بازار
در پارادایم مدیریت استراتژیک، متغیرهایی که تواتر سالانه دارند و داده های آماری دهه های متوالی وقوع آنها را با ضریب اطمینان بالا مسجل می‌کند، هرگز در ردیف بحران‌های غیرمترقبه نظیر تکانه های ارزی ناگهانی، زلزله و سیل قرار نمی‌گیرند.
آذربایجان‌غربی با تولید سالانه بالغ بر یک تا یک‌ونیم میلیون تن سیب، تأمین کننده بیش از ۳۰ درصد کل نیاز کشور و محور ثقل امنیت غذایی و ارزآوری منطقه‌ای است. افزون بر این، طبق تکالیف قانونی و مصوبات بالادستی، دولت موظف به مداخله تنظیم گرانه و خرید تضمینی و حمایتی سیب صنعتی و زیردرختی است تا کف قیمتی بازار از دست نرود.
هنگامی که پیش‌بینی‌های اقلیمی از بارش‌های متناوب بهار ۱۴۰۵ وقوع یک سال آورده محور و باردهی حداکثری باغات را قطعیت بخشیده بود، دستگاه‌های حاکمیتی استان دقیقاً مشغول کدام برنامه ریزی عملیاتی بودند؟ پاسخ گزنده است:
"شما حق نداشتید غافلگیر شوید"؛ این بحران از اساس قابل پیش‌بینی و اجتناب پذیر بود، اما تراژدی از نقطه‌ای آغاز می‌شود که بر باد دادن رنج یک ساله کشاورز، برای مقامات اجرایی فاقد هرگونه هزینه سازمانی و سیاسی است.
رخوت ساختاری در اداره کل تعاون روستایی آذربایجان‌غربی، بارزترین نشانه این ورشکستگی سیاستی است. در استانی با ۱۹ شهرستان که اقتصاد معیشتی بخش عظیمی از آنها بر پایه باغات بارور استوار است، چگونه می‌توان از موضع حکمرانی بازار، وعده استقرار ۷۳ مرکز خرید سیب صنعتی را داد، اما در بزنگاه تخلیه محصول، تنها ۱۳ مرکز آن هم محدود به پنج شهرستان خاص را افتتاح کرد؟
این تصمیم، خطایی مهلک در بهینه سازی شبکه لجستیک و هزینه های ترانزیت محلی است. در اقتصادی که تعرفه حمل بار، سوخت و استهلاک ناوگان به نقطه اوج رسیده، با کدام عقلانیت و مدل سود و زیان انتظار دارید یک خرده مالک روستایی محصول فساد پذیر خود را در مسافت‌های بین‌شهری با هزینه های گزاف حمل کند؟ …
