به گزارش اطلاعات آنلاین ـ آسمان بالای سر ما پر از ستارگان در هم و برهمی است که بیشتر صور فلکی را به سختی می توان در آن پیدا و رؤیت کرد. ولی یک یا دو تا از این صور فلکی را به راحتی می توان در این آسمان عظیم تشخیص داد و به راحتی با چشم ما قابل رؤیت می شوند. معروف ترین و شناخته شده ترین صورت فلکی «خرس بزرگ» یا دُب اکبر است. هفت عدد از روشن ترین ستاره ها در این صورت فلکی شکل یک تیغۀ گاوآهن را ساخته اند که چهار ستاره آن به شکل ذوزنقه است و یک دستۀ خمیده که از سه ستاره تشکیل شده است. در حقیقت این مجموعه بیشتر به صورت یک کماجدان یا یک دیگ دسته دار است.
اگر به عنوان ناظر در این صورت فلکی بیشتر دقت کنید، می بینید که در قسمت شمالی و بالاتر از عرض جغرافیایی ۴۰ درجه، در تمامی مواقع سال دُب اکبر در آسمان قابل رؤیت است و این یکی از مزیت های بزرگ برای پیدا کردن بقیه صور فلکی بشمار می رود. امّا در صورتی که در بالاتر از ۵۰ درجه عرض جنوبی قرار داشته باشید هرگز نخواهید توانست آن را ببینید.
دو ستاره ای که در دو طرف مخالف تیغه از سمت دسته قرار دارند، ستارگان اشاره ای هستند که به آلفا و بتا معروف هستند. اگر فرد ناظر خطی را از آلفا به بتا وصل کند و آن را در آسمان کمتر از ۳۰ درجه ادامه بدهد، به ستاره ای خواهد رسید که درخشندگی آن به اندازه روشنایی آلفا خواهد بود. این ستارۀ آلفا دُب اصغر همان ستارۀ قطبی است. این ستاره در حدود یک درجه از قطب شمال کرۀ سماوی قرار دارد و این در حالی است که هنگامی کرۀ سماوی در حال چرخش است این ستاره به اندازه ای بسیار اندک حرکت می کند. اگر ناظر بتواند این ستاره را رؤیت کند، در این حالت می تواند جهت شمال حقیقی را نیز شناسایی کند.
در روزگاران قدیم این ستاره به دریانوردان کمک بسیار بزرگی برای شناسایی مسیر می کرد و هنوز هم اگر شخصی در شب بدون قطب نما در منطقه ای گم شود، با رؤیت این ستاره، مسیر درست را جهت یابی خواهد کرد. در دریانوردی مهم ترین مسأله این است که ناظر در هر لحظه بداند دقیقاً در چه موقعیتی قرار دارد و این موضوع در حالتی که آسمان صاف باشد به وسیلۀ اندازه گیری های نجومی قابل محاسبه است و نیز ستارگانی …
