وامِ بی‌بهره به خزانه‌داری آمر‌یکا

رازِ وحشت کاسبان تورم از خاکستر شدن اسکناس سبز چیست؟ شامگاه بیست‌وچهارم مرداد ۱۳۵۰ (۱۵ آگوست ۱۹۷۱)، ریچارد نیکسون، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، مقابل دوربین تلویزیون آمد و در نطقی کوتاه، بزرگ‌ترین کلاهبرداری تاریخ اقتصاد مدرن را رقم زد. او رسماً اعلام کرد که بانک مرکزی آمریکا دیگر در قبال اسکناس‌های دلاری که در دست ملت‌های جهان است، هیچ طلایی تحویل نخواهد داد. از آن شب به بعد، دلار از یک «رسیدِ معتبر طلا» به یک «کاغذِ بی‌پشتوانه» تبدیل شد که تنها تکیه‌گاهش، زورِ ناوهای جنگی و البته «توهم و عادت ذهنی» مردم جهان بود. چند سال پیش از آن واقعه، «والری ژیسکار دستن»، وزیر دارایی وقت فرانسه، با خشم از عبارتی استفاده کرده بود که در تاریخ اقتصاد سیاسی ماندگار شد؛ او قدرت دلار را privilège exorbitant و امتیازِ گزاف و زورگویانه آمریکا نامید و جرقه این سوال را زد که چگونه ممکن است چاپخانه دولت آمریکا با هزینه ناچیزِ چند سنت، کاغذ و مرکب تولید کند و در ازای این کاغذهای رنگی، دسترنج کارگران، کارخانه‌ها، معادن و نفت واقعی دیگر ملت‌ها را تصاحب کند؟ سرقت بزرگ؛ هر برگ دلار در گاوصندوق خانگی یعنی چه؟ برای درک اینکه چرا آتش زدن دلار یا تصویر آن در خیابان‌های ایران یک اقدام عمیقاً علمی و ضدِاستعماری است، باید به اعترافات یکی از مشهورترین اقتصاددانان منتقد در خودِ آمریکا، یعنی پروفسور «مایکل هادسون» مراجعه کرد. هادسون در پژوهش‌های مستند خود پرده از رازی برمی‌دارد که کمتر در دانشکده‌های اقتصاد ما تدریس می‌شود؛ گزارش مشترک وزارت خزانه‌داری آمریکا و فدرال رزرو در سال ۲۰۰۳، در توضیح منافع ناشی از گردش دلار در خارج از آمریکا، چنین می‌گوید: “Since each dollar outstanding effectively represents an interest-free loan … …