سرنوشت قانونی کالاهای رهاشده در آب‌های مرزی چیست

هفت صبح، پوریا نوذری|  یک جعبه کالای خارجی از آب گرفته‌اید و به ساحل رسانده‌اید. شاید داخلش گوشی باشد، شاید قطعات صنعتی یا محموله‌ای چندصد میلیون تومانی. در بازار معمولی، پیدا کردن چنین جنسی می‌تواند شانس بزرگی به نظر برسد، اما کنار دریا داستان فرق می‌کند. قانون برای کالایی که از آب بیرون می‌آورید، نسخه مشخصی دارد  که شامل تحویل به گمرک، ثبت مشخصات و یک سال فرصت برای صاحب احتمالی است. اگر هم کسی سراغ محموله نیاید، تعیین تکلیف آن در مسیر قانونی انجام می‌شود. خلاصه اینکه کالایی که امواج به ساحل می‌رسانند، لزوماً سهم کسی نیست که زودتر دستش را به آن رسانده است.

  مقصد اول، نزدیک‌ترین گمرک

ماده ۱۵۷ قانون امور گمرکی مصوب ۱۳۹۰ مقرر می‌کند اشخاصی که کالایی، اعم از داخلی یا خارجی‌ را از آب‌های سرزمینی و مرزی بیرون می‌آورند، باید آن را به نزدیک‌ترین گمرک تحویل دهند. بنابراین، پیدا کردن محموله به‌خودی‌خود مجوز نگهداری یا فروش آن نیست و قانون برای تحویل کالا تشریفات مشخصی در نظر گرفته است. گمرک موظف است بلافاصله صورت‌مجلس مشخصات و خصوصیات کالا را تنظیم کند و آن را به امضای یابنده برساند.

 

سپس کالا در دفتر انبار ثبت می‌شود و قبض انبار برای آن صادر خواهد شد. گمرک همچنین باید موضوع را در یکی از روزنامه‌های کثیرالانتشار آگهی کند. این مراحل مشخص می‌کنند چه کالایی، با چه ویژگی‌هایی و از سوی چه شخصی تحویل شده است. برای مثال، اگر صیادی چند بسته کالای تجاری پیدا کند، تحویل آن به گمرک نخستین اقدام قانونی است. اگر محموله‌ای نیز به ساحل رسیده باشد، وضعیت آن باید از همین مسیر روشن شود. نوع کالا و شرایط پیدا شدن آن ممکن است مقررات دیگری را هم وارد پرونده کند، اما تکلیف مقرر در ماده ۱۵۷ نقطه شروع رسیدگی است.

  مالک یک سال فرصت دارد

پس از ثبت کالا و صدور قبض انبار، گمرک باید آگهی عمومی منتشر کند. از تاریخ انتشار آگهی، یک سال فرصت وجود دارد تا شخصی که خود را مالک کالا می‌داند، با ارائه اسناد و مدارک به گمرک مراجعه کند. ممکن است محموله متعلق به یک شرکت بازرگانی باشد یا اسناد مالکیت آن در اختیار تاجری قرار داشته باشد که از حادثه دریایی خبر ندارد. آگهی عمومی فرصتی برای شناسایی چنین مالکانی فراهم می‌کند. با این حال، ادعای مالکیت به‌تنهایی برای ترخیص کافی نیست.

  …