بازار
علی واعظ و محمد آیت‌اللهی‌تبار در گفت‌وگویی با نشریه فارن افرز، با بررسی چشم‌انداز مذاکرات، توان بازدارندگی ایران، آینده حضور نظامی آمریکا در منطقه و پیامدهای فشار اقتصادی، استدلال میکنند که وضعیت موجود نه لزوماً پایدار است و نه به‌خودی‌خود به صلح منجر می‌شود.
علی واعظ، مدیر پروژه ایران در گروه بین‌المللی بحران و محمد آیت‌اللهی‌تبار، دانشیار امور بین‌الملل در دانشگاه تگزاس A&M به کالبدشکافی ریشه‌های تداوم تخاصم، علل ناکامی در احیای تفاهم‌نامه‌های پیشین، تغییر ترتیبات امنیتی در خاورمیانه و چشم‌انداز آینده این منازعه پرداختند.
محور اصلی این گفتوگو، شکل‌گیری نوعی «جنگ بی‌پایان» است؛ وضعیتی که در آن ممکن است درگیری مستقیم برای مدتی متوقف شود، اما اختلاف‌های اساسی حل‌نشده باقی بمانند و دو طرف بار دیگر وارد چرخه‌ای از تشدید تنش، حمله و تلافی شوند. در چنین شرایطی، ایران می‌کوشد با گسترش هزینه‌های رویارویی، آمریکا را از ادامه فشار منصرف کند؛ در مقابل، واشنگتن همچنان امیدوار است فشار نظامی و اقتصادی، تهران را به پذیرش امتیازهای بیشتر وادار کند. بن‌بست مذاکرات؛ چرا تفاهم موقت هم دوام نیاورد؟
به روایت مطرح‌شده در گفتوگو، در حاشیه مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک تلاش‌هایی برای بازگرداندن ایران و آمریکا به میز مذاکره انجام شد. پیشنهاد ایران بر کوتاه‌تر کردن زمان‌بندی تفاهم پیشین متمرکز بود: تهران آمادگی داشت به‌جای ۳۰ روز، ظرف هفت روز تنگه هرمز را باز کند؛ در مقابل، آمریکا باید در روزهای نخست توافق اقدام‌هایی برای کاهش فشار اقتصادی، رفع محاصره و پایان جنگ انجام می‌داد.
با این حال، این پیشنهاد از نگاه واشنگتن تفاوت اساسی با تفاهم پیشین نداشت؛ تفاهمی که به اعتقاد منتقدان آمریکایی، امتیازهای قابل‌توجهی به ایران می‌داد. دولت ترامپ همچنین خواهان طرح امتیازهای هسته‌ای از سوی ایران بود؛ موضوعی که تهران با آن مخالفت داشت، زیرا پذیرش تغییر شروط آمریکا را نشانه موفقیت سیاست فشار حداکثری واشنگتن می‌دانست. …
