روح ایران در تکثر فلسفی و تاریخی / تناقض‌های درونی، «ایرانشهر» ساسانی را به باد داد / فرضیه‌ای برای پارادایم سنتی سقوط ساسانیان و تاریخ اسلام

لباف خانیکی گفت: اگر به فلسفه ایران و روحی که بر هویت ایرانی حاکم است نگاه عمیقی داشته باشیم می‌بینیم که وجود همین دودمان‌ها، حوزه‌های فرهنگی مختلف، تنوع و تکثری که در قومیت‌ها، زبان‌ها، آداب و رسوم و ادیان وجود داشته ایران را پدید آورده و اصلا ماهیت ایران به این تکثر است. اینکه ساسانیان، هخامنشیان، اشکانیان و سایر حکومت‌های قدرتمندی که مبنای هویت ایرانی را شالوده قدرت خود قرار دادند یک امر بدیهی بوده است، چیزی که شاید ما امروزه از آن غافل هستیم. همین تکثر و تنوع تاریخی به ایران معنا می‌دهد و اگر این را بخواهیم کتمان کنیم شاید از ماهیت و ذات فلسفه ایران فاصله بگیرد.