گزارش «شهرهای جهان ۲۰۲۶» سازمان ملل متحد، در ضمیمه آماری خود وضعیت مسکن کشورهای مختلف را از چند زاویه بررسی کرده است؛. این ضمیمه آماری در شش جدول تنظیم شده است. از تعداد خانههای موجود و توان مالی خانوارها برای تأمین مسکن گرفته تا امنیت تصرف، سکونتگاههای غیررسمی، ایمنی ساختمانها، دسترسی به خدمات پایه و سازگاری شهرها با تغییرات اقلیمی . در میان این دادهها، جدول نخست تصویر قابلتوجهی از بازار مسکن ایران ارائه میدهد؛ تصویری که در آن، همزمان با افزایش تعداد واحدهای مسکونی، کمبود مسکن نیز با سرعتی بسیار بیشتر رشد کرده و متوسط عمر ساختمانهای کشور افزایش یافته است. این گزارش با تمرکز بر ایران، دادههای موجودی، کمبود و سن ساختمانها را در فاصله سالهای ۲۰۱۰ تا ۲۰۲۳ بررسی و آنها را با روند جهانی و چند کشور منتخب مقایسه میکند. آمار جدول دقیقا چه چیزی را اندازه میگیرد؟
موجودی مسکن به تعداد کل واحدهای مسکونی یک کشور گفته میشود؛ چه این واحدها دارای سکنه باشند و چه خالی از سکنه. بنابراین وقتی در جدول، موجودی مسکن ایران در سال ۲۰۲۳ معادل ۲۵.۵ میلیون واحد اعلام میشود، این رقم صرفا به معنای ۲۵.۵ میلیون خانه در دسترس خانوارها نیست.در مقابل، کمبود مسکن فاصله برآوردشده میان تعداد واحدهای موجود و تعداد واحدهای موردنیاز برای اسکان خانوارهای فعلی و خانوارهایی است که در شرایط مطلوب باید بهصورت مستقل تشکیل شوند.این شاخص الزاما به این معنا نیست که به همان تعداد خانوار بدون سرپناه وجود دارد. کمبود مسکن میتواند خانوارهایی را نیز شامل شود که ناچارند بهصورت مشترک در یک واحد زندگی کنند، جوانانی که به دلیل هزینه بالای مسکن امکان تشکیل خانوار مستقل ندارند، خانوارهای ساکن در واحدهای نامناسب و خانههایی که به دلیل فرسودگی باید از چرخه سکونت خارج شوند.شاخص سوم مورد توجه این گزارش، متوسط عمر موجودی مسکن است؛ یعنی متوسط سن کل واحدهای مسکونی یک کشور.
موجودی مسکن ایران در ۱۳ سال ۳.۱ میلیون واحد افزایش یافت
بر اساس داده های جدول، موجودی واحدهای مسکونی ایران در سال ۲۰۱۰ حدود ۲۲.۴ میلیون واحد بوده است. این رقم در سال ۲۰۲۳ به ۲۵.۵ میلیون واحد رسیده است.به این ترتیب، در فاصله ۱۳ سال، حدود ۳.۱ میلیون …
