رویداد۲۴ | ماجرا از نامهای آغاز شد که یکی از مدیران گروههای حسابرسی دیوان محاسبات کشور خطاب به هیأت امنای سازمان تأمین اجتماعی ارسال کرد. در این نامه، دیوان محاسبات خواستار ارائه توضیحات و مستندات درباره فرآیند تغییر مدیرعامل سازمان تأمین اجتماعی شد؛ تغییری که با عزل ناگهانی مدیرعامل پیشین و تعیین سرپرست جدید در یک روز تعطیل انجام شد و از سوی برخی منتقدان، درباره «رعایت تشریفات قانونی» آن پرسشهایی مطرح شد.
نامه دیوان محاسبات کشور درباره تغییرات در مدیریت سازمان تامین اجتماعی
پس از انتشار این نامه، محمدحسن زدا، سرپرست پیشین سازمان تأمین اجتماعی، در یادداشتی با عنوان «عکسالعمل من، اگر جای وزیر بودم» به پیگیری قانونی دیوان محاسبات واکنش نشان داد. زدا در این یادداشت با طرح پنج پرسش، درباره مخاطب نامه دیوان، جایگاه امضاکننده، حدود ورود دیوان محاسبات به سازمان تأمین اجتماعی بهعنوان یک نهاد عمومی غیردولتی و تفاوت میان نظارت مالی و دخالت مدیریتی اظهارنظر کرد.
او مدعی شده که دیوان محاسبات باید در چارچوب صلاحیت قانونی خود عمل کند و میان نظارت بر منابع مالی و ورود به فرآیندهای مدیریتی تفکیک قائل شود.
رویداد۲۴ در این گزارش به هر پنج سوال زدا پاسخ حقوقی داده که نشان میدهد استدلال او ناشی از خلط میان «نظارت قانونی» و «تصمیمگیری مدیریتی» است.
در یادداشت زدا، پنج پرسش درباره حدود صلاحیت دیوان محاسبات، مخاطب نامه، اختیار امضاکننده، جایگاه سازمان تأمین اجتماعی بهعنوان یک نهاد عمومی غیردولتی و نحوه ورود دیوان به موضوع مدیریت سازمان مطرح شده بود.
با احترام به اصل حق نقد و پرسشگری، این پرسشها ناشی از خلط میان «نظارت قانونی دیوان محاسبات» و «اعمال اختیار مدیریتی» است. مکاتبه دیوان محاسبات نه متضمن عزل یا نصب مدیرعامل بوده و نه برای وزیر یا هیأت امنا تعیین تکلیف مدیریتی کرده است؛ بلکه صرفاً درخواست ارائه مستندات و توضیحات درباره رعایت تشریفات قانونی در فرآیند تغییر مدیریت سازمان بوده است. «چرا مخاطب نامه وزیر نیست؟»
این پرسشی است که زدا در نامه خود خطاب به دیوان مطرح کرده است. اما این ایراد از اساس وارد نیست. قانون، دیوان محاسبات را مکلف نکرده است که در هر موضوعی صرفاً با بالاترین مقام سیاسی یا مقام صادرکننده حکم مکاتبه کند.
بر …
![[علی دارابی] گرفتار دولت در دولت نشویم!](/news/u/2026-08-23/ettelaat-dxse1.jpg)