سهم صادرات در اقتصاد ایران همواره یکی از عوامل تعیین‌کننده در رشد اقتصادی، تامین ارز و پایداری مالی کشور بوده است. اقتصاد ایران به‌طورسنتی وابستگی بالایی به صادرات نفت خام داشته و درآمدهای حاصل از فروش نفت، بخش قابل‌توجهی از بودجه دولت و منابع ارزی را تشکیل داده است. از زمان کشف نفت در ایران و به‌ویژه …

کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی و افزایش تمرکز بر منابع داخلی و به‌ویژه بخش غیرنفتی اقتصاد، از جمله اهداف کلیدی دولت‌ّ‌ها در یکی دو دهه اخیر است. در بودجه سال ۱۴۰۵ نیز تاکید بر آن است که بودجه عمومی کشور نباید بیش‌ازپیش بر فروش نفت تکیه کند و منابع درآمدی باید از مسیرهای دیگر، مثل مالیات‌ها و تقویت تولید …

آخرین سنگر امیدواری برای حل‌وفصل پرونده FATF با فرمول میانه، در مکزیکوسیتی فروریخت. طبق بیانیه رسمی مرکز اطلاعات مالی، گروه ویژه اقدام مالی FATF در نشست عمومی خود که از ۲۲ تا ۲۴ بهمن برگزار شد، آب پاکی را روی دست دیپلماسی اقتصادی ایران ریخت و اعلام کرد که حق‌شرط ایران برای تعریف گروه‌های تروریستی …

ماه مبارک رمضان همواره با تصویر سفره‌ای ساده، کم‌هزینه و جمع‌وجور در ذهن بخش بزرگی از جامعه ایرانی گره خورده است؛ سفره‌ای که نان، پنیر، سبزی، چای و در نهایت یک غذای گرم، شاکله اصلی آن را شکل می‌دهد. اما بررسی نرخ اقلام خوراکی در آستانه رمضان ۱۴۰۴ نشان می‌دهد این تصویر سنتی، بیش از هر زمان دیگری تحت …

ورود ناوگان‌ نظامی ایالات‌متحده به آب‌های خلیج‌فارس و دریای عمان، اگرچه در ادبیات سیاسی با واژگانی نظیر بازدارندگی یا موازنه قدرت توصیف می‌شود، اما در ادبیات بازار و تجارت بین‌الملل، ترجمه‌ای جز افزایش ریسک سیستماتیک ندارد. تحلیل‌های کارشناسی نشان می‌دهد که همزمان با افزایش ترافیک شناورهای نظامی در …

در تازه‌ترین نشست شورای روسای کمیسیون‌های تخصصی اتاق ایران، خلأهای ارتباطی میان بخش خصوصی و وزارت امور خارجه به‌عنوان یکی از موانع اصلی توسعه تجارت خارجی کشور مورد نقد جدی قرار گرفت. فعالان اقتصادی با تاکید بر حمایت اتاق ایران از رویکرد اقتصادی مذاکرات، خواستار بازتعریف ساختاری رابطه اتاق ایران و معاونت …

دومین دور مذاکرات غیرمستقیم تهران و واشنگتن در ژنو، اگرچه با ادبیات دیپلماتیک و تمرکز رسمی بر پرونده هسته‌ای دنبال می‌شود، اما در لایه‌های عمیق‌تر، به نقطه‌ای حساس‌تر رسیده است، جایی که امنیت اقتصادی جایگزین منازعات صرفا سیاسی ـ امنیتی می‌شود. برخلاف تجربه‌های پیشین که تحریم‌ها مستقیما شرکت‌ها و نهادهای …

در حالی که تقویم به روزهای پایانی سال ۱۴۰۴ نزدیک می‌شود و بحث‌های کلیشه‌ای تعیین دستمزد در شورای‌عالی‌کار بار دیگر بر سر زبان‌ها افتاده، واقعیت‌های کف بازار حکایت از یک سقوط آزاد بی‌سابقه در قدرت خرید نیروی کار دارد. آمارهای مستند از بازار ارز و کالاهای اساسی در ۲۵ بهمن ۱۴۰۴، تصویر هولناکی را ترسیم …

