رکنا: هایده افشار، فعال حقوق زنان و عضو «انجمن نسوان وطنخواه»، با زیبایی و اندیشه خود دل احمدشاه قاجار را ربود ولی پاسخ منفی داد؛ تصاویری ناب از این شیرزن دوران قاجار را ببینید.

آن‌چه به نظر اداره می‌رسد ترقی در مدارس ذکور [پسرانه] صدی بیست بوده و مدارس اناثیه [دخترانه] می‌توان گفت صدی هفتادوپنج ترقی نموده.

از اواخر برج سنبله، یعنی ماه شهریور، آرد کمتر به نانواها داده شد و طبعا جلوی دکان‌های نانوایی ازدحام به راه افتاد. از همه‌جا خبر از وضع بد نان و ازدحام در دکان‌های نانوایی و احیانا زیر دست و پا رفتن زنان و کودکان می‌رسید. البته هیچ‌کس چنین‌چیزی به چشم ندیده بود ولی همه شنیده بودند که مثلا چندنفر از …

۷۰ سال پیش اَشرَف المُلوک معروف به فخرالدوله دختر مظفرالدین‌شاه قاجار درگذشت، در حالی که گفته می‌شد که ثروتمندترین زن آسیا در آن دوران بود.

ناهید دلشاد راد، طراح، پژوهشگر و مدرس دوخت‌های سنتی، زنی است که میراث خیاطی در خانواده‌اش نسل‌به‌نسل منتقل شده است.

سال ۱۳۳۴ اَشرَف المُلوک معروف به فخرالدوله دختر مظفرالدین شاه قاجار درگذشت در حالی که گفته می شد که ثروتمندترین زن آسیا در آن دوران بود.

سال ۱۳۳۴ اَشرَف المُلوک معروف به فخرالدوله دختر مظفرالدین شاه قاجار درگذشت در حالی که گفته می شد که ثروتمندترین زن آسیا در آن دوران بود.

زن‌های ایرانی را غالبا به افراط در نوشیدن مشروب‌هایی که مخالف دین آن‌هاست متهم می‌کنند ولی من تاکنون موردی از آن را ندیده‌ام و فکر می‌کنم که این اتهام پایه و اساسی نداشته باشد.

در تهران چهره هیچ زنی را نمی‌توان دید مگر آن‌که نصرانی، ارمنی و یا گبر (زرتشتی) باشد، و بقیه زنان در حجاب کامل هستند و روبنده‌ای که روی سر می‌اندازند حتی صورت آن‌ها را هم می‌پوشاند.

در این بین که نشسته بودیم در طالار، سیاچی و غیره گفتند: «دود می‌آید.» طالار هم دودی شد. گفتیم: «سقف سوخته است.»

طراحی لباس سریال «بامداد خمار» با الهام از پوشش زنان در اواخر قاجار و اوایل پهلوی، تصویری دقیق از تفاوت های طبقاتی، شکوه پارچه های فاخر و هویت بصری تهران قدیم را پیش چشم مخاطب قرار می دهد.

عمادالسلطنه به جایگاه و وضعیت زنان نیز تا حدودی اشاره می‌کند؛ اما نه به‌صورت مستقل یا نظری، بلکه در دل وقایع روزمره. در خاطرات او زنان بیشتر در فضای خانواده، دربار و اندرون دیده می‌شوند، او به ازدواج‌ها، روابط خانوادگی، تولد، بیماری و مرگ زنان اشاره دارد.

دکتر فوریه طبیب مخصوص ناصرالدین‌شاه در هنگام بازگشت از سفر سوم فرنگستان راجع به امین‌اقدس چنین نقل می‌کند: «از تهران چند نفر از بزرگان به استقبال شاه آمده‌اند و از ایشان یکی نایب‌السلطنه پسر سوم شاه و یکی از زنان حرم یعنی امین‌اقدس عمه عزیزالسلطان است. این زن با یک عده کلفت و شش خواجه‌ سرا به استقبال …

«این ضعیفه که دو ساعت قبل خود را ملکه مسلطه ایران می‌دانست... مثل یک جماد متعفنی روی تشک کثیفی انداخته با چهار فراش که گوشه‌های تشک را گرفته بودند از اندرون بیرون کشیدند.»

