«حاء. سین. نون»، رمانی که پرونده صلح امام حسن(ع) را دوباره باز می‌کند

به گزارش خبرنگار مهر، در تاریخ اسلام، کمتر رخدادی به اندازه صلح امام حسن مجتبی(ع) محل پرسش، سوءبرداشت و قضاوت بوده است. بسیاری آن را تنها یک توافق سیاسی می‌بینند و برخی نیز از کنار آن به‌سادگی عبور می‌کنند، بی‌آنکه پیچیدگی‌های آن دوران را بشناسند. اما واقعیت این است که فهم صلح امام حسن(ع)، بدون شناخت فضای اجتماعی، سیاسی و روانی آن روزگار ممکن نیست. همین مسئله باعث شده نویسندگان بسیاری به این مقطع از تاریخ بپردازند، اما کمتر اثری توانسته از قالب روایت‌های تکراری فاصله بگیرد و مخاطب را به قلب ماجرا ببرد.

رمان «حاء. سین. نون» نوشته سیدعلی شجاعی از جمله آثاری است که تلاش می‌کند این تصویر متفاوت را ارائه دهد. نویسنده به جای آنکه تنها از زبان یاران امام سخن بگوید، مخاطب را میان دو اردوگاه متضاد جابه‌جا می‌کند؛ یک بار در کنار امام حسن(ع) و یاران وفادارش و بار دیگر در قلب کاخ معاویه، جایی که نقشه‌ها، فریب‌ها و محاسبات سیاسی شکل می‌گیرد. همین جابه‌جایی زاویه دید، مهم‌ترین ویژگی رمان است و باعث می‌شود مخاطب نه فقط نتیجه، بلکه مسیر شکل‌گیری صلح را نیز ببیند.

داستان از روزهای پس از شهادت امیرالمؤمنین علی(ع) آغاز می‌شود و یازده سال پایانی زندگی امام حسن(ع) را در بر می‌گیرد؛ سال‌هایی که از خلافت و حکومت کوتاه‌مدت ایشان آغاز می‌شود، به صلح با معاویه می‌رسد و در نهایت با شهادت مظلومانه کریم اهل‌بیت پایان می‌یابد. نویسنده در این مسیر، تلاش کرده است میان مستندات تاریخی و روایت داستانی تعادل برقرار کند و اثری خلق کند که هم برای مخاطب عام جذاب باشد و هم برای علاقه‌مندان به تاریخ اسلام تأمل‌برانگیز.

روایتی که از هر دو سوی میدان سخن می‌گوید

آنچه «حاء. سین. نون» را از بسیاری از رمان‌های مذهبی متمایز می‌کند، ساختار روایت آن است. سیدعلی شجاعی به جای آنکه تنها فضای جبهه حق را روایت کند، مخاطب را وارد جلسات و گفت‌وگوهای معاویه، عمروعاص، عتبه بن ابی‌سفیان و دیگر چهره‌های اموی نیز می‌کند. این انتخاب روایی، تصویری چندلایه از تاریخ ارائه می‌دهد و نشان می‌دهد تصمیم‌های سیاسی چگونه در دو جبهه شکل می‌گرفت.

در فصل‌هایی که از نگاه معاویه روایت می‌شود، خواننده با شخصیتی روبه‌رو است که بیش از آنکه با شمشیر بجنگد، با سیاست، تطمیع، تبلیغات و جنگ روانی میدان …