کیمیا ملکی: بسیاری معتقدند سوءاستفاده از کارت‌های بازرگانی، به‌طورعمده پس از صدور آنها رخ می‌دهد. از این‌رو، سازمان توسعه تجارت ایران اقدام به رتبه‌بندی دارندگان کارت‌ها براساس شاخص‌هایی مانند صورت‌های مالی، پرونده‌های قاچاق کالا یا ارز، نسبت بازگشت ارز صادراتی، بدهی‌های گمرکی و سایر شاخص‌های عملکردی …

صنعت هوانوردی ایران روزهای سختی را سپری می‌کند؛ روزهایی که در آن، آسمان کشور از دوسو تحت‌فشار قرار گرفته است. از یک‌سو، درآمدهای ارزی حاصل از عوارض عبور هواپیمایی که زمانی منبعی پایدار و کم‌هزینه برای کشور بود، به‌دلیل تنش‌های ژئوپلتیک و ظهور رقبای منطقه‌ای به پایین‌ترین سطح تاریخی خود سقوط کرده است. …

صد و سی و پنجمین نشست شورای گفت‌وگوی دولت و بخش خصوصی، صحنه بازخوانی یکی از مهم‌ترین اصلاحات اقتصادی سال‌های اخیر بود؛ اصلاحی که اگرچه مطالبه دیرینه بخش خصوصی محسوب می‌شود، اما اجرای آن بدون الزامات همراه می‌تواند به بی‌ثباتی‌های تازه منجر شود. کیوان کاشفی، قائم‌مقام دبیر شورای گفت‌وگو، با تشریح آثار …

کیمیا ملکی: در حالی که جمعه ۱۷بهمن، تیم مذاکره‌کننده ایران در دور اول گفت‌وگوهای غیرمستقیم با ایالات‌متحده بر لغو کامل تحریم‌ها به‌عنوان پیش‌شرط هرگونه توافق تاکید داشت، پاسخ دونالد ترامپ سریع‌تر و خشن‌تر از حد انتظار بود. تنها ساعاتی پس از پایان این دور از مذاکرات، رئیس‌جمهور امریکا در نخستین اقدام …

زمستان ۱۴۰۴ در حالی به نیمه می‌رسد که سرمای سوزان آن بیش از آنکه در خیابان‌ها احساس شود، در کارخانه‌ها و بنگاه‌های اقتصادی بخش خصوصی رخنه کرده است. وعده‌های جراحی اقتصادی دولت چهاردهم که با شعار اصلاح ساختارها، واقعی‌سازی قیمت‌ها و عدالت توزیعی آغاز شد، اکنون به مرحله‌ای رسیده که عوارض جانبی آن، پیکر …

نوسانات در مناسبات اقتصادی ایران و عراق وارد فاز جدیدی شده است؛ فازی که در آن، ترکیبی از ناترازی انرژی در داخل و شفافیت گمرکی در خارج، شتاب صادرات ایران را با کاهشی محسوس مواجه کرده است. جدیدترین آمارهای منتشرشده در ۱۱بهمن ۱۴۰۴ نشان می‌دهد که تجارت دوجانبه با افتی ۲ میلیارد دلاری مواجه شده و در پنج‌ماهه …

کیمیا ملکی: خلیج فارس در هفته‌ای که گذشت، کانون رایزنی‌های دیپلماتیک، مانورهای نظامی و تحلیل‌های اقتصادی بود. در حالی که ششمین کنفرانس بین‌المللی اقیانوس‌شناسی خلیج‌فارس با حضور مقامات عالی‌رتبه کشوری و لشکری در بندرعباس برگزار شد، پیام واحدی از سوی سیاست‌گذاران ایرانی به جهان مخابره گردید؛ امنیت و …

