با این حال، تصویر کلی منابع آبی کشور نسبت به سال گذشته بهبود محسوسی را نشان میدهد. میزان ورودی سدهای کشور در مقایسه با مدت مشابه سال قبل حدود 69 درصد افزایش یافته و حجم ذخایر موجود در مخازن نیز 36 درصد بیشتر شده است. نکته مهمتر اینکه حجم آب ذخیرهشده در سدهای کشور حتی نسبت به متوسط 10 ساله نیز بیش از 11 درصد افزایش دارد.
این آمارها در نگاه نخست میتواند از عبور نسبی کشور از شرایط سخت سال آبی گذشته حکایت داشته باشد، اما بررسی جزئیات وضعیت سدها نشان میدهد بحران آب هنوز به پایان نرسیده و میانگین 55 درصدی پرشدگی، واقعیت متفاوت حوضههای آبریز و استانهای مختلف را پنهان میکند. بارندگی تقریباً به میانگین بلندمدت رسید
بر اساس آخرین دادهها، ارتفاع کل ریزشهای جوی کشور به 237.5 میلیمتر رسیده است. این رقم در مدت مشابه بلندمدت 239.7 میلیمتر و در دوره مشابه سال آبی گذشته تنها 146.8 میلیمتر بوده است.
به بیان ساده، میزان بارندگی امسال تقریباً به سطح نرمال بلندمدت نزدیک شده و در مقایسه با سال گذشته جهش قابل توجهی داشته است؛ موضوعی که افزایش ورودی سدها و بهبود حجم ذخایر کشور را تا حد زیادی توضیح میدهد.
اما یک نکته مهم در تحلیل این آمار وجود دارد: بازگشت میانگین بارندگی به سطح نزدیک به نرمال، لزوماً به معنای پایان تنش آبی در همه مناطق کشور نیست. توزیع زمانی و مکانی بارش، میزان مصرف، برداشت از منابع زیرزمینی و تفاوت شرایط حوضههای آبریز، باعث میشود برخی مناطق همچنان با کمبود شدید آب مواجه باشند.
کدام سدها همچنان در وضعیت بحرانی هستند؟
بررسی وضعیت سدهای کشور نشان میدهد شرایط در همه مناطق یکسان نیست. سدهای دوستی و طرق در خراسان رضوی، پانزده خرداد در حوضه قمرود، شمیل و نیان در هرمزگان، بارزو در خراسان شمالی، ساوه در گیلان و همچنین لار و ماملو در تهران و البرز همچنان با وضعیت بحرانی از نظر میزان پرشدگی مواجه هستند.
در مقابل، وضعیت برخی سدها امیدوارکنندهتر است و سدهای آزاد، اکباتان، زیردان، جگین، دویرج و ایلام از نظر حجم ذخایر شرایط مناسبتری دارند؛ به طوری که میزان پرشدگی برخی مخازن به حدود 100 درصد رسیده است.
همین تفاوت، مهمترین نکته در تحلیل وضعیت کنونی منابع آبی کشور است. ایران با یک وضعیت یکپارچه آبی مواجه نیست؛ ممکن است در یک منطقه مخزن سدها سرریز شود و همزمان منطقهای دیگر با کمبود جدی آب دستوپنجه نرم کند.
چرا با وجود افزایش ذخایر، پرشدگی سدها کاهش یافت؟
کاهش 2 درصدی پرشدگی سدها در فاصله یک هفته، در شرایطی که ورودیها نسبت به سال گذشته رشد چشمگیری داشته، میتواند نتیجه افزایش برداشت و خروج آب از مخازن در دوره گرم سال باشد؛ دورهای که مصرف آب کشاورزی، شرب و مصارف شهری به اوج خود میرسد.
به همین دلیل، آمار 55 درصدی پرشدگی را نباید صرفاً یک خبر مثبت یا منفی دانست. افزایش ورودیها و ذخایر نسبت به سال گذشته قطعاً یک نشانه امیدوارکننده است، اما روند کاهش هفتگی حجم مخازن نیز یادآوری میکند که فشار مصرف بر منابع آبی همچنان بالاست.
در واقع، کشور اکنون در نقطهای قرار دارد که از یک سو شرایط نسبت به سال آبی گذشته به شکل محسوسی بهتر شده و از سوی دیگر، هنوز فاصله قابل توجهی با امنیت آبی پایدار وجود دارد. خبر خوب بارشها، پایان بحران آب نیست
آخرین گزارش صنعت آب یک پیام دوگانه دارد: بارندگیها به سطح نزدیک به میانگین بلندمدت بازگشته، ورودی سدها 69 درصد افزایش یافته و حجم ذخایر نیز نسبت به سال گذشته 36 درصد بیشتر شده است؛ اما میانگین پرشدگی مخازن به 55 درصد رسیده و در برخی سدهای مهم کشور وضعیت همچنان بحرانی است.
بنابراین، افزایش بارندگی و بهبود ذخایر نباید به معنای پایان بحران آب تفسیر شود. مسئله اصلی ایران دیگر فقط «میزان بارش» نیست؛ بلکه مدیریت مصرف، توزیع نابرابر منابع، وضعیت سدهای منطقهای و فشار بر آبهای زیرزمینی تعیین میکند که یک سال پربارش تا چه اندازه میتواند به امنیت آبی پایدار تبدیل شود. پایان خبر / رکنا / کدخبر 1242196
اخبار وبگردی را در اینجا بخوانید: فیلم/ کارشناسی داوری دیدار تراکتور و پرسپولیس توسط مارک گلاتنبرگ مشاهده خبر خبر ویژه ۲۰ سالگی پایان راه نبود؛ بانوی اراکی به چند بیمار زندگی بخشید نجات 9 ساکن محبوس در آتشسوزی مجتمع مسکونی مشهد
