای قیمت‌گذاری آن متفاوت است، آرامکوی سعودی هر ماه قیمت‌های رسمی جداگانه‌ای برای پروپان و بوتان تعیین می‌کند که به «قیمت قراردادی» یا سی‌پی (CP) معروف‌اند. واردکنندگان هند، پاکستان و اندونزی قیمت قراردادهای بلندمدت خود را بر اساس همین نرخ‌ها تعیین می‌کنند.
چرا قیمت ال‌پی‌جی بیش از نفت افزایش یافت؟
ال‌پی‌جی در مقایسه با برخی فرآورده‌های پالایش‌شده دیگر، آسیب‌پذیری بیشتری نشان داد. در ۲ مارس، پهپادهای ایرانی به پالایشگاه رأس تنوره آرامکوی سعودی حمله کردند. این پالایشگاه با ظرفیت روزانه ۵۵۰ هزار بشکه، بزرگ‌ترین پالایشگاه سعودی است و این حمله به توقف موقت پالایشگاه و تعلیق چندهفته‌ای صادرات پروپان و بوتان انجامید. آرامکو هم‌زمان بخشی از محموله‌ها را برای دورزدن کامل تنگه، از مسیر دریای سرخ تغییر مسیر داد. …
