بهانه‌ی جنگ؛ پاسخ به نقد جلایی‌پور بر کرباسچی | انصاف نیوز

محمدرضا جلایی‌پور، فعال سیاسی، در یادداشتی تحلیلی به نقد دیدگاه‌ غلامحسین کرباسچی پرداخته و باورهای او را درباره‌ی جنگ و صلح، انگاره‌های نادرستی دانسته که در خدمت منافع ملی نیست و برخلاف امنیت ایران است، و از شهروندان و اصلاح‌گرانی که این انگاره‌ها را خطا می‌دانند دعوت کرده که درباره‌ی این موضوع در یک گفتگوی عمومی بالنده، مشارکت کنند. من از جایگاه یک شهروند این دعوت جلایی‌پور را می‌پذیرم اما آن انگاره‌ها را خطا نمی‌دانم! البته نه اصلاح‌گرا بوده‌ام نه اصول‌گرا نه انقلابی نه وابسته به هیچ حزب یا گروه سیاسی دیگر، بلکه صرفاً از چشم‌انداز کسی که به تفکر انتقادی و منافع ملی معتقد است می‌کوشم نشان بدهم انتقاد جلایی‌پور و همفکران، پذیرفتنی نیست.

انگاره اول: بهانه

آقای کرباسچی گفته است که ایران نباید برای خروج از تفاهمنامه به آمریکا بهانه می‌داد و جلایی‌پور او را نقد کرده که این انگاره، خطاست چون ایالات متحده برای عهدشکنی و تخطی از تفاهم نیاز به بهانه ندارد؛ جلایی‌پور، خوی تجاوزگری و استعماری آمریکا، از پاره‌کردن برجام تا دیگر تفاهمنامه‌های بین‌المللی را مبنای استدلال قرار می‌دهد، و به شخصیت خاص ترامپ اشاره می‌کند که می‌تواند با هر بهانه‌ای یا بی‌بهانه  هر پیمانی را زیر پابگذارد. او این جمله‌ی کرباسچی که «باید به هر قیمتی مانع جنگ شد» را به معنای واگذاری اهرم‌های قدرت ملی می‌داند که سرانجامِ آن، لیبی‌شدگی ایران است.

اما این نقد دچار یکسویه‌نگری و جبرگرایی دشمن‌محور است؛ گویی دشمنان، فاعلیت و عاملیت مطلق دارند و ما منفعل مطلق هستیم، و تنها می‌توانیم قربانی باشیم و مقاومت کنیم، در نتیجه، اراده و نقشی در مدیریت تنش نمی‌توانیم داشته باشیم. با چنین دیدگاهی عملاً باید دیپلماسی را کنار گذاشت چون دیپلماسی چیزی جز تغییر محاسبات طرف مقابل نیست که با مدیریت پیام‌های تحریک‌آمیز، کنترل بحران و بازی ماهرانه در زمین امتیازات متقابل، انجام می‌شود. …