هفته منتهی به ۱۰ بهمن ۱۴۰۴، یکی از دراماتیک‌ترین و پرنوسان‌ترین ادوار تاریخ بازارهای مالی ایران بود؛ هفته‌ای که با ثبت قله‌های قیمتی باورنکردنی آغاز شد و با سقوطی آزاد و اصلاحی سنگین به پایان رسید. در این بازه زمانی کوتاه، هم‌سویی 3 متغیر کلیدی شامل جهش اونس جهانی طلا، صعود نرخ دلار در بازار آزاد و …

کمبود گاز در زمستان امسال بار دیگر ناترازی مزمن انرژی را به یکی از جدی‌ترین چالش‌های اقتصاد ایران تبدیل کرده؛ چالشی که این‌بار پیامدهای آن به‌طورمستقیم در تجارت خارجی، صادرات صنعتی و تراز انرژی کشور قابل‌مشاهده است. کاهش گاز تحویلی به نیروگاه‌ها در پی رشد مصرف خانگی و تجاری، باعث شده سهم سوخت مایع در …

حذف ارز ترجیحی که در ماه‌های اخیر به‌عنوان یکی از مهم‌ترین تصمیمات اقتصادی دولت مطرح شده، وارد مرحله‌ای تعیین‌کننده شده است؛ تصمیمی که موافقان آن را شرط لازم اصلاح ساختار تجارت و مخالفانش آن را عاملی برای تشدید فشار بر معیشت و تولید می‌دانند. داده‌ها و مواضع رسمی بخش خصوصی، به‌ویژه اتاق‌های بازرگانی، …

رشد ۲۸ درصدی تجارت ایران و تاجیکستان در سال ۲۰۲۵، جایگاه ایران را در میان 5 شریک اصلی تجاری دوشنبه تثبیت کرده، اما تراز منفی سنگین و تمرکز واردات تاجیکستان بر چند کشور خاص، پرسش‌های جدی درباره پایداری و توازن این مسیر ایجاد کرده است. داده‌های رسمی تجاری سال ۲۰۲۵ نشان می‌دهد، روابط اقتصادی ایران و تاجیکستان …

در نشست شورای گفت‌وگو درباره سیاست تک‌نرخی شدن ارز اعلام شد: ارز دارو همچنان با نرخ ترجیحی محاسبه می‌شود و بنا بر انتقاد فعالان اقتصادی نسبت به عملکرد ضعیف سامانه‌های محیط کسب‌وکار، ساماندهی آنها در دستورکار قرار گرفت. در یکصدوسی‌وچهارمین نشست شورای گفت‌وگو ضمن تشریح برخی جزئیات درباره چگونگی اجرای …

تحولات سیاسی در ونزوئلا در هفته‌های اخیر، از جمله بازداشت رئیس‌جمهوری این کشور توسط مقامات ایالات‌متحده، زمینه را برای گسست‌های جدی در الگوی فعالیت‌های اقتصادی داخلی و خارجی فراهم کرده است. منابع خبری بین‌المللی گزارش داده‌اند که صادرات نفت ونزوئلا که یکی از محورهای اصلی درآمد ارزی این کشور بوده، در …

از حدود 10 روز پیش، مسدود شدن حساب‌های بانکی شمار قابل‌توجهی از طلافروشان در نقاط مختلف کشور، به یکی از پرچالش‌ترین رویدادهای اقتصادی روزهای اخیر تبدیل شده است. این اقدام که حتی حساب رئیس اتحادیه فروشندگان و سازندگان طلا و جواهر تهران را نیز در برگرفته، درست در مقطعی رخ داده که بازار طلا و سکه تحت‌تاثیر …

در سال‌های نه‌چندان دور، قاب تلویزیون تنها ویترین انحصاری برای دیده‌شدن ستاره‌های سینما و مجریان سرشناس بود. اما امروز، اکوسیستم رسانه‌ای ایران شاهد یک دگردیسی عمیق و ساختاری است. مهاجرت نرم اما پرشتاب چهره‌های مشهور از پلتفرم‌های رسمی و دارای مجوز مانند صداوسیما به‌سمت پلتفرم جهانی یوتیوب، معادلات …

