به گزارش ایلنا، جنگ اخیر میان ایران و آمریکا، صرفنظر از سرانجام آن، معادلات امنیتی غرب آسیا را وارد مرحلهای تازه کرده است. تجربه ماههای گذشته نشان داد که حتی گستردهترین ائتلافهای نظامی و پیشرفتهترین سامانههای دفاعی نیز قادر نیستند امنیت مطلق را برای بازیگران منطقه تضمین کنند. از همین رو، به نظر میرسد کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس در حال بازنگری در راهبردهای امنیتی خود هستند؛ راهبردی که دیگر صرفا بر بازدارندگی نظامی تکیه نخواهد داشت، بلکه دیپلماسی و مدیریت تنش نیز به یکی از ارکان اصلی آن تبدیل خواهد شد.
ایران، با وجود فشارهای گسترده نظامی و اقتصادی، همچنان یکی از بازیگران تعیینکننده معادلات منطقهای باقی مانده است. همین واقعیت سبب میشود کشورهای عربی خلیج فارس، حتی در اوج اختلافات سیاسی، نتوانند نقش تهران را در ترتیبات امنیتی منطقه نادیده بگیرند. در چنین شرایطی، گفتوگو با ایران بیش از آنکه نشانه همگرایی سیاسی باشد، بازتاب درکی واقعگرایانه از هزینههای تقابل مستمر است.
در عین حال، هرگونه گفتوگوی احتمالی میان ایران و همسایگان جنوبی آن، با گذشته تفاوت خواهد داشت. اگر در سالهای گذشته هدف اصلی کاهش تنش و بازسازی اعتماد بود، اکنون اولویت اصلی، ایجاد سازوکارهایی برای جلوگیری از تکرار درگیریهای نظامی است. احترام متقابل به حاکمیت کشورها، خودداری از تهدید یا استفاده از زور و جلوگیری از تبدیل خاک کشورهای منطقه به بستری برای اقدامات خصمانه، میتواند از مهمترین محورهای چنین گفتوگوهایی باشد.
البته مسیر پیشرو ساده نخواهد بود. افزون بر رقابتهای ژئوپلیتیکی، اختلافات تاریخی و مذهبی نیز همچنان بر روابط منطقهای …
