لیلا لطفی- ماههاست ایران در محاصره دریایی است و هنوز چشمانداز روشنی از زمان پایان آن وجود ندارد. محاصرهای که صادرات نفت ایران را به حداقل رسانده. شرایطی که بیش از پیش تفکر حرکت در مسیر «حکمرانی اقتصاد بدون نفت» را در دولت تقویت کرده است. مسیری که از نگاه تحلیلگران اقتصادی نیازمند اصلاح ساختار حکمرانی اقتصادی است. ساختاری که به دنبال وابستگی طولانیمدت به درآمدهای نفتی شکل گرفته است.
به گزارش اعتماد، همین ساختار هم زمینهساز شکلگیری اقتصادی رانتی، دولتی و مداخلهگر شده است. ساختاری که در دورههای افزایش درآمد نفتی، هزینههای دولت را گسترش داده و در زمان افت قیمت یا محدودیت صادرات، دولت را با بحران ارزی و به تبع آن کسری بودجه مواجه کرده است. «اعتماد» با وحید شقاقیشهری، اقتصاددان و محمد وحیدیراد، تحلیلگر ارشد تجارت بینالملل در خصوص، «اقتصاد نفتی ایران»، «ویژگیهای اقتصاد بدون نفت»، «کلید ورود به حکمرانی اقتصاد بدون نفت» و در نهایت «توان دولت پزشکیان در شکلگیری حکمرانی جدید» گفتوگو کرده است. خروجی این گفتوگوها این بود که نمیتوان «حکمرانی اقتصاد بدون نفت» را صرفا با کاهش سهم درآمدهای نفتی در بودجه محقق کرد، چون این هدف به اصلاح ساختار حکمرانی و بازتعریف رابطه حاکمیت با منابع درآمدی نیاز دارد. درباره توان دولت پزشکیان برای تحقق این سیاست نیز آنها نظری واحد داشتند. از نگاه وحیدیراد، دولت چهاردهم میتواند آغازگر اصلاحات باشد، مشروط بر آنکه برنامهای ملی، زمانبندی شده و مورد توافق نهادهای تصمیمگیر ارایه کند. شقاقیشهری نیز براین باور است که تحقق این هدف منوط به اراده سیاسی حاکمیت، اجماع ملی و همراهی نهادهای مختلف است و آن را فراتر از توان یک قوه مجریه به تنهایی ارزیابی میکند. حکمرانی دولت بدون نفت …

بازار











































































































































![[محمدعلی سنجیده] مگر قرار نبود کالابرگ به همه مردم تخصیص یابد؟](/news/u/2026-11-10/ettelaat-mh4g6.jpg)





















