یادداشت‌های اسدالله علم: از اخبار مهم جهان... مذاکرات کویت و عراق بر سر جزائر بوبیان و وربه به نتیجه نرسیده و جای تعجب است که رادیو بغداد به جای آن که این مطلب را بگوید (چون هیئت کویتی به ریاست نخست وزیر کویت در بغداد است) مقداری به ما فحش داد و اینکه دو کشور از ایران نگرانند....

یادداشت‌های اسدالله علم: دامروز مصادف با حمله متفقین به ایران در زمان جنگ دوم است یعنی شوروی و انگلیس از تمام مرز‌ها به ما حمله کردند و غافلگیرانه به ما شبیخون زدند. انصافاً ارتش ما با روحیه بسیار ضعیف و بد پا به فرار گذاشت که مایه ننگ است. فقط سرلشکر مقدّم در کرمانشاه ایستادگی کرد و سبیل انگلیس‌ها …

یادداشت‌های اسدالله علم: یک آمریکایی که به مسائل خاورمیانه خیلی وارد است دیدنم آمد. راجع به جانشینی ملک فیصل مثل اینکه خیال آنها راحت است. پرنس خالد شاه می شود.  پرنس فهد نخست وزیر، و پرنس سلطان وزیر دفاع، الله اعلم به حقایق الامور. ولی به هر حال عربستان سعودی شیشه عمر (نفت) آمریکا را در دست دارد و …

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد از ظهر... به دیدن آیت الله خوانساری رفتم. بعد دیدن خانم مرحوم سپهبد ضرغام، فرمانده سابق ژاندارمری، که از افسران فوق العاده قابل و صحیح العمل بود و تازگی سکته کرد، رفتم. وقتی من نخست وزیر بودم و عشایر کهکیلویه اغتشاش راه انداختند، او سرتیپ بود و آنها را با شجاعت و هوشیاری …

آقا من می‌گویم زن من از زیباترین زنان است و در دلربایی و عشوه‌های مخصوص زنانه چنان استاد است که من هنوز از آن سیر نشده‌ام ...

یادداشت‌های اسدالله علم: در خصوص بلوچستان و افغانستان به تفصیل صحبت کردیم و تصمیمات مهم اتخاذ شد. به این معنی که عرض کردم: قضیه بلوچستان همان طور که شاهنشاه توجه دارید، مسأله روسها است. چهارتا گریلایی که در عراق تربیت شوند، نمی‌توانند مؤثر باشند و کاری از پیش ببرند. باید منتظر پیش آمدهای بیشتری از جانب …

یادداشت‌های اسدالله علم: در خصوص گرانی اجناس در دنیا به این نتیجه رسیدیم که متزلزل بودن وضع پول بین‌المللی که همه ارزها مواج شده و بدی وضع زراعتی چین و شوروی و فشار آمریکا بر ژاپن و آلمان برای بالا بردن قیمتین و مارک و عکس العمل متقابل ژاپن برای تهیه [ذخیره] pile stock باعث این گرانی و بدبختی بین المللی …

یادداشت‌های اسدالله علم: در خصوص گرانی اجناس در دنیا به این نتیجه رسیدیم که متزلزل بودن وضع پول بین‌المللی که همه ارزها مواج شده و بدی وضع زراعتی چین و شوروی و فشار آمریکا بر ژاپن و آلمان برای بالا بردن قیمتین و مارک و عکس العمل متقابل ژاپن برای تهیه [ذخیره] pile stock باعث این گرانی و بدبختی بین المللی …

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد از ظهر... دیدن والاحضرت شاهدخت شهناز رفتم، یعنی ایشان خواسته بودند که بروم. مدتی با من مشورت کردند که چه جور پدرشان را ببینند. من مشورت دادم که صبح چهارم آبان، روز تولد شاهنشاه، بدون خبر قبلی بروید به کاخ و وارد اتاق پدرتان بشوید و به ایشان تبریک عرض کنید و شروع به بوسیدن …

یادداشت‌های اسدالله علم: پادشاه یونان هم مهمان ماست و هواپیمای شخصی شاهنشاه هم ایشان را آورده و میبرد. من سابقاً عرض کردم: خوب نیست ایشان بیایند. فرمودند: چه عیب دارد؟ (این میل علیا حضرت شهبانو به اغوای دوست یونانی ایشان الی خانم است که خیال استفاده از قبل پادشاه داشت). هزار عیب دارد. این مرد حالا مخالف …

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح تمام به ملاقات گذشت، شاید صد نفری را دیده باشم. واقعاً این کار جانکاه است، ولی چه کنم؟ تنها سوپاپ اطمینان من هستم که لااقل مردم دلخوش می‌کنند که شاید عرض آنها به گوش شاهنشاه برسد. درست است که دستگاه‌های انتظامی دائماً گزارش عرض میکنند، ولی به هر حال دست مردم به آنها نمیرسد …

یادداشت‌های اسدالله علم: قیمت گندم از آن تاریخ تا حالا ۱۰۰٪ بالا رفته و ملت ایران ۷۰ ملیون دلار غرامت این ندانم کاری را می‌دهد. باری زیاد ننویسم. در این گیرودار جشن ۲۸ مرداد برپا می‌کنیم و همین مردم را به سان و رژه می‌بریم، یا از شاهنشاه استقبال یک ملیون نفری می‌کنیم. برای چه؟ من وضع را قابل انفجار می …

