چند سال پیش خرید یک گوشی جدید، تعویض لپتاپ، خرید یک دست مبل راحتی، تغییر وسایل آشپزخانه یا تهیه یک کاپشن زمستانی، بخشی از چرخه طبیعی زندگی طبقه متوسط بود. این خریدها شاید نیازمند پسانداز بودند، اما معمولاً باعث نمیشدند خانوادهها بین آنها و هزینههای ضروری دیگر انتخاب کنند.
امروز اما شرایط متفاوت است. بسیاری از کالاهایی که زمانی نشانه یک زندگی معمولی بودند، آرامآرام از سبد خرید مردم فاصله گرفتهاند.
موبایل، لپتاپ، هدفون، اسپیکر، ماشین اصلاح، سشوار، وسایل آشپزخانه، مبل و لباس زمستانی دیگر فقط کالا نیستند؛ برای بسیاری از خانوادهها تبدیل به پروژههای مالی شدهاند.
یک کارمند که برای تعمیر گوشی قدیمی خود به بازار آمده، میگوید: «قبلاً گوشی خراب میشد، دنبال مدل جدید میرفتیم. الان اول حساب میکنیم تعمیرش چقدر میشود. حتی اگر کند شده باشد، باز هم نگهش میداریم. با این قیمت ها که نمی شود گوشی خرید.»
این تغییر رفتار، شاید یکی از دقیقترین نشانههای وضعیت اقتصادی امروز باشد. مردم دیگر مانند گذشته خرید نمیکنند تا کیفیت زندگی خود را ارتقا دهند؛ بیشتر تلاش میکنند همان سطح قبلی را حفظ کنند.
افزایش قیمت فقط بازار را تغییر نداده؛ رفتار مردم را هم تغییر داده است
گوشی موبایل یکی از واضحترین نمونههای این تغییر است. زمانی خرید یک گوشی میانرده برای بسیاری از خانوادهها تصمیمی قابل مدیریت بود. افراد با پسانداز چند ماهه میتوانستند گوشی مناسب تهیه کنند و بعد از چند سال آن را تغییر دهند.
اما امروز یک گوشی اقتصادی قابل قبول ممکن است بین 20 تا 50میلیون تومان قیمت داشته باشد و گوشیهای میانرده واقعی به محدوده چند ده میلیون تومان رسیدهاند.
برای خانوادهای که بخش زیادی از درآمدش صرف اجاره خانه، خوراک، حملونقل و هزینههای روزمره میشود، خرید چنین کالایی دیگر یک خرید ساده نیست.
نتیجه آن، تغییر رفتار مصرفکننده است. عمر گوشیها بیشتر شده، تعمیر باتری و صفحه نمایش افزایش پیدا کرده و بازار گوشیهای دست دوم رونق گرفته است. …
