«شانه‌تراش» روایتی از بازآفرینی و بازگشت امید به روستاها

آرمان امروز: در ششمین نمایشگاه توانمندی‌های روستاییان و عشایر که روز گذشته در محل دائمی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران به کار خود پایان داد، غرفه مازندران طراوت و زیبایی خاصی داشت. این غرفه که عنوان برترین غرفه نمایشگاه را نیز به دست آورد، با الهام از فرهنگ روستایی، کلبه ها و نمای کلاسیک و لباس‌های محلی و مهمان‌نوازی مسئولان و فعالان حاضر، بازدیدکنندگان را به سفری در دل طبیعت و فرهنگ شمال ایران می‌برد؛ از ساری تا رامسر و از تنکابن تا چالوس. در میان جلوه‌های فرهنگی و طبیعی این غرفه، مردی توجه ما را جلب کرد که دغدغه‌اش فراتر از معرفی ظرفیت‌های گردشگری روستاها بود. او به دنبال پاسخ این پرسش بود که چگونه می‌توان روستاهای ایران را از مقصد مهاجرت به کانون‌های زندگی، کار و تولید ثروت تبدیل کرد؟ علیرضا کاظمی دولابی، کارشناس بین‌المللی توسعه روستایی، با تجربه بازآفرینی روستای شانه‌تراش تنکابن، در پی ارائه الگویی است که حفظ میراث بومی را با ایجاد فرصت‌های اقتصادی و توسعه پایدار پیوند دهد؛ الگویی که به اعتقاد او، می‌تواند زمینه بازگشت جوانان به روستاها و معرفی ظرفیت‌های فرهنگی، طبیعی و اقتصادی ایران را در سطح بین‌المللی فراهم کند.

تغییر نگاه به روستا؛ از محرومیت‌زدایی تا ثروت‌آفرینی

کاظمی دولابی در جمع خبرنگاران، با اشاره به وضعیت روستاهای کشور گفت: ایران در ابتدای انقلاب اسلامی حدود ۷۰ هزار روستا داشت و امروز، بنا بر آمار مورد اشاره او، تعداد روستاهای کشور به حدود ۳۲ هزار مورد رسیده است؛ بخشی از این روستاها متروکه شده‌اند و برخی دیگر در گذر زمان به شهر تبدیل شده‌اند. او معتقد است مسئله توسعه روستایی را نمی‌توان صرفاً با ساخت جاده، آسفالت معابر و تأمین زیرساخت‌ها حل کرد. به گفته این کارشناس، پس از انقلاب اقدامات گسترده‌ای برای توسعه زیرساخت‌های روستایی انجام شد، اما در بسیاری از مناطق، برنامه‌ریزی اقتصادی متناسب با ظرفیت‌های محلی به اندازه کافی مورد توجه قرار نگرفت. کاظمی دولابی تأکید کرد: وقتی فعالیت اقتصادی پایدار و فرصت شغلی متناسب با توانایی‌های مردم شکل نگیرد، زیرساخت به‌تنهایی نمی‌تواند مانع مهاجرت شود. حتی ممکن است مردم پس از برخورداری از امکانات بیشتر، روستا را ترک کنند و در حاشیه شهرها ساکن شوند.

بحران خاموش روستاها …