«من آب هم بخورم چاق می‌شوم»؛ افسانه یا واقعیت؟/ پاسخ یک متخصص تغذیه/ این دو گروه مستعد چاقی هستند/ چاقی «ارثی» است؟

به گزارش مشرق ، امروزه چاقی دیگر تنها یک مسئله زیبایی یا یک عدد ساده روی ترازو نیست؛ بلکه یک بیماری مزمن و جدی است که سلامت جامعه را تهدید می‌کند. با توجه به آمار تکان‌دهنده در ایران، استفاده از داروهای جدید کاهنده وزن به یک بحث داغ تبدیل شده است.

چاقی فراتر از یک مسئله زیبایی، یک بیماری مزمن و پیچیده است که با اختلالات متابولیک، دیابت نوع ۲، بیماری‌های قلبی-عروقی و مشکلات مفصلی همراه است. با توجه به فشار روانی ناشی از اضافه وزن، بسیاری از افراد به دنبال «راه میان‌بر» یعنی داروهای لاغری می‌روند؛ اما این مسیر می‌تواند بسیار پرخطر باشد.

استفاده از داروهای لاغری، به‌ویژه داروهای بدون نسخه یا داروهایی که بدون نظارت دقیق پزشک مصرف می‌شوند، می‌تواند عوارض جبران‌ناپذیری داشته باشد. بسیاری از این ترکیبات با تحریک سیستم عصبی مرکزی یا تغییر در عملکرد دستگاه گوارش عمل می‌کنند.

عوارض جانبی شایع شامل افزایش ضربان قلب، فشار خون بالا، بی‌خوابی، اضطراب و تکرار مشکلات گوارشی است. در موارد شدیدتر، برخی از این داروها می‌توانند منجر به آسیب‌های کبدی، نارسایی کلیوی یا حتی سکته‌های قلبی شوند.

علاوه بر خطرات فیزیکی، چرخه‌ «لاغری سریع و بازگشت وزن» باعث تخریب متابولیسم بدن می‌شود. چاقی با تغییر سبک زندگی، تغذیه اصولی و فعالیت بدنی کنترل می‌شود، نه با سرکوب مصنوعی اشتها.

ندا مفتاح، فوق تخصص بیماری‌های غدد و متابولیسم، گفت: ما باید این باور غلط را از بین ببریم که چاقی فقط یک مشکل ظاهری است. چاقی در واقع یک «بیماری مزمن» است.

وی ادامه داد: این بیماری می‌تواند احتمال بروز طیف گسترده‌ای از اختلالات متابولیک را به شدت افزایش دهد؛ از جمله دیابت، فشار خون بالا، اختلالات خواب، کبد چرب و حتی افزایش خطر ابتلا به انواع سرطان‌ها. در واقع، چاقی ریشه بسیاری از مشکلات سلامتی ماست.

مفتاح متذکر شد: آمارها بسیار نگران‌کننده هستند. طبق داده‌هایی که از ایران به دست آمده، از هر چهار بزرگسال ایرانی، یک نفر دچار چاقی است. اگر بخواهیم محدوده وسیع‌تری را در نظر بگیریم، با ترکیب چاقی و اضافه وزن، بیش از ۶۰ درصد بزرگسالان کشور ما با این چالش دست‌وپنجه نرم می‌کنند.

این استاد غدد و متابولیسم درباره اینکه امروزه شاهد استفاده گسترده از داروهای تزریقی کاهنده وزن هستیم؛ این داروها دقیقاً چگونه عمل می‌کنند؟ ابراز کرد: مصرف این داروها امروزه بسیار رایج شده است. این داروهای تزریقی از طریق چند مکانیسم به کاهش وزن کمک می‌کنند: آنها باعث کاهش اشتها و افزایش احساس سیری می‌شوند و همچنین سرعت تخلیه معده را کند می‌کنند که این امر منجر به کاهش وزن بدن می‌گردد.