یادداشت‌های اسدالله علم: قیمت گندم از آن تاریخ تا حالا ۱۰۰٪ بالا رفته و ملت ایران ۷۰ ملیون دلار غرامت این ندانم کاری را می‌دهد. باری زیاد ننویسم. در این گیرودار جشن ۲۸ مرداد برپا می‌کنیم و همین مردم را به سان و رژه می‌بریم، یا از شاهنشاه استقبال یک ملیون نفری می‌کنیم. برای چه؟ من وضع را قابل انفجار می …

یادداشت‌های اسدالله علم: ساعت ۴ صبح وارد تهران شدم. بچه‌ها را بردم منزل خودشان خواباندم. خوشبختانه در راه گرفتار ناراحتی بچه‌ها، یا راهزنی هوایی، یا حمله در فرودگاه بیروت که نشسته بودیم، نشدیم. تمام روز را در منزل گذراندم. فقط ظهر یک ساعتی به دفتر رفتم. تلفنی حضور شاهنشاه عرض کردم که اگر شنبه به سلامتی …

یادداشت‌های اسدالله علم: امروز در تهران از شاهنشاه استقبال بزرگی به عمل آمد. می‌گویند یک ملیون و نیم نفر شرکت کرده اند. احتیاج به این کارها نیست. اگر برای چشم داخلیها است که اغلب می‌دانند به چه صورت این مردم را جمع آوری کرده اند و اگر برای خارجی است که خارج اعتنایی به آن ندارد. چنان که یقین دارم در …

یادداشت‌های اسدالله علم: من باز‌ دچار زیاد شدن گلبول سفید شده‌ام. به شاهنشاه عرض کردم. فرمودند: غصه می‌خوری، از این جهت است. ضمن گردش بعد از ظهر... به شاهنشاه عرض کردم: مسافرت چه طور بود؟ فرمودند: بسیار بسیار خوب بود. هر چه خواستم دادند و برای هر کس هم وساطت کردیم  قول مساعدت دادند (منظور ملک حسین می‌باشد). …

یادداشت‌های اسدالله علم: راننده من پسر باهوشی است. فهمید من عصبانی شدم. گفت «فلانی البته کار مهمی انجام شده [است]. ولی ملت درست سر در نمی آورد. به اضافه که قند و شکر و روغن نباتی و گوشت که مابه الاحتیاج مردم است، پیدا نمی‌شود. سیمان هم که برای ساختمان یافت نمی‌شود. من بعد از مدتها دوندگی موفق شدم از …

رکنا: روابط پیچیده ایران و آمریکا در دوران حکومت پهلوی، از مذاکرات نفت تا فشار واشنگتن بر موضوع فروش اسلحه، بخش مهمی از خاطرات علم را تشکیل می دهد که به نقش فعال مقامات دو کشور در مسائل سیاسی و اقتصادی پرداخته است.

یادداشت‌های اسدالله علم: امروز عباس مسعودی مدیر اطلاعات دیدنم آمد. گفت از عراق خبر دارد که عراقی‌ها حاضر شده‌اند مذاکره با ما را مجدداً شروع کنند و راجع به خط میانه شط العرب وارد مذاکره گردند. معلوم می‌شود وضع داخلی آنها متزلزل شده [است]. فوری به شاهنشاه تلگراف عرض کردم.

یادداشت‌های اسدالله علم: از اخبار مهم داخلی که هیچ جا انعکاس پیدا نکرد، موافقت شوروی‌ها با اضافه پرداخت قیمت گاز ماست که در سال دویست ملیون دلار می‌شود.. در عوض برای موفقیت در امر نفت جشن و چراغانی شروع شده و پشتیبانی‌های لوس و خنک شبیه کار‌های مصدق. امروز در مجلس آن قدر تملق گفتند که من به حال تهوع …

یادداشت‌های اسدالله علم: وزیر مختار آمریکا آمد. در خصوص برنامه والاحضرت همایونی... [و] افغانستان و اینکه آیا داود دوام می آورد یا نه، صحبت کردیم. می‌گفت یک سال پیش داود به سفیر ما گفته بود که اگر وضع شاه به همین طورها بماند، قابل دوام نخواهد بود، باید حرکتی بکند. و حالا برادرش نعیم، که سابقاً وزیر خارجه …

یادداشت‌های اسدالله علم: دیشب فریده خانم را عرض کردم و منجمله اینکه ایشان به من می‌گفتند، دختر من خوشبختانه به تجمل عادت نکرده [است] (یعنی اینکه می‌تواند طلاق بگیرد). گو اینکه این را بر زبان نیاوردند، ولی معنی آن این بود. فرمودند: زکی! و بعد مفصل صحبت کردیم که چه باید بشود. قرار شد برای این دختره پدرسوخته …

اسدالله علم نوشت: فکر شاهنشاه مشغول اختلاف با عربستان بود، زیرا بدون مقدمه به من فرمودند، این سعودی‌ها از خر شیطان پایین نمی‌آیند، باز هم مزخرفات می‌گویند.