در این میان خود ناصرالدین شاه با علاقه و پشتکار خاصی کار یادگیری عکاسی را دنبال می‌کرد و از هر فرصتی برای عکاسی یا سوژه عکس شده استفاده می کرد. سوژه‌های ناصرالدین شاه برای عکاسی زنان حرمسرا، وقایع روزمره در کاخ سلطنتی، پرتره نزدیکان و درباریان، اردوکشی‌ها، ییلاق‌ها، سفرها، مراسم سلام، اسب دوانی‌ها، …

در این میان خود ناصرالدین شاه با علاقه و پشتکار خاصی کار یادگیری عکاسی را دنبال می‌کرد و از هر فرصتی برای عکاسی یا سوژه عکس شده استفاده می کرد. سوژه‌های ناصرالدین شاه برای عکاسی زنان حرمسرا، وقایع روزمره در کاخ سلطنتی، پرتره نزدیکان و درباریان، اردوکشی‌ها، ییلاق‌ها، سفرها، مراسم سلام، اسب دوانی‌ها، …

تصویر خدیجه خانم معروف به پرنسس دختر محمدعلی‌شاه قاجار را در سنین جوانی به هنگام تبعید در بندر اودسای روسیه تماشا می‌کنید. (عکس درون متن)

نگاه ریزبین زنان جهانگرد، اطلاعات متفاوتی از آداب و رسوم و حال و احوال زنان تهران قدیم را به تصویر می‌کشد. کاظمی می‌گوید: «از طریق آنها با اسرار اندرون دربار آشنا می‌شویم. در آثار آنها توصیف لباس‌ها، رفتار و منش و حتی دکور خانه‌ها را می‌خوانیم. آنها تهران، دربار و مردمانش را دلنشین‌تر و جذاب‌تر توصیف …

نگاه ریزبین زنان جهانگرد، اطلاعات متفاوتی از آداب و رسوم و حال و احوال زنان تهران قدیم را به تصویر می‌کشد. کاظمی می‌گوید: «از طریق آنها با اسرار اندرون دربار آشنا می‌شویم. در آثار آنها توصیف لباس‌ها، رفتار و منش و حتی دکور خانه‌ها را می‌خوانیم. آنها تهران، دربار و مردمانش را دلنشین‌تر و جذاب‌تر توصیف …

۱۲ نفر از ۱۲۹ جهانگردی که در دوران صفویه و قاجار راهی تهران شدند، زن بودند. روایت زنان از تهران، به‌خصوص پشت درهای بسته خانه‌ها و اندرون درباریان، همیشه جذاب بود؛ چون مردان حق حضور در محافل زنانه را نداشته و زنان فرنگی بیشتر به مهمانی‌ها و دورهمی‌های زنانه دعوت می‌شدند.

زمزمه‌های گرفتن شناسنامه، برای اولین بار در سال ۱۲۹۵ و سپس در سال ۱۲۹۷ به گوش رسید. اولین شناسنامه ایرانی نیز در تاریخ ۳ دی ۱۲۹۷ صادر شد. بااین‌حال داستان شناسنامه‌دار شدن مردم ایران، فرازونشیب‌های زیادی را پشت‌سر گذاشت.

دوازدهمین دختر ناصرالدین‌شاه بود که نامش را گذاشته بودند «زهرا» و پدرش «تاج‌السلطنه» صدایش می‌کرد. دختری که به بانوی شورشی دربار معروف بود و کلیشه‌های جنسیتی دوران قاجار را زیر سوال می برد.

طراحی لباس سریال «بامداد خمار» با الهام از پوشش زنان در اواخر قاجار و اوایل پهلوی، تصویری دقیق از تفاوت‌های طبقاتی، شکوه پارچه‌های فاخر و هویت بصری تهران قدیم را پیش چشم مخاطب قرار می‌دهد.