وی خاطرنشان کرد: نکته مثبت اینجاست که این داروها تنها برای لاغری نیستند؛ بلکه یکی از ابزارهای مهم در کنترل قند خون محسوب می‌شوند و می‌توانند علاوه بر کاهش قند، عوارض ناشی از دیابت مانند بیماری‌های قلبی-عروقی را نیز کاهش دهند.

مفتاح ادامه داد: من اکیداً توصیه می‌کنم که مصرف این داروها هرگز نباید به‌صورت خودسرانه، تحت مراکز غیردرمانی یا توسط افراد غیرپزشک انجام شود. قبل از شروع، حتماً باید با پزشک مشورت کرد تا شرایط بیماری، داروهای مصرفی دیگر و «اندیکاسیون» یا همان ضرورت پزشکیِ مصرف دارو برای آن فرد مشخص شود.

این فوق تخصص غدد افزود: اگر فردی بدون نیاز پزشکی این داروها را مصرف کند، نه تنها سودی نمی‌برد، بلکه ممکن است دچار آسیب‌های جدی و جبران‌ناپذیر شود.

وی درباره اینکه آیا این داروها می‌توانند جایگزین روش‌های سنتی درمان باشند؟ افزود: خیر، ابداً. باید این نکته را در ذهن داشته باشیم که تمام این داروها تنها «بخشی از درمان» هستند و به هیچ وجه نمی‌توانند جانشین «سبک زندگی سالم» شوند.

مفتاح تاکید کرد: برای رسیدن به سلامتی پایدار، دارو به تنهایی کافی نیست؛ هر فرد باید حتماً به تغذیه مناسب و ورزش منظم روی بیاورد. دارو یک کمک‌کننده است، اما ستون اصلی، سبک زندگی شماست.

به گزارش مشرق ، سکته مغزی زمانی رخ می‌دهد که خون‌رسانی به بخشی از مغز مختل شده و در نتیجه، اکسیژن و مواد مغذی به سلول‌های عصبی نرسد. این وضعیت که به دو نوع «ایسکمیک» (انسداد عروق) و «هموراژیک» (خون‌ریزی مغزی) تقسیم می‌شود، یک اورژانس پزشکی است و هر ثانیه تأخیر در درمان آن می‌تواند منجر به آسیب‌های جبران‌ناپذیر مغزی یا مرگ شود.

در ایران، سکته مغزی یکی از اصلی‌ترین علل ناتوانی و مرگ‌ومیر است. طبق آمارهای رسمی و پژوهش‌های اپیدمیولوژیک، سن بروز سکته در کشور ما حدود یک دهه پایین‌تر از میانگین جهانی است (به‌طور متوسط بین ۵۵ تا ۶۵ سال).

روند صعودی بروز سکته در ایران با تغییر سبک زندگی، افزایش نرخ چاقی، دیابت، فشار خون کنترل‌نشده، دخانیات و کاهش فعالیت بدنی ارتباط مستقیم دارد.

سالانه بیش از ۱۵۰ هزار نفر در ایران دچار سکته مغزی می‌شوند که بخش قابل‌توجهی از آن‌ها در دهه‌های فعال زندگی خود (میانسالی) قرار دارند، موضوعی که بار اقتصادی و اجتماعی سنگینی بر نظام سلامت کشور تحمیل می‌کند.

مهدی فرهودی، نایب‌رئیس انجمن سکته مغزی ایران و فلوشیپ سکته مغزی با اشاره به اهمیت دسترسی سریع بیماران به مراکز تخصصی اظهار کرد: نتایج درمان بیماران سکته مغزی بسته به نوع مرکز درمانی متفاوت است و بیمارانی که در مراکز تخصصی مراقبت از سکته مغزی یا Stroke Unit بستری می‌شوند، معمولاً نتایج درمانی بهتری دارند.

وی افزود: بر اساس استانداردهای جهانی، باید بخش عمده‌ای از بیماران سکته مغزی در مراکز تخصصی درمان شوند و هدف‌گذاری جهانی در این زمینه حدود ۹۰ درصد است، در حالی که کشور ما هنوز با این هدف فاصله دارد.

