همزمان بانک مرکزی نیز نرخ تورم ماهانه مرداد را ۳.۷ درصد و نرخ نقطهبهنقطه را ۸۴.۴ درصد برآورد کرده است. اگرچه تفاوتهای جزئی در روششناسی این دو نهاد آماری دیده میشود، اما خروجی هر دو گزارش بر یک واقعیت ملموس دلالت دارد: شتاب رشد عمومی قیمتها در مقایسه با ماههای ابتدایی سال کاهش معناداری یافته و بازارها وارد فاز بازتنظیم شدهاند.
تخلیه بار روانی جهشهای بهار در کارنامه تابستان
برای درک ماهیت افت تورم در ماههای اخیر، باید علل شکلگیری موج تورمی ابتدای سال را بازخوانی کرد. در سه ماه نخست سال، به دلیل تشدید تنشهای ژئوپلیتیک، تهدیدات خارجی و موانع پیشآمده در مسیر دریانوردی و تجارت خارجی، شوکهای سنگین هزینهای به اقتصاد تحمیل شد. پیامد مستقیم این التهابات، صعود میانگین تورم ماهانه در فصل بهار به سطح ۶.۴ درصد بود؛ رقمی پرشتاب که تحتتأثیر نااطمینانیهای بازار ارز، افزایش هزینههای لجستیک و انتظارات روانی منفی شکل گرفت. در چنین بستری، قیمتها نه صرفاً بر پایه متغیرهای درونزای پولی، بلکه تحت فشار جهشهای مقطعی ناشی از ریسکهای برونمرزی اوج گرفت.
اما با تغییر فضای سیاسی در میانه سال، ورود ابتکارات دیپلماتیک و اجرایی شدن تفاهم اسلامآباد و تداوم آرامش، ورق بازارها برگشت. تثبیت فضای سیاسی باعث شد میانگین تورم ماهانه در دو ماه تیر و مرداد با افتی ۵۰ درصدی به سطح ۳.۲ درصد کاهش یابد. این تغییر مسیر ناگهانی بهروشنی اثبات کرد که بخش عمدهای از قلهسازی قیمتها در اردیبهشتماه ماهیت تخلیهپذیر داشته و با فرونشستن غبار شوک اولیه، حباب هیجانی قیمتها نیز فروکش کرده است. …