ایرانی داریم که سرنوشتش را در ۴۷ سال گذشته، مردم خودمان با ۴۳ انتخابات رقم زده‌اند؛ در این ۴۷ سال تجربیات خوب و بد فراوان بوده اما هیچ چیز به شیرینی اراده و آزادی‌مان در تعیین سرنوشت کشور خودمان نیست.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد سفیر ونزوئلا و سفیر یمن شمالی اعتبارنامه تقدیم کردند. وقتی سفیر یمن آمد، شاهنشاه یواشکی به من فرمودند: تو خیال می‌کنی این چند نفر را با دست خودش سر بریده باشد؟

آمریکایی‌ها در طول حکومت پهلوی تمام تجهیزات را دو سه برابر قیمت روز دنیا به ما می‌فروختند و شاه هم متوجه نمی‌شد.

یادداشت‌های اسدالله علم: افشار از لندن عرض کرده بود نخست وزیر انگلیس هم استدعای شرفیابی دارد. اجازه فرمودند. عرض کردم: لابد در فرانسه هم نخست وزیر و وزیر خارجه و پمپیدو، رئیس جمهور، شرفیاب می‌شوند. فرمودند: هیچ [اقدامی] نکنید. ولی من اقدام کرده ام و بعدها البته مورد بی مرحمتی قرار می‌گیرم! نمی‌دانم …

در دههٔ فجر، بازخوانی خاطرات چهره‌هایی نزدیک به قدرت پیش از انقلاب، فرصتی خوبی برای درک بهتر فضای سیاسی و اجتماعی آن دوران است. کتاب «خاطرات اسدالله علم»، وزیر دربار و از نزدیک‌ترین افراد به محمدرضاشاه پهلوی، یکی از منابع دست‌اولی است که پرده از واقعیت‌های پنهانِ روزهای پایانی نظام سلطنتی و ذهنیت شاه …

یادداشت‌های اسدالله علم: برنامه‌ای از بی‌بی‌سی شنیده بودم که شاه افغانستان را با شاهنشاه ایران مقایسه می‌کرد. خیلی خوب و بی طرفانه بود و بالأخره می‌گفت شاه ایران یک وزنه بین‌المللی و یک مرد دینامیک است. شاه افغانستان در چهل سال سلطنت متحجر شده بود و کاری از پیش نمی‌برد. بعد هم می‌گفت به نظر می‌رسد یک …

k: دوره پهلوی | اسد الله علم | محمدرضاشاه | جشن های شاهنشاهی | خرید اثاثیه خانه‌ | کتاب یادداشت‌های امیر اسدالله عَلَم

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم. روز بسیار بدی بود، چون صبح در افغانستان کودتا شده است. سردار داوود خان نخست‌وزیر اسبق افغانستان، پسر عمو؛ و شوهر خواهر شاه بر علیه شاه [کودتا کرده است]. تف بر این دنیا.

یادداشت‌های اسدالله علم: سفیر آمریکا پیش من آمد. مقدار زیادی راجع به خاورمیانه و بچگی‌های فیصل و ارزش ملک حسین و تقویت سوریه توسط شوروی صحبت کردیم. با وصف بچگی‌های فیصل، به عربستان سعودی خیلی اهمیت می‌گذارند. [بزرگترین ذخیره]نفت دنیا را دارد.

یادداشت‌های اسدالله علم: وقتی منزل آمدم، غفلتاً فریده خانم به منزل من آمدند و مدتی در مورد اشاعه خبر ازدواج شاهنشاه مذاکره کردند. من گفتم دروغ محض است، ولی شایعه را دشمنان ما می‌اندازند. با وصف این سرکار نباید این حرفها را بزنید. از این حرفهای خاله زنکی، گریه کردن و سر و صدا راه انداختن بر ضرر خود شماست. …

k: شاداب عسگری | جوانان | ساواک | کتاب | نویسنده و مورخ

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح به نوشهر رفتم و شرفیاب شدم. از ساعت ۱۰/۵ تا ۱/۵ بعد از ظهر سه ساعت شرفیاب بودم. خودم خجالت کشیدم و باعث حسادت عده زیادی شدم. کارهای اداری زیادی بود از جمله گزارشات بدبخت بانک عمران که عرض کرده بود باید قیمت محصولات کشاورزی ایران مخصوصاً گندم بالا برود. چه معنی دارد گندم …

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد از ناهار شاهنشاه به من فرمودند: اولاً به وزیر مختار انگلیس بگو مسائلی که می‌خواهم با کارینگتون (وزیر دفاع انگلیس) صحبت کنم همان دنباله مسائل قبل است. راجع به ارتباط ارتش ما با ارتش انگلیس، مخصوصاً از لحاظ اسلحه و اختراعات تازه منجمله به کار بردن اشعه [لیزر] در تیراندازی …

یادداشت‌های اسدالله علم: ملاقات‌های بسیار زیادی داشتم. از جمله مدیر کمپانی نفتی [اشلند]Ashland آمریکایی که آمده با شرایط خیلی سهل از ما نفت بگیرد و با ما شریک شود و از محل فروش این نفت یعنی از منافعی که ما میبریم، از ۵۰% حصه خودمان ده ساله [تأسیسات]installation آنها را در آمریکا بخریم. ما در حقیقت نفت …

در ادامه تصویری از ریچارد هلمز، سفیر آمریکا در ایران را در کنار اسدالله علم و در دهه 50 می بینید.