بحث اصلاح قانون مبارزه با قاچاق کالا و ارز در روزهای ابتدایی دی‌ماه ۱۴۰۴ بار دیگر به یکی از محورهای اصلی گفت‌وگوی میان دولت و بخش خصوصی تبدیل شد؛ گفت‌وگویی که این‌بار نه از موضع تقابل، بلکه از منظر بازنگری در رویکردها و سازکارهایی شکل گرفته که به‌زعم فعالان اقتصادی، از هدف اولیه خود فاصله گرفته است. …

افزایش شدید و کم‌سابقه نرخ طلا، سکه و دلار در هفته اخیر و به‌ویژه تا لحظه تنظیم این گزارش در روز ۷ دی ۱۴۰۴، بازارهای دارایی را وارد مرحله تازه‌ای از التهاب و نااطمینانی کرده است؛ مرحله‌ای که در آن مرزهای قیمتی پیشین یکی پس از دیگری شکسته می‌شوند و انتظارات تورمی بیش از هر زمان دیگری خود را در رفتار …

دولت نرخ مصوب جدید برای شیر خام و چند محصول لبنی اصلی را تعیین و ابلاغ کرد. طبق تصمیم اخیر ستاد تنظیم بازار، نرخ شیر خام درب کارخانه به میزان حدود ۲۹ هزار و ۵۰۰ تومان به‌ازای هر کیلوگرم تعیین شده که هدف از این نرخ، تنظیم بازار، کاهش نوسانات قیمتی و کاهش فشار اقتصادی بر مصرف‌کنندگان است. همچنین نرخ 4 …

در چند هفته اخیر بحث کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای دوباره به صدر خبرها بازگشته؛ مسئله‌ای که سال‌هاست هم از جنبه اقتصادی و هم از منظر حقوقی و قضایی، در مرکز توجه مسئولان و فعالان اقتصادی است. در تازه‌ترین خبرها نیز غلامحسین محسنی اژه‌ای، رئیس قوه قضائیه، در اظهارات جدید خود به موضوع کارت‌های بازرگانی اجاره‌ای …

مشکل رفع تعهد ارزی واردکنندگان حبوبات در سال‌های اخیر به یکی از چالش‌های جدی تجارت این کالای اساسی تبدیل شده است. واردکنندگان که با استفاده از ارز دولتی یا نیمایی اقدام به تامین حبوبات می‌کنند، موظف‌ هستند در مهلت مقرر کالا را وارد کرده و اسناد مربوطه را در سامانه‌های رسمی ثبت کنند. با این حال، پیچیدگی …

در روزهای اخیر مصوبه جدید دولت ایران مبنی بر آزادسازی واردات کالاهای اساسی از استان‌های مرزی بدون الزام به انتقال ارز اجرایی شد که خبرساز شده است. براساس مصوبه هیات‌وزیران و ابلاغیه گمرک ایران، از این پس واردکنندگان می‌توانند کالاهای اساسی کلیدی مثل برنج، روغن‌نباتی، حبوبات، گوشت قرمز، جو، ذرت و کنجاله …

کیمیا ملکی: بازار لبنیات ایران در روزهای پایانی آذرماه ۱۴۰۴ به صحنه نبرد تمام‌عیار میان بخشنامه‌های دولتی و واقعیت‌های تولید تبدیل شده است. در حالی که ستاد تنظیم بازار با ابلاغ نرخ ۲۹ هزار و ۵۰۰ تومانی برای شیر خام، فرمان کاهش قیمت‌ها را صادر کرده و صنایع لبنی نیز وعده ارزانی ۱۰ تا ۱۷ هزار تومانی محصولات …

