بازار
خواننده‌ای اسپانیایی‌زبان که ویدئویش وایرال شده بود، ناگهان در قالب ده‌ها آدم دیگر تکثیر می‌شود از جواد خیابانی گرفته تا ... می‌خندیم، بازنشر می‌کنیم و می‌گوییم «عجب کاری!». اما خندهای که در انتهایش مکثی کوتاه پدید می‌آید، خندهای که ریگی به کفش دارد.
این ویدئوها چیزی از جنس همان شوخی‌های دیرینه‌ی ماست، یعنی میم و تقلید و پارودی. آنچه دیروز به استودیو و بودجه نیاز داشت، امروز در دست نوجوانی با یک گوشی است. خلاقیت مردمی بی‌واسطه‌ی تلویزیون و سرمایه شکل گرفته و در این معنا، دموکراتیک است. انکار این جذابیت، خودفریبی روشنفکرانه است.
تا همین چندی پیش، چشم ما یک پناهگاه داشت: انگشت ششم، لب‌هایی که با صدا جور نبودند، پوستی بیش از اندازه صاف و ...
این خطاها دلگرم‌مان می‌کرد که مرز میان واقعی و ساختگی هنوز پیداست. اکنون که حرکت و لحن و حتی لرزش پلک به‌طرز بسیار متقاعدکننده‌ای شبیه‌سازی می‌شود، آن پناهگاه از بین رفته است. ترسناک‌ترین بخش ماجرا خود ویدئوها نیست، این است که دیگر نمی‌توانیم به غریزه‌ی بصری‌مان تکیه کنیم.
آن سکانس وایرال حاصل نبوغ بازیگری، کارگردانی و مونتاژ است. مکث پیش از جمله‌ی معروف را یک انسان ساخته، نه یک الگوریتم.
ابزار هوش مصنوعی از انبوهی از چهره‌ها و صداها و بازی‌ها تغذیه می‌شود، بی‌آنکه صاحبانشان را در جریان بگذارد یا چیزی به آنها بپردازد.
در جهان، این مسئله از سطح بحث نظری گذشته است. پس از عرضه‌ی نسخه‌ی دوم ابزار ویدئوساز «سورا» در پاییز ۲۰۲۵، موجی از ویدئوهای ساختگی از چهره‌های درگذشته راه افتاد.
خانواده‌ی رابین ویلیامز و نمایندگان میراث مارتین لوتر کینگ اعتراض کردند و ظاهراً شرکت سازنده ناچار شد محدودیت‌هایی بگذارد. همین امروز دختر زنده‌یادان حسین عرفانی و شهلا ناظریان با بازسازی صدای والدینش به شدت مخالفت کرد.
وقتی مردگان هم نتوانند از چهره‌ی خود دفاع کنند، پرسش این است که مالکیت یک صورت یا صدا با کیست. …
