بنابر اظهارات کارشناسان میراث فرهنگی، این بنا، سندی زنده از روند شکلگیری نهادهای انتظامی و امنیتی در ایران مدرن بود. با این حال در جریان آواربرداری، سردر تاریخی آن، که بازمانده بود، نیز تخریب شد، که پرسشهایی درباره نحوه نظارت، حفاظت، مرمت و بازسازی بناهای تاریخی که در جریان جنگ تخریب و ویران شدهاند، و چگونگی هماهنگی نهادهای تصمیمگیر در اینباره پیش رو میگذارد.
محسن طوسی ثانی، مدیر حفظ و احیا، بافتها و محوطههای تاریخی وزارت میراث فرهنگی در اینباره به ایسنا گفت: ممکن است در یک عملیات کارگاهی، بخشی از یک بنا، پایداری لازم را نداشته باشد و احتمال خطر برای افرادی که در آن محدوده تردد میکنند وجود داشته باشد. در چنین شرایطی، اگر سردری بر اثر حادثه یا آتشسوزی آسیب دیده و احتمال ریزش آن وجود داشته باشد، ممکن است برای جلوگیری از خطر جانی، جمعآوری شود، اما اصل بر این است که همان بخش تاریخی دوباره و با همان ویژگیها بازسازی و احیا شود.
او افزود: برای نمونه، در مجموعه بازار رشت، سردر کاروانسرای ملک نیز به دلیل خطری که برای مردم ایجاد میکرد، جمعآوری شد. آتشسوزی باعث شده بود این سردر مقاومت خود را از دست بدهد و با توجه به تردد مردم از زیر آن، احتمال بروز حادثه وجود داشت. بنابراین، سردر بهصورت موقت جمعآوری شد تا دوباره مشابه نمونه اصلی بازسازی و در جای خود نصب شود.
طوسی ادامه داد: بهطور کلی، این موضوعات به همین شکل پیگیری میشود و ما اجازه تخریب آثار تاریخی را نمیدهیم، مگر اینکه شرایطی مانند ناپایداری سازه و احتمال ایجاد خطر جانی برای افرادی که به آن فضا مراجعه میکنند، وجود داشته باشد. من در حال حاضر از جزئیات موضوع ساختمان ژاندارمری تهران اطلاع دقیقی ندارم و نمیتوانم درباره این مورد بهطور مشخص اظهارنظر کنم. تا جایی که میدانم، هماهنگیهایی در این زمینه صورت گرفته است،
علیاکبر طلوعی، مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی استان تهران به ایسنا گفت: این سردر نیز مانند بخشهای دیگر ساختمان، باید «عین به عین» ساخته شود.
سیدرضا صالحیامیری، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، نیز پیشتر درباره پاکسازی بقایای بناهای تاریخی جنگزده همچون ساختمان ژاندارمری تهران و سطح نظارت و مداخله این وزارتخانه به ایسنا گفته بود: ما با دستگاههای همون شهرداری تعامل داریم و خوشبختانه رویکرد شهرداری نیز تعاملی و مبتنی بر همکاری است. اخیرا خودم از مجموعه عودلاجان، امامزاده یحیی و بازار تهران بازدید داشتم و با شهردار محترم تهران و شهردار منطقه گفتوگو کردیم. آنها انگیزه جدی برای همکاری مشترک، بهخصوص در زمینه احیای بافت تاریخی تهران، دارند.
او افزود: در جنگ نیز این همکاری تداوم پیدا کرد. اخیراً تفاهمنامهای باهم امضا کردیم برای برخی از مناطق بافت تاریخی تهران، مانند عودلاجان، امامزاده یحیی و سنگلج، تا مراحل بازسازی آنها تقویت شود. با رعایت ضوابط بافت تاریخی، به یکدیگر کمک میکنیم؛ از جمله کمکهایی که شهرداری میتواند به لحاظ مالی انجام دهد و همچنین اجرای مرمتهای محلی که باید توسط متخصصان مرمت، بهخصوص پژوهشگاه، انجام شود و این موضوع را دنبال میکنیم. اما این مطلب را در نظر داشته باشید که هنوز ما از جنگ خارج نشدهایم که بخواهیم آغاز کار داشته باشیم. طبیعتا بازسازیها در شرایطی میتواند به مرمتها شکل بدهد که یک ثبات و آرامش نسبی در کشور ایجاد شده باشد. اکنون در مرحله آواربرداری و مرمت اضطراری هستیم که تقریبا تمام شده است و وارد مرحله جدید؛ یعنی مطالعه برای آغاز مرمت و انتخاب پیمانکار شدهایم.
انتهای پیام