عکس عقدنامه متعلق به رمضان سال ۱۳۱۳ هجری قمری را در ادامه مشاهده می‌کنید! (عکس درون متن)

قسمتی خنده‌دار از سریال جوکر پربازدید شد که در آن کمدین‌های آقای جوکر مشغول بازسازی عکس گرفتن زنان حرمسرای قاجار هستند.

رضاخان، خواجه دروغیِ قدیمی که معروف است و سال‌ها است این‌جا مجاور است، یحیی‌خان آورد دیدم؛ چیز غریبی است، ریش کوتاهی از زیر گلو درآورده، قطار موی سفید، عمامه کوچک، بسیار کوچک. خان همان خواجه است که قدیم بود، پدرسوخته حالا صاحب ریش و اولاد است.

سر قاطرها را پر طاووس می‌زدن و گلیم‌های رنگارنگ روی قاطرها می‌انداخت. صندوق‌های مخمل را روی قاطرها بار می‌کردند. ظروف مسی و دیگ و دیگ‌بر را توی کیسه‌های تور می‌ریختند و پشت قاطرها می‌گذاشتند.

تصاویر جدید رزیتا غفاری با پوشش زنان قاجار در سریال «بامداد خمار» مورد توجه مخاطبان قرار گرفت.

تصاویر جدید رزیتا غفاری با پوشش زنان قاجار در سریال «بامداد خمار» مورد توجه مخاطبان قرار گرفت.

معمولا برای هر دختری باید هفت دست لباس نبریده، یک چادر، یک چاقچور، یک روبنده شیرازی، یک قلابه طلا، یک جفت کفش زردوزی بیاورند.

برترین ها/ این عکس ‌که بارها با عنوان انیس‌الدوله‌، تاج‌السلطنه یا جیران معرفی شده کسی نیست جز ناتالیا پتروونا ‌کشکو، اشراف‌زاده روسی و یکی از زیباترین زنان اروپا. ناتالیا ‌در ۱۶‌سالگی با میلان اول‌، پادشاه صربستان ازدواج می‌کند و ملکه‌ صربستان از سال ۱۸۷۵ تا ۱۸۸۹ می‌شود. او از میلان صاحب دو فرزند م

این عکس ‌که بارها با عنوان انیس‌الدوله‌، تاج‌السلطنه یا جیران معرفی شده کسی نیست جز ناتالیا پتروونا ‌کشکو، اشراف‌زاده روسی و یکی از زیباترین زنان اروپا.

یکی از ویژگی‌های برجسته زنان ایرانی صبر و استقامت است. در طول تاریخ، از دوره قاجار و پهلوی تا دوران معاصر، زنان ایرانی با صبر و مقاومت خود در مواجهه با مشکلات خانواده و جامعه نقش کلیدی ایفا کرده‌اند.

آن قدیم قدیم‌ها، ابروها را با وسمه پیوسته می‌کردند؛ یعنی: از این طرف ابرو تا آن طرف ابرو وسمه‌کاری می‌شد. بعدها، یعنی شصت سال پیش قرار شد ابروها را لنگه به لنگه وسمه بکشند و بعد وسط آن را خالی بگذارند.

این عکس ‌که بارها با عنوان انیس‌الدوله‌، تاج‌السلطنه یا جیران معرفی شده کسی نیست جز ناتالیا پتروونا ‌کشکو، اشراف‌زاده روسی و یکی از زیباترین زنان اروپا. ناتالیا ‌در ۱۶‌سالگی با میلان اول‌، پادشاه صربستان ازدواج می‌کند و ملکه‌ صربستان از سال ۱۸۷۵ تا ۱۸۸۹ می‌شود. او از میلان صاحب دو فرزند می‌شود که یکی …

طرز سفیداب مالیدن این‌طور بود که به دستمال نازک سفیدی کمی روغن بادام می‌زدند و آن دستمال را توی جعبه سفیداب فرو می‌کردند و به صورت می‌مالیدند.