یادداشت‌های اسدالله علم: سرهنگ معمّر قذافی رئیس کشور لیبی اصرار دارد با مصر متحد شود. خواب و خیال ریاست عرب را در سر می‌پروراند و می‌خواهد جای ناصر را بگیرد. سادات رئیس جمهور مصر گرفتار شده است، نه می‌تواند نه بگوید و نه بلی! از قدیم گفته اند: نه باید فلان دیوانه گذاشت نه فلان به دیوانه داد! گو اینکه …

تصویری قدیمی از نعمت‌الله نصیری، سومین رئیس ساواک را در کنار اسدالله علم و عبدالعظیم ولیان مشاهده خواهید کرد.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد از ظهر ملک حسین وارد شد. در فرودگاه ساعت ۳/۵ بعد از ظهر ۴۰ درجه سانتیگراد بود!... شاهنشاه و ملک حسین و علیا حضرت شهبانو و عالیه، ملکه اردن، به شمال تشریف بردند. [ملک حسین] سه تا بچه‌های خودش را هم آورده بود که از دو زن دیگر هستند. در فرودگاه شاهنشاه به من فرمودند: فوری به …

اسدالله علم (۱ مرداد ۱۲۹۸ بیرجند – ۲۵ فروردین ۱۳۵۷ نیویورک)، یکی از مهم‌ترین چهره‌های سیاسی دوران محمدرضا شاه، وزیر دربار از ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۶ و نخست‌وزیر ایران از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۲ بود.

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شاهنشاه از کاخ نیاوران به سعدآباد تشریف فرما شدند. ولی حدود یک و نیم بعد از ظهر به کاخ رسیدند، چون صبح برای سرکشی نیروی هوائی تشریف بردند که پنج ساعت تمام طول کشید. وقتی تشریف آوردند، واقعاً من خجالت کشیدم شرفیاب شوم. عرض کردم: مزاحم اعلیحضرت همایونی نمی‌شوم.

شاه فرمودند: «خود ناصر در نطق‌های خودش خلیج‌فارس می‌گفت. اول دفعه عبارت خلیج عربی را روزنامه تایمز لندن استعمال کرد و در دهان عرب‌ها گذاشت.»

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح زود با [امیرخسرو] افشار سفیر شاهنشاه در لندن مذاکرات مفصلی درمورد شیخ‌نشینها و نظرات ملک فیصل داشتم که به تفصیل عرض کردم. شاهنشاه از فیصل خوششان نمی‌آید، چون راجع به جزایر با ما خوب تا نکرد، دو رویی کرد. به ما می‌گفت انگلیسها مخالفند. بعد معلوم شد خودش مخالف است. ولی به …

تصویری قدیمی و کمتر دیده شده از اسدالله علم و ملک تاج قوام را در روز عروسی شان در سال 1318 مشاهده می کنید.

در ادامه تصویری قدیمی و کمتر دیده شده از اسدالله علم و ملک تاج قوام را در روز عروسی شان در سال ۱۳۱۸ مشاهده می‌کنید.

اسدالله علم (۱ مرداد ۱۲۹۸ بیرجند – ۲۵ فروردین ۱۳۵۷ نیویورک)، یکی از مهم‌ترین چهره‌های سیاسی دوران محمدرضا شاه، وزیر دربار از ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۶ و نخست‌وزیر ایران از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۲ بود.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد عرض کردم: این روزها شایعه کرده‌اند که اعلیحضرت همایونی زن گرفته‌اید! بعد هم برنامه‌های تبلیغاتی در پشت پرده طوری است که شاهان مقتدر را مسخره می‌کنند. اینها همه به نظر من کار نخست وزیر است که می‌خواهد از علیا حضرت شهبانو ملائکه بسازد (که اتفاقاً هم هستند) و از اعلیحضرت همایونی …

یادداشت‌های اسدالله علم: چون سفیر چین به اتفاق وزیر خارجه چین باید شرفیاب می‌شدند. سر ناهار که وزیر خارجه چین بود علیاحضرت شهبانو هم تشریف آوردند. ناهار بسیار خوبی آشپزهای فرانسوی ما آماده کرده بودند. چینیها خیلی تعریف کردند. علیا حضرت شهبانو هم از غذاهای چینی و از مسافرت خودشان به چین تعریف کردند. …

یادداشت‌های اسدالله علم: به من فرمودند: می‌بینی اقبال برای اینکه خودش هم عکسی بیندازد و نخودی به آش بیندازد، می. خواهد کار قرارداد را دو هفته تأخیر بیندازد که یک عده بیایند این قرارداد را امضاء کنند و حال آن که اصلاً این کار لازم نیست. [وان ریون]Van Reven می‌رود [قرارداد را]به امضاء رؤسای شرکت‌های مختلف …

یادداشت‌های اسدالله علم: سر شام رفتم مطلب مهمی نبود. صحبت در مورد اعلیحضرت شاهنشاه فقید بود که خیلی احساساتی بود و حتی برای بچه های خودشان گریه می‌کرده است. این حکایات را والاحضرت شاهدخت شمس تعریف میکردند که یک وقتی من عصبانی شدم و رفتم پیش بابا گفتم، من می‌خواهم زنده نباشم و بمیرم. ایشان شروع به گریه …

یادداشت‌های اسدالله علم: از اخبار داخلی، دبیر کل حزب مردم از طرف نخست وزیر تعیین شد! این است معنی حزب اقلیت که دبیر کل آن با نظر و مشورت دولت شاغل و لیدر اکثریت تعیین شود! البته ظاهر قضیه این نیست، ولی در باطن این است و این مسأله من معمای بزرگی است....

