علاوه بر جایگاه ویژه ایران در مسیرهای کریدوری منطقه، واقعیتهای میدانی نشان میدهد چین همچنان خریدار عمده نفت ایران است، ترکیه و عراق با تهران تجارت میکنند، هند به دنبال مسیر چابهار است و روسیه از کریدور شمال-جنوب بهره میبرد. ازسوی دیگر ایران بهعنوان عضو مؤثر «بریکس»، «شانگهای» و «اتحادیه اقتصادی اوراسیا»، شبکهای از همکاریهای غیرغربی بهوجود آورده که میتوانند نقش مهمی در خنثیسازی تحریمها ایفا کنند.
برگ برنده در جنگ اقتصادی گزاره: طی سالهای اخیر نقشآفرینی ایران در تحولات کریدوری بینالمللی افزایش یافته و به یکی از مولفهها در خنثیسازی فشارحداکثری واشنگتن تبدیل شدهاست. نکته ویژه: ترانزیت تنها در مسیر کریدوری شمال – جنوب، با رسیدن به ظرفیت ۳۰میلیون تنی، میتواند سالانه چیزی در حدود ۲۰میلیارد دلار درآمد ارزی نصیب ایران کند. موقعیت خاص: ایران هم به خلیجفارس، دریای عمان و اقیانوس هند دسترسی دارد و هم از شمال به دریای خزر و کشورهای قفقاز و آسیای میانه متصل است. مزیت راهبردی: موقعیت جغرافیایی و دسترسی به آبراهههای بینالمللی، ظرفیتهای ویژهای برای تبدیل ایران به هاب ترانزیتی منطقه بهوجود آوردهاست کریدورهای محوری: کریدور شمال – جنوب: این کریدور، زمینهساز کاهش زمان و هزینه حملونقل کالا از هند و خلیجفارس به روسیه و اروپا از مسیر ایران خواهد شد. کریدور شرق – غرب: هدف اصلی این کریدور، اتصال چین و آسیای مرکزی به خلیجفارس یا اروپا از مسیر ایران است. ابتکار کمربند و جاده چین: این کریدور نقشی اساسی در اتصال شرق آسیا به اروپا دارد و ایران در نقطه کانونی آن قرار گرفتهاست. کریدور ارس: این کریدور میتواند بهعنوان بخشی از گذرگاه عظیم شرق به غرب یا همان «کریدور میانی» باشد که از روسیه و چین آغاز شده و با عبور از کشورهای آسیای میانه، قفقاز، ایران و ترکیه، به اروپای شرقی و تا انگلیس امتداد داشته باشد. کریدور چابهار: کریدور هند - افغانستان - ایران – آسیایمرکزی با محوریت بندر چابهار، از مهمترین طرحهای ترانزیتی ایران است. کریدور اسلامآباد-تهران-استانبول : این کریدور از مسیر ایران، علاوهبر رونق تجارت در منطقه، به توسعه زیرساخت های حملونقلی در این مسیر میانجامد و اهمیت اقتصادی ویژهای برای این ۳ کشور به همراه دارد.
خطر گسترش دامنه تنشها گزاره: خطر تعمیق تنشهای اقتصادی – سیاسی با قدرتهای مستقل و غیرغربی یکی از مهمترین چالشهای پیش روی آمریکا در مواجهه با ایران در جنگ اقتصادی است. هدف آمریکا: کور کردن روزنههای همکاری اقتصادی ایران در سطح منطقه و جهان با تهدید همکاریکنندگان با تهران واقعیت میدانی: چین خریدار عمده نفت ایران است. ترکیه با ایران در حال تجارت است. عراق از ایران گاز میخرد. هند به دنبال مسیر چابهار است. روسیه از کریدور شمال – جنوب استفاده میکند. ایران از اعضای مهم سازمانهای تاثیرگذاری مانند «بریکس»، «شانگهای» و «اتحادیه اقتصادی اوراسیا» است. تجارت مرزی یک مزیت مهم برای کشورهای همسایه ایران بهحساب میآید. نتیجه: حرکت کاخسفید در مسیر تبدیل موضوع ایران، به یک نزاع گستردهتر با اقتصادهای غیرغربی، پیامدهای دنبالهداری برای آمریکا و محور غربی بهدنبال خواهد داشت. تحریم ایران به معنای درگیر شدن با شبکهای از قدرتهای اقتصادی مستقل و اوراسیایی است و به سادگی قابل رفع و رجوع نیست.
آمادگی ایران برای نبرد ضد تحریمی
یکی دیگر از چالشهای پیش روی کاخسفید در پیشبرد راهبردهای جنگ اقتصادی علیه ایران، راهبردهای تهران برای مقابله با دشمن در زمین اقتصادی است؛ موضوعی که در جریان نشست خبری روز دوشنبه اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امورخارجه نمودهایی از آن مطرح شد. ظرفیتهای متنوع ایران: جمهوریاسلامی از همه ظرفیتهای چندجانبه خود، برای مقابله با تحریمهای غربی - آمریکایی استفاده میکند. آمادگی برای جنگ اقتصادی: تهران پیشبینیهای لازم را برای مقابله با تحریمهای آمریکایی انجام داده؛ آزموده را آزمودن خطاست. مخالفت گسترده با رویکرد آمریکا: بسیاری از کشورها در گفتوگوهای دوجانبه با ایران، رویکرد اقتصادی آمریکا را محکوم میکنند؛ همه نگرانند این رفتار واشنگتن، سبب بههم ریختن همه قواعد مرتبط با تجارت بینالمللی شود. ناکامی در جنگ روانی: ارقام ادعایی ازسوی طرف آمریکایی درباره تردد و عبور نفت از تنگههرمز، جنگ رسانهای و روانی است.
کد خبر 1063319
![[اکبر حیدری] خاورمیانه روی گسل](/news/u/2026-07-22/ettelaat-st7l2.jpg)
