پاسخ مجتهدزاده به قائم‌مقامی درباره‌ی انتقام: خون‌خواهی، تکلیف شرعی و حکومتی است | انصاف نیوز

یادداشت نقد حجت الاسلام علی اصغر مجتهدزاده مستشار بازنشسته دیوانعالی کشور، در کانال او در ایتا، به سخنرانی آیت الله سید عباس قائم مقامی درباره‌ی موضوع «انتقام» که در روزهای اخیر در انصاف نیوز منتشر شده [لینک]، در پی می‌آید:

بسم الله الرحمن الرحیم

خداوند متعال در ستایش بندگان خاص خویش می‌فرماید: ﴿وَالَّذِینَ اجتَنَبُوا الطَّاغُوتَ أَن یَعبُدُوهَا وَ أَنَابُوا إِلَى اللَّهِ لَهُمُ البُشرَى ۚ فَبَشِّر عِبَادِ الَّذِینَ یَستَمِعُونَ القَولَ فَیَتَّبِعُونَ أَحسَنَهُ﴾ [زمر/۱۷].

جامعه مؤمن، اگر «اولوا الالباب» است، باید قادر باشد میان «گفتمان اصیل مقاومت» و «گفتمان انفعالی» تمییز گذارد و گفتار برتر، یعنی ایستادگی در برابر جنایت دشمن را با جان بپذیرد؛ و از همین‌جا بحث ما آغاز می‌شود که:

چرا «انتقام مهیا نشده» در منطق قرآن، «أَحسنُ القول» نیست، بلکه خطا در گزینش گفتار است؟

حجت‌الاسلام مرتضی جوادی آملی در مصاحبه‌ای اعلام داشت:

«همان‌طوری که در باب سالار شهیدان در مظلومیت، در غربت و در شهادت و اینکه ناجوانمردانه حضرت را به شهادت رساندند، بحثی نیست؛ اما هیچ‌یک از ائمه علیهم‌السلام شرایط انتقام را مهیا نمی‌دیدند و بر اساس آن، همان‌طوری که در امر راهبردی دین که در زیارت عاشورا آمده که طالبین بثار حضرت بایستی مع ولیه الامام المهدی باشند، ما هم باید شرایط را و اوضاع جهانی را لحاظ بکنیم.

قدرت خودمان را هم توجه داشته باشیم، شرایط کشور و وضعیت‌های مختلفی که به لحاظ اقتصادی، اجتماعی و سایر مسائل بین‌المللی و منطقه‌ای وجود دارد، به همه آن‌ها توجه کنیم و انتقام را در ظرفیتی مطرح کنیم که هم قدرت انتقام به معنای واقعی کلمه باشد و هم موجب آسیبی به کشور و نظام و شکست دیگری خدای نکرده برای نظام نباشد» [۱۴۰۵/۵/۱۳، انصاف نیوز].

به متن و دیدگاه مطرح‌شده فوق، با تکیه بر مبانی فقه سیاسی شیعه، اصول حکمرانی در عصر غیبت و سیره عملی رهبری، پاسخ داده می‌شود:

نقد گفت‌وگو

بحث از «انتقام» در نسبت با خون‌های به‌ناحق ریخته‌شده، به‌ویژه خون شهدا و مظلومان، صرفاً یک مسئله احساسی یا واکنشی نیست؛ بلکه در منظومه فقه سیاسی شیعه، موضوعی است عمیقاً مرتبط با «عدالت، بازدارندگی، حفظ هیبت امت، صیانت از نظام اسلامی و ایفای نقش حاکمیت دینی در عصر غیبت».

از …