جلیل گلشن، باستانشناس که در کارنامه حرفهای خود سابقه مدیریت موزه ایران باستان، مدیر اداره میراث فرهنگی استان تهران، معاونت پژوهشی سازمان وقت میراث فرهنگی، مدیرکل باستانشناسی سازمان وقت میراث فرهنگی، مدیرکل محوطهها و بناهای تاریخی و مدیرکل اموال فرهنگی و تاریخی در همین سازمان و رییس پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری را دارد، با این تجربه، در گفتوگو با ایسنا به این پرسشها پاسخ داد.
او درباره کافی بودن قوانین موجود برای حفاظت از میراث فرهنگی و اینکه آیا مشکل اصلی در اجرا، تقسیم اختیارات یا ضمانت اجرای احکام است، گفت: به نظر من قانون در برخی موارد نیاز به تصریح بیشتری دارد. از طرف دیگر، قانون فعلی نیز صراحت دارد که آثاری که در فهرست آثار ملی به ثبت رسیدهاند، در صورت تعرض یا تخریب، حتی در مواردی مانند نوشتن شعار روی آنها، قابلیت پیگیری قضایی دارند.
او ادامه داد: درباره بنای تاریخی سبزوار، آنطور که مسئولان وزارت میراث فرهنگی اعلام کردهاند، این بنا هنوز در فهرست آثار ملی به ثبت نرسیده بود، هرچند واجد ارزش ثبت بوده است. «واجد ارزش ثبت» نیز در واقع مبنایی برای حفاظت محسوب میشود. از سوی دیگر، مراجع قضایی و شهرداریها نیز باید نسبت به حفظ آثار تاریخی حساس باشند و اجازه تخریب آنها را ندهند تا فرآیند ثبت اثر در فهرست آثار ملی انجام شود.
گلشن درباره نقش میراث فرهنگی در مواجهه با تخریب بناهای تاریخی و اینکه چرا در برخی موارد این دستگاه پس از وقوع تخریب وارد ماجرا میشود، اظهار کرد: در گذشته، حتی در اوایل انقلاب، سازوکار حفاظت از آثار به این شکل بود که مثلاً در استان تهران که من هم مسئولیت آن را برعهده داشتم، یک نفر مشخص مسئول مراقبت از آثار ثبتشده بود و موظف بود هر روز از آثار سرکشی و وضعیت آنها را گزارش کند. …
