حمیدرضا مهاجرانی در گفتوگو با خبرنگار ایلنا، به پیامدهای مضری که ریزگردها با خود به همراه دارند اشاره داشته و افزود: در بُعد سرطانزایی، ذرات ریزگردها میتوانند حاوی ترکیبات آلی آروماتیک چندحلقهای (PAHs)، فلزات سنگین مانند آرسنیک، کادمیوم و کروم، و رادیکالهای آزاد پایدار باشند. پس از استنشاق، این ذرات به نواحی آلوئولی ریه میرسند و با القای استرس اکسیداتیو و التهاب مزمن، موجب آسیب DNA، جهشهای ژنتیکی و اختلال در مکانیسمهای ترمیم ژنومی میشوند.
وی به مهمترین بیماریهایی که از طریق استنشاق ریزگردها به وجود خواهد آمد اشاره کرده و در این خصوص ادامه داد: تداوم این فرآیند، محیطی پرالتهاب و مستعد برای آغاز و پیشرفت تومورهای بدخیم، به ویژه سرطان ریه و در مواردی سرطانهای سیستم ادراری و دستگاه گوارش را فراهم میکند. مطالعات اپیدمیولوژیک نشان دادهاند که قرارگیری طولانیمدت در معرض ریزگردها با غلظت بالای PM2.5، با افزایش معنادار بروز سرطان و همچنین مرگومیرهای ناشی از سرطان همراه است.
در بیماریهای اعصاب و روان، ریزگردها بر سیستم عصبی اثرگذارند
عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران و مدیرعامل مؤسسه محیطزیستی بوم فناوران مرکزی، اظهار داشت: در زمینه بیماریهای اعصاب و روان، ذرات فوقریز (Ultrafine Particles, <0.1 µm) که در ترکیب ریزگردها حضور دارند، میتوانند از طریق 3 مسیر اصلی بر سیستم عصبی اثرگذار باشند. مسیر نخست ورود ذرات از طریق اپیتلیوم بویایی به اعصاب بویایی و انتقال به پیاز بویایی و سایر بخشهای مغز است. مسیری که در این حوزه بسیار مهم جلوه میکند.
مهاجرانی تصریح کرد: مسیر دوم عبور ذرات و ترکیبات محلول آنها از سد خونی - مغزی (BBB) پس از ورود به جریان خون، منجر به التهاب عصبی (Neuroinflammation)، آسیب سلولهای گلیال و نورونها میشود. مسیر سوم نیز یک مسیر عمومی غیرمستقیم است که با تحریک پاسخهای التهابی و ایمنی عمومی بدن و افزایش سایتوکینهای پیشالتهابی همچون اینترلوکین 6، قادر هستند از سد خونی و مغزی عبور کرده و عملکرد نورونی را مختل کنند.
وی به مهمترین تأثیرات و پیامدهایی که فرایندهای 3 مسیر عنوان شده بر انسان میگذارد اشاره کرده و در این خصوص بیان داشت: این 3 مسیر فرایندهایی است که با اختلال در انتقالدهندههای …