یادداشت‌های اسدالله علم: عرض کردم: نخست وزیر عرض می‌کند مسأله ساختمان بیمارستان شیعیان لبنان را اجازه فرمایید منصور قدر سفیر جدید ما که می‌رود، مطالعه کرده و نظر بدهد. فرمودند: نخست وزیر گه خورده که می‌گوید. روی امر من باید قدر برود و مطالعه کند.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد مذاکرات با سفیر کویت را عرض کردم که می‌گوید این جارالله، روزنامه نویس کویتی، که واسطه مذاکرات شما با عراق است، هیچ آدم قابل اطمینان نیست و ما هیچ تعهدی نسبت به او نمیتوانیم بکنیم. بعد هم گفت خانواده امیر برای‌تعطیلات تابستان به ایران نخواهند آمد...

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد مذاکرات با سفیر کویت را عرض کردم که می‌گوید این جارالله، روزنامه نویس کویتی، که واسطه مذاکرات شما با عراق است، هیچ آدم قابل اطمینان نیست و ما هیچ تعهدی نسبت به او نمیتوانیم بکنیم. بعد هم گفت خانواده امیر برای‌تعطیلات تابستان به ایران نخواهند آمد...

اسدالله علم (۱ مرداد ۱۲۹۸ بیرجند – ۲۵ فروردین ۱۳۵۷ نیویورک)، یکی از مهم‌ترین چهره‌های سیاسی دوران محمدرضا شاه، وزیر دربار از ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۶ و نخست‌وزیر ایران از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۲ بود.

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شاهنشاه از کاخ نیاوران به سعدآباد تشریف فرما شدند. ولی حدود یک و نیم بعد از ظهر به کاخ رسیدند، چون صبح برای سرکشی نیروی هوائی تشریف بردند که پنج ساعت تمام طول کشید. وقتی تشریف آوردند، واقعاً من خجالت کشیدم شرفیاب شوم. عرض کردم: مزاحم اعلیحضرت همایونی نمی‌شوم. فقط یک تلگراف …

یادداشت‌های اسدالله علم:کیش چه از نظر تجارتی و توریستی و چه از نظر سیاسی مرکز ثقل و یکی از نقاط مهم خلیج فارس خواهد شد. بندر آزاد هم است. این جا کشف من است. شاید در فصول قبل نوشته باشم که وقتی رئیس دانشگاه پهلوی بودم، یک روز سیزده به در از شیراز با یک هواپیمای یک موتوره با دوستم که با من در شیراز بود …

یادداشت‌های اسدالله علم: چون سفیر چین به اتفاق وزیر خارجه چین باید شرفیاب می‌شدند. سر ناهار که وزیر خارجه چین بود علیاحضرت شهبانو هم تشریف آوردند. ناهار بسیار خوبی آشپزهای فرانسوی ما آماده کرده بودند. چینیها خیلی تعریف کردند. علیا حضرت شهبانو هم از غذاهای چینی و از مسافرت خودشان به چین تعریف کردند. …

یادداشت‌های اسدالله علم: علیا حضرت شهبانو از اینکه فرانسه برای دریافت نشان Couronne Civique تشریف ببرند، منصرف شدند و چه خوب شد. چون واقعاً ارزش نداشت که برای همچو مطلب کوچکی ملکه ایران به پاریس تشریف ببرند.

یادداشت‌های اسدالله علم: کارهای جاری را عرض کردم و مرخص شدم و اجازه گرفتم که فردا به کیش بروم، چون شاهنشاه سر حال بودند. در آخر موقع را مغتنم شمردم، صحبتهای دیشب سفیر آمریکا را عرض کردم. بعد عرض کردم: دستور دادم روزنامه ها عکسهای تعظیم هیوم را بگذارند که گذاشته اند و اینک تقدیم می‌کنم. ملاحظه میفرمایید، …

یادداشت‌های اسدالله علم: کارهای جاری را عرض کردم و مرخص شدم و اجازه گرفتم که فردا به کیش بروم، چون شاهنشاه سر حال بودند. در آخر موقع را مغتنم شمردم، صحبتهای دیشب سفیر آمریکا را عرض کردم. بعد عرض کردم: دستور دادم روزنامه ها عکسهای تعظیم هیوم را بگذارند که گذاشته اند و اینک تقدیم می‌کنم. ملاحظه میفرمایید، …

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم. باز هم تحقیقاتی که در مورد عکس‌های روزنامه کرده بودم به عرض رساندم. ضمناً عرض کردم که یک دختری به نام گ.. شایعات عجیبی در شهر می‌دهد که شاهنشاه عاشق دلباخته او هستید. شاهنشاه که به کسی عاشق نمیشوید! فرمودند: این پدرسوخته را یک وقتی دیده‌ام و من هم این مسائل و …

یادداشت‌های اسدالله علم: شام مهمان سفیر شوروی بودم. مسائل خاورمیانه و عراق و مصر را صحبت کردیم. اینها هم عقیده دارند که [نه جنگ و نه صلح] peace no, war no ادامه خواهد یافت‌.

