به گزارش خبرنگار مهر، احداث کریدور «زنگزور» موسوم به «مسیر ترامپ» در مجاورت مرز ایران و ارمنستان با مشارکت آمریکا، تهدیدهای گسترده اقتصادی، ژئوپلیتیکی و امنیتی برای ایران به همراه دارد؛ با این حال، احداث راهآهن «کلاله - جلفا» همراه با ارائه تسهیلات و تعرفههای رقابتی ترانزیتی میتواند ضمن تأمین بخشی از منافع کشورهای منطقه، جذابیت اقتصادی و کارکرد ترانزیتی «مسیر ترامپ» را از انتفاع اقتصادی ساقط کند.
جمهوری آذربایجان پس از پیروزی در جنگ دوم قرهباغ در سال ۲۰۲۰، درصدد ایجاد مسیری از طریق جنوب ارمنستان برای اتصال به جمهوری خودمختار نخجوان برآمد؛ طرحی که از سوی ایران به دلیل پیامدهای احتمالی آن بر ژئوپلیتیک منطقه و مرز ایران و ارمنستان با مخالفت مواجه شد.
یکی از تحولات مهم منطقه قفقاز در سال ۲۰۲۵، توافق «مسیر ترامپ برای صلح و رفاه بینالمللی» (TRIPP) میان جمهوری آذربایجان، ارمنستان و آمریکا است. پس از ناکامی باکو در احداث کریدور موسوم به زنگزور، آمریکا این پروژه را با عنوان جدید «مسیر ترامپ» و در قالب یک طرح اقتصادی دنبال کرد. بر اساس متن «موافقتنامه چارچوب در مورد TRIPP» که ۸ اوت ۲۰۲۵ به امضای وزرای خارجه آمریکا و ارمنستان رسید، قرار است شرکت توسعه TRIPP با سهم ۷۴ درصدی آمریکا و ۲۶ درصدی ارمنستان تأسیس شود.
بر این اساس، افزایش نقش آمریکا در مدیریت و توسعه این مسیر میتواند از منظر ایران به معنای افزایش نفوذ واشنگتن در محدوده مرزی ارمنستان با ایران باشد؛ موضوعی که نگرانیهایی درباره حاکمیت ارمنستان بر این منطقه و پیامدهای ژئوپلیتیکی آن ایجاد میکند.
در این چارچوب، آمریکا میتواند ضمن افزایش نفوذ بر مسیرهای تجاری میان ایران و ارمنستان، بر یکی از شاخههای کریدور بینالمللی شمال - جنوب نیز اثرگذار شود. افزون بر این، افزایش حضور و نفوذ آمریکا در قفقاز جنوبی میتواند پیامدهای امنیتی جدیدی برای شمال غرب ایران به همراه داشته باشد و نگرانیهایی درباره تکرار الگوهای حضور و تهدید پایگاههای آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس را در مرزهای شمالی ایران ایجاد کند.
کریدورهای قفقاز به میدان رقابت آمریکا و ایران تبدیل شد؛ برگ برنده تهران چیست؟
موضع جمهوری اسلامی ایران طی سالهای گذشته، مخالفت با ایجاد هرگونه مسیر خارج از کنترل و حاکمیت …