خانم‌ها آن روزها اول هر ماه – البته ماه‌های قمری – غیر از ماه محرم و صفر صورت را بند می‌انداختند. چون، می‌گفتند در صورت خانم‌ها موی نحسی می‌روید که باید آن را برطرف کرد. متخصص بنداندازی پیرزنی بود که او «ملاباجی بندانداز» می‌نامیدند.

ناگفته‌های جذاب «خانم‌بالا»، یکی از زنان صیغه‌ای ناصرالدین‌شاه، از قوانین و زندگی حرمسرای قاجار، جایی که شاه به عطر بنفشه علاقه داشت و لهجه زنان تغییر می‌کرد تا رنگ و بوی درباری بگیرد.

یکی از مجازات‌های معمول آن روزگار، این بود که گیس زن‌ها را قیچی می‌کردند و اصطلاح «گیس‌بریده» یکی از فحش‌های قدیمی آن روزهاست.

خانم‌ها آن روزها اول هر ماه – البته ماه‌های قمری – غیر از ماه محرم و صفر صورت را بند می‌انداختند. چون، می‌گفتند در صورت خانم‌ها موی نحسی می‌روید که باید آن را برطرف کرد. متخصص بنداندازی پیرزنی بود که او «ملاباجی بندانداز» می‌نامیدند.

ناگفته‌های جذاب «خانم‌بالا»، یکی از زنان صیغه‌ای ناصرالدین‌شاه، از قوانین و زندگی حرمسرای قاجار، جایی که شاه به عطر بنفشه علاقه داشت و لهجه زنان تغییر می‌کرد تا رنگ و بوی درباری بگیرد.

 ماه‌وش‌خانم مونس‌الدوله، ندیمه انیس‌الدولهـ سوگلیِ حرم ناصرالدین‌شاه ـ از زنان متجدد و دنیادیده روزگار خود بود و زیر و بم آداب و رسوم زمانه را به‌خوبی می‌شناخت. او به فرانسه سفر کرده و با زبان فرانسوی آشنایی داشت؛ همچنین در دوران حکومت محمدرضا پهلوی سفری نیز به سوئیس انجام داد.

اقتصاد ایرانی : ناگفته‌های جذاب «خانم‌بالا»، یکی از زنان صیغه‌ای ناصرالدین‌شاه، از قوانین و زندگی حرمسرای قاجار، جایی که شاه به عطر بنفشه علاقه داشت و لهجه زنان تغییر می‌کرد تا رنگ و بوی درباری بگیرد.

شهرت داشت اگر تخم جارو را ریز بکوبند و الک بکنند و توی کیسه حنا و رنگ بریزند، زنی که آن رنگ و حنا را به سر ببندد، حتما و حکما سیاه‌بخت می‌شود.

بقچه بزرگی را چهاربند بستند، وسط بقچه را به اندازه دهان خانم سوراخ کردند. وقتی که خانم پیش این دندان‌ساز می‌رفت، کلفت‌ها توی اتاق دیگر روبنده خانم را برمی‌داشتند و آن بقچه را با چهاربند محکم به سر خانم می‌بستند و دندان‌ساز از سوراخ وسط بقچه دهان خانم را می‌دید.

تصویری از همسر اول داریوش اسدزاده که دختر احمدشاه قاجار بود را مشاهده می کنید.

تا پیش از مشروطه یک زنِ کلانتری در تهران بود که به او «حاجی گیلانی خانوم» می‌گفتند. او سرداری ماهوت قرمز می‌پوشید و شلوار ماهوت آبی پا می‌کرد.

کوره‌های آجرپزی هوفمان، میراث صنعتی اواخر قاجار، روزگاری در حاشیه تهران ساخته شده بودند. اما با گسترش بی‌برنامه شهر، امروز درست وسط بافت مسکونی قرار گرفته‌اند؛ بی‌استفاده، فرسوده و اغلب پاتوق افراد بی‌خانمان هستند.

سریال بامداد خمار با نشون دادن ریز جزئیات استایل زنان در دوره قاجار، راز های جالبی رو سرپوش برداشته است.