یادداشت‌های اسدالله علم: به منزل برگشتم. به محض ورود شاهنشاه تلفن فرمودند که ببین چه عکسی پدرسوخته‌ها در روزنامه ها از من و هیوم چاپ کرده اند. مثل اینکه من دارم به هیوم تعظیم میکنم. باید پدر اینها را دربیاوری من فوری مشغول تحقیق شدم. معلوم شد یک وقتی شاهنشاه امر فرموده بودند هنگام تقدیم استوارنامه سفرا، …

یادداشت‌های اسدالله علم: سر ناهار من پهلوی دست علیا حضرت شهبانو نشسته بودم و دست راست ایشان هیوم نشسته بود، چون مهمان بود. علیا حضرت یواشکی به من شکایت کردند که بیچاره پیر شده و هنگام صحبت مخصوصاً وقتی که شراب میخورد به صورت من تف می پراند! عرض کردم چاره نیست باید تحمل فرمائید.

یادداشت‌های اسدالله علم: یادداشت دیگری سفیر آمریکا راجع به یونان داده بود. فرمودند: سفیر آمریکا را بخواه و به او بگو ما این بی تفاوتی شما را قبول نمیکنیم و به شما [هشدار]warning می‌دهیم که در این جا هم اگر سلطنت را از بین بردید، مثل ایتالیا و عراق پشیمان خواهید شد.

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح سفیر آمریکا را خواستم. موضوع یونان را به او گفتم که من دیروز اشتباه کرده بودم، چون مسافرت شاهانه state Visit می‌باشد. باید رئیس جمهور به سفارت بیاید و این یک [امر حتمی] must هست. او هم قبول کرد. چون سفیر آمریکا از پیش من میرفت که شرفیاب شود و زود به منزل آمده بود، یک ساعتی …

یادداشت‌های اسدالله علم: یادداشت دیگری سفیر آمریکا راجع به یونان داده بود. فرمودند: سفیر آمریکا را بخواه و به او بگو ما این بی تفاوتی شما را قبول نمیکنیم و به شما [هشدار]warning می‌دهیم که در این جا هم اگر سلطنت را از بین بردید، مثل ایتالیا و عراق پشیمان خواهید شد.

یادداشت‌های اسدالله علم: امروز صبح... سفیر شوروی دیدنم آمد. راجع به تشریف بردن والاحضرت شمس به شوروی، که در ژوئن قرار بود باشد [ولی] والاحضرت رد کردند، برای سپتامبر دعوت میکرد. واقعاً زیر سایه شاه به کجا رسیده‌ایم. دعوت دولتی مثل شوروی را رد می‌کنیم، مجدّداً با التماس دعوت می‌کنند. یا سفیر انگلیس و …

یادداشت‌های اسدالله علم: .. به سفارت انگلیس رفتم. در سفارت انگلیس آن قدر سفیر و اعضاء سفارت از وزیر مختار و ... دنبال من دویدند که واقعاً خودم خجالت کشیدم. برای آنها حضور من که نوکر شاهنشاه هستم، افتخار بسیار بزرگی بود و مخصوصاً میخواستند به رخ مردم بکشند. تقریباً تمام مهمان‌ها را می‌آوردند که به من …

یادداشت‌های اسدالله علم: گفتم: به رفقای روزنامه نویس عرب خودتان بگوئید تکذیب کنند. شما هم تکذیب کنید. بعد هم از همه مهمتر کامیل شمعون است که وقتی برگردد به لبنان، بگوید شاهنشاه در قبال کشور‌های عرب از بذل پول و مساعدت معنوی دریغ نمی‌فرمایند

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم... قدری در مورد وضع یونان صحبت شد. عرض کردم: فکر میکنم عمل پادشاه گذشته باشد. هم چنین عمل پادشاه مراکش. پادشاه مراکش با این اصرار از ما خواسته که ارتشبد نصیری رئیس سازمان امنیت را بفرستیم برای کارهای او. حالا سه روز است که در آن جا است، هنوز او را نپذیرفتند. مگر …

افشاگری از خاطرات اسدالله علم: پرسش فرح از شاه درباره همراهی‌های بعدازظهرها با علم و وضعیت مالی نگران‌کننده کشور بر اساس گزارش‌های محرمانه مسئولان ارشد اقتصادی، ابعاد تازه‌ای از تاریخ پهلوی را روشن می‌کند.