فرهودی ادامه داد: اجرای برنامه ملی مدیریت سکته مغزی یا برنامه ۷۲۴ در سال‌های اخیر موجب پیشرفت قابل توجه درمان سکته مغزی در کشور شده و اکنون بیش از ۱۴۰ مرکز مراقبت از سکته مغزی در کشور فعال هستند، اما با توجه به وسعت جغرافیایی کشور و تعداد بالای بیماران، توسعه این مراکز همچنان یک ضرورت است.

این متخصص مغز و اعصاب با اشاره به وضعیت درمان ترومبولیز در کشور گفت: درمان حل‌کننده لخته یا ترومبولیز در حال حاضر تنها برای حدود ۵ درصد بیماران در کشور انجام می‌شود، در حالی که ظرفیت افزایش این میزان تا حدود ۲۰ درصد بیماران واجد شرایط وجود دارد و باید دسترسی بیماران بیشتری به این درمان فراهم شود.

وی تأکید کرد: در سکته مغزی زمان مهم‌ترین عامل درمان است و هرچه بیمار سریع‌تر به مرکز مجهز برسد، احتمال موفقیت درمان و کاهش ناتوانی بیشتر خواهد بود.

به گفته این متخصص مغز زمان معمول استفاده از ترومبولیز حدود ۴.۵ ساعت است، اما نباید این زمان به عنوان فرصتی برای تأخیر در مراجعه تلقی شود؛ چرا که هرچه درمان زودتر انجام شود، نتیجه بهتری حاصل خواهد شد.

فرهودی با اشاره به ترومبکتومی مکانیکی به عنوان یکی دیگر از درمان‌های پیشرفته سکته مغزی گفت: در این روش، لخته خون با استفاده از تجهیزات داخل عروقی و از طریق آنژیوگرافی از رگ مغزی خارج می‌شود و این درمان در بیماران واجد شرایط می‌تواند نقش بسیار مهمی در نجات بیمار و کاهش ناتوانی داشته باشد.

وی افزود: با وجود اثربخشی بالای ترومبکتومی، این درمان همچنان در کشور به صورت محدود انجام می‌شود و لازم است تعداد مراکز مجهز، نیروهای آموزش‌دیده و فلوشیپ‌های سکته مغزی افزایش یابد و از ظرفیت تله‌مدیسین برای دسترسی سریع‌تر بیماران مناطق مختلف کشور استفاده شود.

نایب‌رئیس انجمن سکته مغزی ایران خاطرنشان کرد: توسعه درمان‌های حاد سکته مغزی از جمله ترومبولیز و ترومبکتومی تنها یک اقدام نجات‌بخش نیست، بلکه از منظر اقتصاد سلامت نیز مقرون‌به‌صرفه است؛ زیرا با کاهش مرگ و ناتوانی بیماران می‌تواند از تحمیل هزینه‌های سنگین درمان، توانبخشی و مراقبت‌های طولانی‌مدت به خانواده‌ها و نظام سلامت جلوگیری کند.

وی گفت: حمایت وزارت بهداشت، معاونت درمان و مجموعه نظام سلامت برای توسعه مراکز تخصصی سکته مغزی و افزایش دسترسی بیماران به درمان‌های نوین می‌تواند نقش مهمی در کاهش مرگ و ناتوانی ناشی از سکته مغزی در کشور داشته باشد.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی  اندیشه معاصر ؛ تابستان، زمانی پر از آفتاب و گرما، فصلی سرشار از میوه‌های خوشمزه و رنگارنگ است. یکی از این میوه‌های محبوب، طالبی است که علاوه بر طعم شیرینش، دارای فواید فراوانی برای سلامتی، به ویژه برای افرادی که می‌خواهند لاغر شوند و تناسب اندام داشته باشند، می‌باشد.

برای مشاهده ادامه مطلب کلیک کنید.