معدل دانش‌آموزان مدارس خاص ۱۷.۴۱، مدارس عادی ۹.۹۴؛ عدالت آموزشی قربانی مدارس پولی؟

اقتصاد۲۴- هشتم آبان «عبدالرضا فولادوند»، رئیس مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش، اقدام به انتشار میانگین معدل نهایی مدارس کشور کرد. طبق آمار او، مدارس سمپاد معدل «۱۷.۴۱»، مدارس نمونه‌دولتی «۱۵.۸۶» و مدارس غیردولتی «۱۱.۲۲» را کسب کردند و مدارس دولتی عادی با میانگین معدل «۹.۹۴» جایگاه خود را در قعر جدول مانند سال گذشته حفظ کردند. انتشار آمار میانگین معدل بر حسب مدارس عادتی همیشگی در بین مدیران «آموزش و پرورش» نیست؛ تنها در سال تحصیلی پیش و پیشین آموزش و پرورش اقدام به انتشار این آمار کرد و در هر دو آمار منتشرشده، مدارس دولتی با فاصله‌ای معنادار نسبت به مدارس خاص، میانگین نمرات پایین‌تری ثبت کرده‌اند.

 این فاصله معنادار در نتایج کنکور نیز خود را نشان داده است؛ در سال ۱۴۰۳، تنها پنج درصد از ۳۰ نفر اول کنکور سراسری شامل دانش‌آموزان مدارس دولتی می‌شد، در سال ۱۴۰۴ این عدد به سه درصد رسید و در کنکور سال ۱۴۰۵ نیز عدد سه درصد تکرار شده است. این آمار‌ها تصویری آشکار از وضعیت مدارس دولتی می‌دهد؛ مدارسی که ۸۵ درصد از کل مدارس کشور را شامل می‌شوند و بخش اعظم دانش‌آموزان را در خود جای داده‌اند، از دور رقابت برای صندلی‌های دانشگاه‌های برتر و موقعیت‌های علمی و اجتماعی بالا کنار رفته‌اند. این خارج‌شدن از دور رقابت علل مختلفی دارد؛ از کاهش سهم آموزش و پرورش از بودجه عمومی دولت که از نزدیک به ۱۳ درصد در سال ۱۴۰۱ به

۸.۸۲ درصد در سال ۱۴۰۴ رسیده است تا مصوباتی مثل مصوبه اعمال قطعی معدل در کنکور که رقابت برای نمره را بیش از پیش رقابتی در دست بازار کتاب‌های کمک‌درسی قرار داده است. «مرتضی نظری» در گفت‌و‌گو با «شرق» این وضعیت را «تلخ» می‌داند و بر لزوم بازاندیشی در سیاست‌ها و رویکرد تأکید می‌کند. تعارض منافع در نهاد آموزش

«مرتضی نظری»، پژوهشگر آموزش و پرورش و رئیس پیشین مرکز اطلاع‌رسانی و روابط‌عمومی وزارت آموزش و پرورش است. به باور او، یکی از ریشه‌های تضعیف مدارس دولتی، تعارض منافع درون و بیرون آموزش و پرورش است: «نتایجی که هر سال از ماراتن کنکور به جامعه اعلام می‌شود، برای پذیرفته‌شدگان خوشحالی دارد، اما برای بخش بسیار بزرگ‌تری از جامعه خرسندی به دنبال نمی‌آورد. …