یادداشت‌های اسدالله علم: بعد مرخص شده به کارهای جاری رسیدم. گزارشاتی که از [طغیان] mutiny نیروی دریایی یونان بر علیه رژیم سرهنگها (که البته بر له پادشاه است) رسیده بود، برای شاهنشاه فرستادم. گویا چند نفر آدمیرال بازنشسته، دو تا [ناوشکن] destroyer را خواسته‌اند ببرند و یکی از جزایر را بگیرند و آن جا …

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم. کار‌های عقب افتاده زیادی بود. ضمن این کار‌ها تقاضائی از فیلیپ شوهر ملکه انگلستان بود، برای عضویت در شورای سلطنتی اسب ایران، که آن را هم من جزء کار‌های عقب افتاده گذاشته بودم. شاهنشاه خیلی خندیدند. فرمودند: خاطرم میآید اگر در سابق احیاناً یکی از رجال ایران در …

یادداشت‌های اسدالله علم: در سرخس خانمی را که نسبتاً خوشگل هم بود و از مشهد آمده بود... به شاهنشاه معرفی کردند که ایشان نماینده سرخس در انجمن [استان]هستند. این هم شرکت مردم حتی در کار‌های محلی خودشان است! اتفاقاً شاهنشاه توجه فرمودند و فرمودند که این مطلب را نمی‌فهمم که چه طور ممکن است مردم سرخس این …

یادداشت‌های اسدالله علم: معینیان تلفن کرد. چنان که [شاهنشاه] امر [فرمودند]، موضوع ترافیک کشتیهای پر از اسلحه به مقصد عراق را روزنامه‌ها منعکس کردند. آیا هویت کشتیها هم گفته شود؟ (چکسلواکی بوده‌اند). فرمودند: لازم نیست. پس من این طور نتیجه می‌گیرم که نظر شاهنشاه نیست که روسها را ناراحت بفرمایند، بلکه …

یادداشت‌های اسدالله علم: مدتی پیاده راهپیمایی فرمودند و باز راجع به آبادانی خراسان به وزرا که در رکاب هستند، اوامر صادر فرمودند.... بعد از شام [خبر امضای قرارداد نفت] رسید.... با این خبر یکی از فصول پر افتخار تاریخ ما شروع می‌شود.

از هر دری سخنی رفت، ولی شاهنشاه قدری کسل بودند که چرا سرماخوردگی و زکام‌شان رفع نمی‌شود. عرض کردم: «تقصیر با خود اعلیحضرت است. این‌قدر خودتان را ناراحت نفرمایید، این همه کار فولاد را هم ذوب می‌کند.»

اقتصادنیوز: اسدالله علم در خاطراتش از احضار سفیر آمریکا نوشت.

یادداشت‌های اسدالله علم: سفیر آلمان پیامی عرض کرده بود که المانی‌هایی که به شیراز آمدند، تمام تعهدات خودشان را عمل خواهند کرد و روز شنبه آینده پیشنهادات آنها را به من میدهد. به عرض رساندم. خوشحال شدند. واقعاً علاقه عجیبی به پیشرفت کشور دارند، افسوس که آن قدر ما دروغ میگوئیم و تقلب میکنیم که از این حسن …

اسدالله علم در خاطرات روزانه خود از وضعیت مالی بحرانی کشور در آذر 1348 می‌نویسد؛ وزیر اقتصاد از مشکلات اقتصادی و بی‌برنامگی در تصمیمات اقتصادی انتقاد کرده و وضعیت مالی کشور را وحشتناک توصیف کرده است.

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم. تمام کارهای جاری را عرض کردم و کاتالوگ مبل هائی که می‌خواهم در کاخ شهوند و کاخ ارم شیراز بگذاریم، از نظر گذراندم. وقتی قیمت آن را عرض کردم، تعجب فرمودند. فرمودند: حالا می‌توان فهمید که این [مرسیه]  Mercier چه بنجل‌ها به چه قیمتهایی به ما تحمیل کرده است.

اسدالله علم، یکی از مهم‌ترین چهره‌های سیاسی دوران محمدرضا شاه، وزیر دربار از ۱۳۴۵ تا ۱۳۵۶ و نخست‌وزیر ایران از سال ۱۳۴۱ تا ۱۳۴۲ بود. در ادامه بخشی از یادداشت های او را بخوانید.

یادداشت‌های اسدالله علم: عرض کردم مصاحبه شاهنشاه را در جرائد فارسی زبان بگذارند یا نه؟ فرمودند: خیر! تکرار مکرّرات است، چه لزومی دارد؟ عرض کردم: خیلی خوب شد [که] وزیر خارجه آن قسمت قبل از مصاحبه و اظهار اطلاع مخبر نیوزویک را که گفته بود ما با اسرائیل و آمریکا تبادل اطلاعات و تبادل افسر و سرباز داریم …

اقتصاد ایرانی : افشای راز تکان‌دهنده از نقش اشرف پهلوی در قاچاق مواد مخدر به ایران و اروپا و همکاری پنهانی او با سازمان سیا، در بخشی از خاطرات اسدالله علم بررسی شد.

