روزنامه سازندگی
از بندرعباس تا میناب حدود دو ساعت راه است. جاده از میان نخلستانهایی میگذرد که بعضی از نخلهایشان خشکیدهاند و زبالههای رهاشده در حاشیه مسیر، تصویر جنوب را از آنچه معمولاً در عکسها میبینیم، دور میکند. سیزدهم آبان است؛ روز دانشآموز. آمدهایم به شهری که نامش در ماههای گذشته با یکی از هولناکترین تصاویر جنگ گره خورده است؛ مدرسهای که دانشآموزانش صبح به کلاس رفتند و دیگر به خانه بازنگشتند. نخستین مقصد، مزار دانشآموزان، معلمان و خانوادههای جانباخته مدرسه شجره طیبه است. محوطه نسبت به تصاویر نخستین روزهای پس از حمله تغییر کرده؛ زمین سبز شده و سنگها و عکسها جای گودالهایی را گرفتهاند که تصویرشان در روزهای نخست فاجعه منتشر شد. با این حال، برای من که نخستین بار آن عکسها را دیده بودم، رسیدن به اینجا بیشتر شبیه بازگشت به همان تصویر است؛ قبرهای کوچکی که از بالا دیده میشدند، ردیفهایی که اندازهشان پیش از هر توضیحی نشان میداد چه کسانی زیر خاک خوابیدهاند.
در میناب از ۱۶۸ جانباخته سخن میگویند. عددی که در خبرها و گزارشها بارها تکرار شده، اما اینجا، در برابر عکس دانشآموزان، دیگر نمیشود آن را صرفاً یک عدد خواند. بعضی از این چهرهها هنوز صورت کودکانهای دارند که بهسختی میتوان با تصویر سنگ قبر کنارشان گذاشت. کودکانی که چند ساعت پیش از حمله، در حیاط مدرسه فوتبال بازی میکردند؛ تصویر آخرین بازیشان هنوز در تلفن همراه خانوادهها باقی مانده است. اما آنچه در این دیدار با آن مواجه شدم، فقط سوگواری خانوادهها نبود. در میان مزارها، زیر سایبانی که برای نشستن خانوادهها برپا شده، با پدرانی روبهرو شدم که از خود حادثه کمتر از روزهای پس از آن زخم برنداشتهاند. از قبرهایی میگفتند که بارندگی دیوارههایشان را فرو ریخته و پیکرهایی که چند بار تشییع شدهاند. دلشان نمیخواست با هیچکس صحبت کنند؛ نه با خبرنگار، نه با مسئول و نه حتی با کسانی که برای همدردی آمده بودند. …

بازار
































































































































































