روزی که AMD می‌توانست انویدیا را بخرد؛ معامله‌ای که با شرط جنسن هوانگ ناتمام ماند

به گزارش سایت دیدبان ایران، پیش از تصاحب ATI در سال ۲۰۰۶، شرکت AMD مذاکراتی جدی برای خرید انویدیا داشت که با اصرار جنسن هوانگ بر احراز پست مدیرعاملی به نتیجه نرسید. بیست سال پیش، AMD در جست‌وجوی قطعه‌ای بود که آینده‌ی شرکت را کامل کند: پردازنده‌ی گرافیکی. ایده این بود که شرکتی که یکی از مهم‌ترین سازندگان پردازنده‌های x86 به‌شمار می‌رفت، فناوری پردازنده مرکزی و GPU را زیر یک سقف جمع کند و در نهایت آن‌ها را در یک تراشه به هم برساند. پیش از آنکه نام ATI روی میز نهایی قرار بگیرد، AMD گزینه‌ی بسیار متفاوتی را بررسی کرده بود: انویدیا. گزارش فوربز در سال ۲۰۱۲، به نقل از کارکنان سابق AMD، تأیید کرد که این شرکت پیش از خرید ATI برای تصاحب انویدیا مذاکره کرده بود.

آن مذاکرات هرگز به معامله منجر نشد. روایت مشهور این است که جنسن هوانگ حاضر نبود کنترل شرکتی را که در سال ۱۹۹۳ هم‌بنیان‌گذاری کرده بود از دست بدهد و می‌خواست مدیرعامل شرکت ادغام‌شده باشد. هکتور رویز، مدیرعامل وقت AMD، مسیر دیگری را انتخاب کرد و AMD در سال ۲۰۰۶ با پرداخت حدود ۵٫۴ میلیارد دلار ATI را خرید. چند سال بعد، ATI به پایه‌ی Radeon، پردازنده‌های APU و تراشه‌های سفارشی کنسول‌های بازی AMD تبدیل شد؛ در سوی مقابل، انویدیا روی محاسبات عمومی GPU و اکوسیستم CUDA سرمایه‌گذاری کرد و سرانجام با تمرکز بر کارت گرافیک انویدیا در مرکز انفجار هوش مصنوعی قرار گرفت.

طنز تاریخی ماجرا امروز بسیار پررنگ‌تر است. در زمان نگارش این مطلب، یکم آبان ۱۴۰۵ (۲۳ اکتبر ۲۰۲۶)، ارزش بازار انویدیا حدود ۵٫۱۵ تریلیون دلار و ارزش بازار AMD حدود ۸۴۳ میلیارد دلار است؛ یعنی انویدیا بیش از شش برابر AMD ارزش دارد. ارزش بازار اپل نیز در همین لحظه حدود ۵٫۱۲ تریلیون دلار است؛ بنابراین انویدیا با اختلافی اندک در صدر شرکت‌های بورسی جهان قرار دارد؛ جایگاهی که البته با نوسان روزانه‌ی سهام می‌تواند تغییر کند.

اما داستان جذاب‌تر و پیچیده‌تر از تیتر «AMD می‌توانست انویدیای ۵ تریلیون دلاری را بخرد» است. هیچ مدرکی وجود ندارد که نشان دهد معامله‌ای نهایی و آماده‌ی امضا بوده یا انویدیای زیرمجموعه‌ی AMD الزاما می‌توانست به انویدیای امروز تبدیل شود. برای فهمیدن آنچه واقعا اتفاق افتاد، باید به سال ۲۰۰۶ برگردیم. …