گوهریسنا انزانی در گفتوگو با ایسنا، گفت: دورهمیهای گذشته بستر موثری برای انتقال تجربه و هویتبخشی بودند، چرا که روابط انسانی در آنها عمیق، مستمر و کمواسطه بود. ارتباط چهره به چهره فرصت میداد افراد زمان بیشتری کنار هم باشند و تجربهها از طریق گفتوگو، خاطرهگویی و مشاهده رفتار بزرگترها منتقل شود. چند نسل کنار هم بودند؛ کودک، نوجوان و جوان با داستان، آداب، ارزشها و شیوه زندگی نسلهای قبل آشنا میشدند و صحبتهای فرهنگی و خانوادگی بهطور طبیعی شکل میگرفت، رسانهها کمتر نقش داشتند و سرگرمی و ارتباطات بیشتر به خود جمع وابسته بود؛ در این فضا گفتوگو و ارتباط موثر، جایگاه بیشتری پیدا میکرد.
وی ادامه داد: دیدارها مستمر، منظم و خانوادگی بود و به شکلگیری اعتماد، شناخت متقابل و احساس تعلق کمک میکرد. فعالیتهای مشترک مانند غذا پختن، سفره انداختن، بازی و جمعکردن ظرفها، صمیمیت افراد را بیشتر میکرد. پیوندهای محلی (خانواده، همسایه و خویشاوندان) بخش مهمی از شبکه اجتماعی فرد بودند و تعلق به آن جمعها نقش پررنگتری در هویت فرد داشت.
این روانشناس با اشاره به اینکه با وجود افزایش کمی روابط، عمق آنها کاهش یافته است، اظهار کرد: اگرچه شبکههای اجتماعی و پیامرسانها امکان برقراری ارتباط سریع را فراهم کردهاند، اما بخش بزرگی از این تعاملات کوتاه، پراکنده و غیرحضوری هستند؛ تا جایی که حتی در محیطهای آموزشی، افراد ترجیح میدهند بهصورت آنلاین حضور یابند. در این بستر، گفتوگوهای عمیق و تبادل احساسات، خاطرات و ارزشها کمرنگتر شده است. البته نباید گذشته را بینقص دانست، زیرا در آن زمان نیز محدودیتها و تعارضات خاص خود وجود داشت؛ با این حال، «صمیمیت تفریحی» که یکی از ابعاد مهم صمیمیت است، در گذشته به شکلی پررنگتر میان اعضای خانواده جریان داشت و همنشینیها، درک متقابل و تفریحات جمعی، پیوند عمیقتری میان آنها ایجاد میکرد.
حضور مشترک، عامل تقویت امنیت عاطفی و صمیمیت
انزانی درباره تفاوت کیفیت روانی همنشینیهای سنتی با دورهمیهای دیجیتال امروز، گفت: در همنشینی سنتی حضور مشترک و احساسات هم مشترک بود، اما دورهمی دیجیتال صرفا یک ارتباط است. در همنشینی سنتی، فضای فیزیکی مشترک، نگاه، لحن صدا، تماس چشمی، سکوت و حتی فعالیتهای …
