چشم امید خاورمیانه به اروپا

«هر چیزی ممکن است»؛ این پاسخ دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا به این پرسش بود که آیا پس از انتخابات میان‌دوره‌ای حمله جدیدی علیه ایران انجام خواهد داد یا خیر. ترس از پیامدهای ویرانگر بازگشت به یک جنگ تمام‌عیار، موجی از تحرکات دیپلماتیک را در منطقه به راه انداخته است؛ به طوری که دو مسیر قابل توجه از سوی قدرت‌های اروپایی و منطقه‌ای به عنوان آخرین تلاش‌ها برای جلوگیری یا دست‌کم محدود کردن ویرانی‌های ناشی از یک درگیری جدید پدیدار شده‌اند. اگر این تلاش‌های دیپلماتیک موفقیت‌آمیز باشند، می‌توانند به ستون‌های اصلی یک «ائتلاف داوطلبان» برای ایجاد ثبات در خاورمیانه بدون رهبری آمریکا تبدیل شوند.

مسیر نخست این دیپلماسی، گروه E4 شامل بریتانیا، فرانسه، آلمان و ایتالیا را در کنار گروه R4 متشکل از مصر، پاکستان، ترکیه و عربستان سعودی گرد هم آورده است.

مذاکره‌کنندگان

وزرای امور خارجه این دو گروه در بیست و سوم اکتبر در استانبول با یکدیگر دیدار کردند تا درباره موضوعات حیاتی نظیر حفظ امکان‌پذیری راه‌حل دو دولتی در مسئله فلسطین، پایان دادن به جنگ میان آمریکا و ایران، بازگشایی تنگه هرمز و همچنین دفاع از عربستان سعودی در برابر تازه‌ترین حملات حوثی‌ها، گروه شورشی یمنی، بحث و تبادل نظر کنند.

در جبهه اروپا، افزوده شدن ایتالیا به گروه E3 با استقبال مواجه شده است. این امر وزن دیپلماتیک اروپا را به شکل قابل‌توجهی تقویت کرده و ضعف ناشی از خروج بریتانیا از اتحادیه اروپا (برگزیت) و همچنین کاهش نفوذ منطقه‌ای آلمان به دلیل حمایت قاطع این کشور از اسرائیل را جبران می‌کند. روابط برلین با تهران نیز از سال ۲۰۲۲ میلادی به شدت تیره شده است، اما ایتالیا چنین بار سنگینی را در روابط خود با تهران بر دوش نمی‌کشد و در تصمیم سال گذشته گروه E3 برای فعال کردن مکانیسم «اسنپ‌بک» علیه ایران نیز مشارکتی نداشت. این مسئله‌ می‌تواند در نهایت به ایتالیا کمک کند تا مسیر مذاکرات را بار دیگر بازگشایی کند. …