یادداشت‌های اسدالله علم: عرض کردم: انسان اگر به خود اعتقاد داشته باشد هیچ احتیاج به دماگوژی ندارد. من مکرر به نخست وزیر گفته ام آخر شما که ماشین کوچک پیکان سوار میشوید، اگر از لحاظ تشویق اتوموبیل ساخت وطن است فبها، وگرنه وقتی در اتوموبیل پیکان هستید و چهار پنج اتومبیل بیوک و کرایسلر و مرسدس پشت و جلوی …

یادداشت‌های اسدالله علم: عصری حضور علیا حضرت شهبانو رسیدم که نشان جمعیت زنان ایتالیا حضورشان تقدیم میشد. شهبانو خیلی اظهار مرحمت کردند و حتی گره کراوات من که کج بود وقتی خواستم عکس بگیرم با دست خودشان درست کردند. خیلی باعث تعجب شد، چون من انتظار هیچ گونه لطف و مرحمتی از جانب ایشان ندارم، حق هم به ایشان …

یادداشت‌های اسدالله علم: نفتیها پیغام فرستاده اند که درمورد gas non-associated(یعنی گازی که [همراه] نفت استخراج نمی‌شود) عرض می‌کنند که در ابوظبی، در قطر، در عربستان سعودی، نیجریه، [برونای] Brunei و ساراواک از این نوع گاز هست و اگر ما امر شاهنشاه را بپذیریم یعنی [تخفیف] discount را قبول کنیم، وضع ما …

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شرفیاب شدم. کاغذهای تشکر آمیز [کنت راش] Kenneth Rush معاون وزارت خارجه آمریکا را که پس از مراجعت از تهران از کنفرانس سفراء آمریکا نوشته بود، تقدیم کردم. فرمودند: پدر سوخته، مثل، این است که خودش هم ردیف من است این طور کاغذ نوشته!....

یادداشت‌های اسدالله علم: امروز هویدا نخست‌وزیر برای یک مسافرت سه هفته به لهستان و تونس رفت. خدا شانس بدهد، از این بی‌خیالی و آسودگی و بیکاری و بی‌کارگی. بوتو هم به شیراز و اصفهان رفت. فردا بر خواهد گشت.

یادداشت‌های اسدالله علم: شام در کاخ گلستان مهمانی بوتو بود. قبل از آن که شاهنشاه وارد کاخ گلستان بشوند، پای پله ها منتظر ورود موکب شاهانه بودیم. بوتو به من گفت امروز که سفرای خارجی پیش من آمده‌اند سفیر شوروی به من می‌گفت: «نطقهای دیشب خیلی پروتکلی بود و موضوع مهمی نداشت. آیا مذاکرات رضایت بخش نیست؟» …

یادداشت‌های اسدالله علم: سفیر آمریکا نامه [ای] نوشته و گفته که برای تحقیقات واترگیت به آمریکا احضار شده است، به این جهت پنجشنبه منزل من نمی‌تواند بیاید، ولی خانمش خواهد آمد. عرض کردم. خیلی تعجب فرمودند که چه طور او را احضار کرده اند....

رکنا سیاسی:آیا شاه ایران برنامه‌ای برای دستیابی به بمب اتمی داشت؟ اسدالله علم، وزیر دربار، در خاطرات خود به موضوعات مهمی از جمله وضعیت جسمانی شاه و برخی مسائل سیاسی اشاره کرده است، که بخشی از آن می‌تواند پرده از برنامه‌های احتمالی شاه برای آینده بردارد.

یادداشت‌های اسدالله علم: صبح شاهنشاه آریامهر (محل سکونت کارکنان ذوب آهن) را که به تازگی بسیار زیبا ساخته شده ملاحظه فرمودند. در مدرسه بسیار زیبایی که ساخته شده، بچه روسها هم در یک قسمت على حده درس می‌خوانند. آن جا را هم بازدید فرمودند. تمام شعار میهنی و ارتشی و حتی رژه ارتش سرخ بود. فرمودند: به وزیر …

عرض کردم: «اکبر مسعود، صارم‌الدوله، در اصفهان در سن ۹۱ سالگی مرحوم شد. آیا لازم است از طرف دربار تجلیلی از او بشود؟» علت سؤال من این بود که صارم‌الدوله جزء امضاکنندگان قرارداد وثوق‌الدوله با انگلیسی‌ها و متهم به رشوه‌گیری در این زمینه بود.

اقتصادنیوز: ​کارهای حزب را عرض کردم که از لحاظ عمل حزبی و بحث و انتقاد عملی انجام نمی‌شود؛ تمام سر و صدا در روزنامه و عکس انداختن و این حرف‌هاست و اگر جسارت نکنم دلقک‌بازی هویدا.

یادداشت‌های اسدالله علم: شاهنشاه فرمودند: به فرمانده نیروی دریایی کمال عدم رضایت ما را اطلاع بده. من این جوان‌ها را روی کار آوردم. (منظور حکومت سرهنگی است و همه اینها هم سرهنگ بودند که پس از متقاعد شدن کله گنده‌ها کار‌ها را در دست گرفتند) که کار بکنند، این هم کار آقایان! عرض کردم: دیشب که موضوع تشریف …

یادداشت‌های اسدالله علم: چند گلوله توپ به هدفها انداخته شد، یکی نخورد. شاهنشاه خیلی عصبانی شدند و به فرمانده نیروی دریایی فحش دادند. تا عصری حرف نزدند. من هرچه کردم که عرض کنم، نیروی دریایی ما جوان است، تکمیل می‌شود، شاهنشاه قانع نشدند. عرض کردم: موشکها هم برای تمرین است وگرنه موشک killer seas که فقط …