در دنیای بهم‌پیوسته اقتصاد جهانی، سیستم حمل‌ونقل و لجستیک حکم جریان خون در رگ‌های تجارت را دارد. هرگونه انسداد، کندی یا افزایش فشار در این سیستم، بلافاصله علائم حیاتی بازارهای کالایی را تحت‌الشعاع قرار می‌دهد. امروز، فعالان اقتصادی با یکی از پیچیده‌ترین ادوار لجستیکی در دهه اخیر روبه‌رو هستند؛ دورانی …

نوشتن از گرانی و ثبت رکوردهای قیمتی، دیگر نه یک خبر، که به عادتی فرساینده و تکراری برای ناظران اقتصادی و شهروندان بدل شده است. با این حال، وظیفه روزنامه‌نگاری حکم می‌کند که حتی در روزهایی که واژگان از توصیف سرعت زوال ارزش پول ملی باز می‌مانند، اعداد و ارقام را به‌عنوان سند تاریخی ثبت کنیم. بازار در …

در منظومه اقتصاد سیاسی معاصر، مرز میان توسعه صادرات و انزوای تجاری دیگر نه صرفا با کیفیت محصول، بلکه با «کیفیت اطلاعات» ترسیم می‌شود. دوران تجارت مبتنی بر تجربه‌های فردی، آزمون و خطا و اعزام هیات‌های تجاریِ بدون پشتوانه اطلاعاتی به سر آمده است. گزارش‌های آسیب‌شناسی از وضعیت تجارت خارجی کشور حاکی از …

سفر مسعود پزشکیان به «آستانه» در روزهای پایانی پاییز ۱۴۰۴، تنها یک دیدار تشریفاتی دیپلماتیک نیست؛ بلکه تلاشی هدفمند برای بازتعریف نقش ایران در کریدورهای تجاری آسیای مرکزی محسوب می‌شود. رئیس دولت چهاردهم در حالی به دعوت رسمی همتای قزاق خود، قاسم ژومارت توکایف، راهی بزرگ‌ترین اقتصاد آسیای مرکزی می‌شود …

تغییر ریل سیاست‌گذاری ارزی در کالاهای اساسی، سرانجام به ایستگاه برنج رسید. پس از گمانه‌زنی‌های بسیار، حذف ارز ترجیحی ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومانی از چرخه واردات برنج و انتقال آن به تالار دوم مبادله، دیگر نه یک شایعه، بلکه واقعیتی است که آثار آن پیش از اعلام رسمی، در قفسه فروشگاه‌ها نمایان شده است. برنج به‌‎عنوان …

در سال های اخیر، فعالان بخش خصوصی بارها نسبت

صنعت حمل‌ونقل دریایی، شاهرگ حیاتی تجارت بین‌الملل و ستون‌فقرات صادرات و واردات هر کشور محسوب می‌شود. برای ایران که بخش عمده‌ای از تجارت خود، به‌ویژه در حوزه انرژی و کالاهای اساسی را از طریق دریا انجام می‌دهد، امنیت و تضمین این مسیر اهمیتی استراتژیک دارد. در این میان، «بیمه دریایی» به‌عنوان یکی از …

کیمیا ملکی: بازار طلا و سکه در نخستین روزهای آذر ۱۴۰۴ بار دیگر وارد فاز فشار مضاعف قیمتی شده؛ فازی که از یک‌سو با رشد آهسته اما پیوسته اونس جهانی و از سوی دیگر با کاهش توان ریال در برابر دلار همزمان شده است. دوشنبه ۱۰ آذر ۱۴۰۴، نرخ هر گرم طلای ۱۸عیار با ثبت جهش جدید به ۱۲میلیون و ۱۵۱هزار تومان رسید؛ …

در حالی آمار از رشد منفی ۲ درصدی صادرات کشور در شش‌ماهه نخست سال خبر می‌دهد که هدف‌گذاری صادرات غیرنفتی ایران تا پایان سال، ۷۵ میلیارد دلار تعیین شده است. کارشناسان با تکیه بر آمار صادرات شش‌ماهه نخست سال، از سویی تحقق صادرات غیرنفتی به ۷۵ میلیارد دلار را منوط بر رشد قابل‌توجه صادرات در شش‌ماهه دوم …